Tennessee’de emekliye ayrılan Bull Run Fossil Plant’in yerini temiz enerji alıyor. Bill Gates’in kurduğu Breakthrough Energy Ventures’ın desteklediği Type One Energy, 29 Ocak 2026’da Tennessee Çevre ve Koruma Bakanlığı’na (TDEC) “yan ürün materyali lisansı” için ilk başvurusunu yaparak eyaletteki ilk ticari füzyon projesi için resmen lisanslama sürecini başlattı. Başvuru, TVA ve TDEC ile birlikte yürütülen “ilk tür” bir süreç olarak tanımlanıyor.
Şirket, Clinton’daki eski Bull Run sahasında Infinity One adlı yıldızlaştırıcı (stellarator) füzyon prototipini kurmayı planlıyor. Bu makine; teknoloji doğrulama, eğitim ve tedarik zinciri hazırlığı için tasarlanıyor. Projenin ilk fazı olan Infinity One’ın 2029’da devreye alınması hedefleniyor.
Bölgenin dönüşümü somut biçimde başladı: TVA, tesisi Aralık 2023’te tamamen devre dışı bıraktı; ikiz bacalar 28 Haziran 2025’te kontrollü patlatmayla yıkıldı. Bu adımlar, sahayı yeni nükleer teknolojiler için temizleyip yeniden kullanıma açtı.
Bir sonraki adım: Infinity Two ve yerel ortaklıklar
TVA, Eylül 2025’te yayımladığı niyet mektubuyla, Type One Energy’nin 350 MW’lık Infinity Two santraline ilgi beyan etti. Infinity Two, Infinity One’dan çıkacak mühendislik doğrulamaları üzerine inşa edilecek üst seviye bir tesis olarak planlanıyor ve orta vadede şebekeye baz yük sağlayacak. Şirketin büyümesini ve ticarileşme yol haritasını, Ocak 2026’da doğrulanan yeni yatırımlar da destekliyor.
Bu arada Oak Ridge National Laboratory ve Tennessee Üniversitesi ile birlikte, Bull Run Enerji Kompleksi içinde yüksek ısı akısı (HHF) test merkezi kuruluyor. Merkez, füzyon cihazlarında aşırı koşullara maruz kalan malzemeleri sınayacak ve 2027 sonunda tamamlanması hedefleniyor. Böylece bölge, füzyon tedarik zinciri ve iş gücü için bir üs hâline geliyor.
Kısacası, kömürden doğan bir sanayi sahası, kamu (TVA–TDEC), akademi (ORNL–UT) ve özel sektör (Type One Energy) iş birliğiyle füzyon araştırması ve olası ticari üretim için yeniden konumlanıyor. Bill Gates destekli sermaye ve Tennessee’nin hızlanan lisanslama çerçevesi, “yıldız gücünü” şebekeye taşıma hedefini bir adım daha yaklaştırdı.
Kaynak: www.techspot.com
