Yapay zekânın ilk büyük vaatlerinden biri, verimliliği ciddi biçimde artırıp çalışma saatlerini azaltmasıydı. Buna göre birçok kişi daha az çalışacak, ama gelir düzeyi aynı kalacaktı. OpenAI CEO’su Sam Altman ise bu beklentinin yakın vadede gerçeğe dönüşmesini beklemiyor.
Altman, kısa süre önce yayımlanan Relentless podcast röportajında yapay zekânın çalışma hayatını mutlaka değiştireceğini, ancak bunun çoğu insan için dört saatlik iş günü ya da çok daha kısa bir çalışma haftası anlamına gelmeyeceğini söyledi. Ona göre bunun temel nedeni teknoloji eksikliği değil, insanların ve şirketlerin sürekli daha fazlasını istemesi. Ekonomiyi de bu rekabet duygusunun ayakta tuttuğunu savunuyor.
Altman’ın yaklaşımı özetle şu: Yeni araçlar zaman kazandırsa bile insanlar bu boşluğu dinlenerek değil, yeni hedefler ve ek işler üreterek dolduruyor. Bu yüzden yapay zekâ verimliliği artırsa da ortaya çıkan kazanım doğrudan daha kısa mesaiye dönüşmeyebilir.
Bu yorum, yapay zekânın iş gücü üzerindeki etkisine dair daha geniş tartışmanın da bir parçası. Altman son aylarda yaptığı farklı açıklamalarda, AI’ın bazı görevleri ve hatta bazı iş kategorilerini ciddi biçimde dönüştürebileceğini kabul ederken, iş hayatındaki “insan tarafının” hâlâ önemli olduğunu da vurguladı. Özellikle yargı, güven, empati ve insan ilişkisi gerektiren alanlarda tamamen otomatik bir düzene geçişin kolay olmayacağını düşünüyor.
Öte yandan Altman’ın bu sözleri, yapay zekânın topluma daha fazla boş zaman kazandıracağı yönündeki iyimser senaryolarla çelişiyor. Teknoloji tarihi de bu konuda karmaşık bir tablo sunuyor: Verimlilik artışı her zaman daha kısa çalışma süresi getirmiyor. Bazı durumlarda beklenti, çıktı ve rekabet aynı anda yükseldiği için çalışanların üzerindeki tempo da artabiliyor.
Kısacası Altman’a göre yapay zekâ iş yapış biçimlerini kökten değiştirecek, ancak bunun otomatik olarak daha kısa bir çalışma haftası getireceğini düşünmek fazla iyimser olabilir. En azından bugünkü ekonomik düzen içinde, AI’ın kazandırdığı zamanın önemli bir bölümü yine daha fazla üretim ve daha yoğun rekabet için kullanılacak gibi görünüyor.
Kaynak: www.techspot.com
