Kaliforniya’da “öz kayırma” uygulamalarını hedef alan SB 1074 (BASED Act) Yasası, 18 Mart 2026’da Senatör Scott Wiener tarafından tanıtıldı; yalnızca bir ay sonra, 20 Nisan 2026’da Eyalet Senatosu’nun Privacy, Digital Technologies and Consumer Protection Komitesi’nde 3–3’lük kilitlenmeyle ilerleyemedi. Teklif; Apple, Google, Amazon ve Meta gibi devlerin kendi platformlarında kendi ürünlerini öne çıkarmasını sınırlamayı amaçlıyordu. Komite oylaması tasarıyı fiilen durdurdu.
BASED Act; piyasa değeri 1 trilyon doların üzerinde olup ABD’de aylık 100 milyon+ kullanıcıya hizmet veren platformlarda öz kayırmayı yasaklayacak eşiklerle geliyordu. Yasak kapsamına; arama sonuçlarının “ev sahibi” ürün lehine manipüle edilmesi, üçüncü tarafların kamuya açık olmayan verileriyle rakip ürün geliştirilip öne taşınması, “en iyi fiyat” (MFN) şartlarıyla satıcıların indiriminin engellenmesi ve platformun kendi ürünlerine erişimde ayrıcalık tanınması gibi maddeler giriyordu. Uygulama; Başsavcı ve özel dava yoluyla sağlanacaktı.
Tasarıya Y Combinator, çok sayıda girişimci ve tüketici savunucuları destek verdi; karşı cephede ise büyük teknoloji şirketleri ve iş dünyası örgütleri vardı. California Chamber of Commerce, metni “kusurlu” bulup belirsiz standartlarla dava yükünü artıracağını savundu. Apple tarafı da düzenlemenin Avrupa’daki dijital rekabet kurallarıyla benzeştiğini, bunun inovasyon ve gizlilik riskleri doğurduğunu öne sürdü.
BASED Act’in yaklaşımı, Avrupa Birliği’nin Digital Markets Act (DMA) çizgisine yakın. AB’de “gatekeeper” platformlar için öz kayırma açıkça hedeflenen ihlaller arasında ve bu şirketler DMA kapsamındaki yükümlülüklere uymak zorunda.
Wiener, korumaları başka yollarla hayata geçirmek için tasarıyı yeniden gündeme getirmeyi planlıyor. Bu arada eyalette rekabet hukukunu genişleten bir başka girişim olan AB 1776, 13 Nisan 2026 itibarıyla Meclis Bütçe Komitesi’ne gönderilmiş durumda.
Kaynak: www.techspot.com