Çin, yapay zekâ hesaplama altyapısını uzaya taşımaya yönelik önemli bir adım attı. Ülke, Supercomputing-1 uydusunun da aralarında bulunduğu dokuz uyduyu 20 Eylül’de Kinetica 1 Y18 roketiyle uzaya gönderdi.
Supercomputing-1 Uydusu ile Dünya Gözlem Verileri Saniyeler İçinde İşlenecek
Çinli yapay zekâ altyapı şirketi S-AIDC tarafından geliştirilen Supercomputing-1, aynı zamanda S-AIDC-1 olarak da adlandırılıyor. Uydu, Dünya gözlem görüntülerini doğrudan yörüngede işlemek üzere tasarlandı. Bunun için yüksek çözünürlüklü bir optik sistem ile görüntüleri analiz edebilen yapay zekâ destekli bir bilgisayar aynı uydu üzerinde bulunuyor.
Geleneksel yöntemde uydular tarafından toplanan büyük miktardaki verinin Dünya’daki veri merkezlerine gönderilmesi ve burada işlenmesi gerekiyor. Supercomputing-1 ise verileri Dünya’ya göndermeden önce uzayda işleyerek işlem sürelerini saatlerden dakikalara indirmeyi hedefliyor.
Çin, Uzayda Hesaplama Ağı Kurmayı Hedefliyor
Supercomputing-1’in fırlatılması, Çin’in yörüngede hesaplama altyapısı oluşturma planlarının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Çin hükümeti bu kapsamda haziran ayında roket ve uydu üreticilerinin yanı sıra yarı iletken ve yapay zekâ şirketlerini bir araya getirmeyi amaçlayan Space Computing Industry Innovation Center oluşumunu onayladı.
Bu yaklaşımın arkasındaki önemli faktörlerden biri yapay zekâ sistemlerinin artan hesaplama ihtiyacı. Büyük yapay zekâ modellerini çalıştıran veri merkezleri, yüz binlerce hızlandırıcı barındırabilirken yüksek elektrik tüketimi, soğutma için gereken su, arazi kullanımı ve gürültü gibi faktörler yeni veri merkezi yatırımlarında çeşitli sorunlara yol açıyor.
Uzay tabanlı hesaplama altyapısı ise geniş alan, güneş enerjisine sürekli erişim ve doğal soğuk ortam gibi avantajlar sunuyor. Bu nedenle Çin’in yanı sıra SpaceX gibi şirketler de yapay zekâ hesaplama kapasitesini yörüngeye taşımaya yönelik projeler geliştiriyor.
Yörüngede yapay zekâ destekli işlem yapabilmek yalnızca büyük veri merkezleri oluşturmak açısından önem taşımıyor. Dünya gözlem uyduları, topladıkları görüntüleri uzayda analiz ederek yangın, fırtına, sel, gemi veya diğer önemli nesneleri tespit edebilir. Böylece ham görüntülerin tamamını Dünya’ya göndermek yerine yalnızca işlenmiş ve gerekli bilgiler aktarılabilir. Benzer bir yaklaşımın hava durumu takibi, afet müdahalesi, iletişim sistemleri ve uydu filolarının yönetimi gibi alanlarda da kullanılması mümkün. Uyduların verileri kendi başlarına analiz edebilmesi, bazı durumlarda Dünya’dan gelecek komutları beklemeden karar almalarını sağlayabilir.
Supercomputing-1, henüz tamamen yörüngede çalışan bir veri merkezi anlamına gelmese de tek bir uyduda yapay zekâ destekli hesaplama ve Dünya gözlem yeteneklerinin bir araya getirilmesi, uzay tabanlı bilgi işlem altyapısının daha pratik kullanım alanlarından birini ortaya koyuyor.
Kaynak: tomshardware.com