GIGABYTE Z890 AORUS MASTER İncelemesi

GIGABYTE, Intel’in yeni LGA 1851 soketli Arrow Lake işlemcilerini Z890 AORUS MASTER ile karşılıyor. Biz de anakartın Rev 1.0 sürümünü inceliyoruz.

Soket

GIGABYTE Z890 AORUS MASTER, Intel’in yeni soketi olan LGA1851’den gücünü alıyor ve Arrow Lake yani Core Ultra 200 işlemcilere destek veriyor. Soket üzerindeki RL-ILM tasarımı ile soğutucu ve işlemcinin sokete baskısı sebebiyle soğutucunun temasının azalmasını çözerek işlemci sıcaklıklarını 4 dereceye kadar düşürebiliyor. LGA1700 soğutucularla uyumlu olan sokette 12, 13 ve 14. nesilde kullandığınız soğutucuyu kullanmaya devam edebilirsiniz. Ancak soketin yakınında bir kapasitör bulunuyor ki bu da fazla yer işgal eden soğutucuların takılamamasına sebep olabilir.

İşlemci Güç Beslemesi

Anakartta 21 adet VRM yer alıyor. Bunlardan:

• 18 adet CPU (9-9 paralel şekilde) için,
• 1 adet SoC için: iGPU ve bellek I/O’suna güç sağlıyor,
• 2 adet de CPU’ya bağlı PCI-e portlarına güç sağlayan VRM var.

Her VRM büyük bir pasif soğutma bloğu yardımıyla soğutuluyor ve VRM’lerden ısının pasif soğutma bloğuna aktarılması için 7 W/mK termal ped kullanılmış.

Bellek Desteği

Anakartın DDR5 9500 MT/s’ye kadar bellek desteği bulunuyor. Dört adet bellek modülü ile toplamda 256 GB’a kadar kapasiteyi destekleyen anakart XMP belleklerle de uyumlu. Anakartın ikinci ve dördüncü bellek slotları metal kullanılarak güçlendirilmiş. Ayrıca ECC ve ECC olmayan Unbuffered belleklere ve CUDIMM belleklere de destek veriyor. Kutu içerisinden DDR Wind Blade isimli bellek fanı da çıkıyor. GIGABYTE’a göre bu fan kullanıldığında bellek sıcaklıkları 10 C’ye kadar düşüyor. Biz de anakartı Intel Core Ultra 9 285K işlemci ve G-SKILL Trident Z5 CK 8200 MT/s belleklerle test ettik ve herhangi bir stabilite sorunuyla karşılaşmadık.

Ses, Ethernet ve WiFi Çipleri

• Realtek ALC1220 ses yongası, 2/4/5.1 kanal ses desteği var
  • ESS Sabre Hi-Fi ES9118 DAC

• Marvell AQtion AQC113C 10 Gbps ethernet yongası
• Intel Wi-Fi 7 BE200NGW Wi-Fi 7(2.4/5/6 GHz) bantları, Wi-Fi 7’de 320 MHz
  • Bluetooth 5.4

Görüntü Çıkışları

GIGABYTE Z890 AORUS MASTER üzerinde toplamda üç adet görüntü çıkışı bulunuyor.

• İki adet USB 4/Thunderbolt portundan monitörlere görüntü çıkışı.
  • Thunderbolt destekli bir monitörde port başına 5120x2880p çözünürlükte 60 Hz’e kadar.
  • USB 4 destekli bir monitörde port başına 3840x2160p çözünürlükte 240 Hz’e kadar.
• Kasa içi HDMI portundan 1920×1080’de 30 Hz görüntü çıkışı. HDMI 1.4 destekliyor.

PCIe Portları

• Ana PCI-e yuvası PCI-e 5.0 X16 destekliyor, CPU’ya bağlı.
  • Bu portun bant genişliği üçüncü M.2 slotu(M2D_CPU) kullanılırsa x8 hızına düşüyor.
  • Ana PCI-e portu diğer portlara göre metal kullanılarak güçlendirilmiş ve ağır GPU’ların yarattığı bükülmeye karşı 10 kat dayanıklı. 
  • PCI-e portunu altta kalmasına rağmen açmayı sağlayan PCIe EZ-Latch Plus düğmesi yer alıyor.
• İkinci ve üçüncü PCI-e x16 yuvaları çipset tarafından sağlanıyor.
  • İkinci slot PCI-e 4.0 x4 hızında.
  • Üçüncü slot PCI-e 3.0 1x hızında çalışıyor.
  • Ayrıca bu iki port da metal kullanılarak güçlendirilmiş.

Anakartın Depolama Desteği

Anakart üzerinde toplamda beş adet NVMe M.2 SSD slotu bulunuyor:

• En üstteki M.2 slotu (M2A_CPU) CPU’ya bağlı, PCI-e 5.0 x4 destekli.
• İkinci M.2 slotu (M2B_CPU) CPU’ya bağlı, PCI-e 4.0 x4 destekli.
• Üçüncü M.2 slotu (M2D_CPU) CPU’ya bağlı, PCIe 5.0 x4 destekli.
  • Bu port kullanılırsa ana PCI-e portunun hızı x8’e düşüyor.
• Dördüncü (M2P_SB) ve beşinci (M2M_SB) M.2 slotları da çipsete bağlı, ikisi de PCI-e 4.0 x4 destekli.
• Bütün M.2 portlarının üzerinde pasif soğutma bulunuyor.
• EZ-Latch Plus ve EZ-Latch Click ile tornavida gereksinimi olmadan sağlam bir şekilde çıkartılıp takılabiliyor.
• Çipset tarafından 4 adet SATA 3 (6 Gbps) portu sunuluyor.
• Hem NVMe hem de SATA portları RAID 10, RAID 5, RAID 1 ve RAID 0 destekliyor.

Arka Plaka Portları

• 2 adet 2T2R yekpare Wi-Fi Anten Girişi
• 2 adet Thunderbolt 4 girişi
  • Thunderbolt cihazları ile 40 Gbps,
  • USB 4 cihazları ile 20 Gbps,
  • USB 3.2 cihazları ile 10 Gbps hız sunuyor. 
• 6 adet Tip-A USB 3.2 Gen 2 girişi
• 4 adet USB 3.2 Gen 1 girişi
• 2 adet USB 2.0 portu
• 10 Gbps Ethernet Girişi
• 2 Adet Ses Çıkışı
• Optik Ses Çıkışı

Ön USB

• 2 x USB 3.0
• 1 x USB 3.2 Gen 2
• 2 x USB 2.0

Fan ve RGB Girişleri

• 2 adet CPU 4 pin 
• 4 adet Pompa
• 4 adet kasa fan
• 4 adet ARGB başlığı
• 1 adet LED şerit aydınlatma başlığı

Diğer

• Debug LED
• Güç tuşu
• Reset tuşu
• Clear CMOS tuşu
• Q-Flash Plus tuşu

BIOS Çipi ve İşlemcisiz Güncelleme Özelliği

Anakart üzerinde 32 MB BIOS yongası bulunuyor. Q-Flash Plus özelliği anakartta 24 PIN kablosu ile sağlanan bir güç olduğu sürece işlemci, ekran kartı veya RAM takılı olmasa bile BIOS güncellemeye olanak tanıyor. Bu sayede desteklenmeyen yeni bir işlemci takınca sistem açılmazsa eski işlemciyi takmak zorunda kalmıyorsunuz.

GIGABYTE Control Center ve UEFI Yazılımı

GIGABYTE’ın kendi yazılımı olan Control Center ile hem Z890 AORUS MASTER hem de diğer GIGABYTE ürünlerini kontrol edebiliyorsunuz. Sürücülerin güncelleştirilmesi, anakartın ışıklarının kontrol edilmesi ve sensör verilerine erişilmesi sağlanabiliyor. 

Anakartın UEFI yazılımı üzerinde birden fazla tema kullanılabiliyor, genel sistem özellikleri güncellenebiliyor ve yapay zekâ ile güçlendirilmiş hız aşırtma özellikleri kullanılabiliyor.

CPU Sıcaklık Testleri, Core Ultra 9 285K	CPU	Çipset	VRM
Geekbench 6	Maksimum 68 C	Maksimum 44 C	Maksimum 40 C
Cinebench R23	Maksimum 76 C	Maksimum 43 C	Maksimum 43 C
Cinebench 2024	Maksimum 83 C	Maksimum 44 C	Maksimum 48 C
Handbrake x264	Maksimum 79 C	Maksimum 53 C	Maksimum 45 C
Handbrake AV1-SVT
Handbrake AV1-NVENC

Artılar

• Kolay montaj. PCIe EZ-Latch Plus ile ekran kartı kolayca sökülebiliyor. M.2 slotları ve soğutma blokları tornavida gereksinimi olmadan sökülüp takılabiliyor. 
• Beş M.2 yuvası var ve hepsinin üstünde pasif soğutma mevcut.
• Büyük soğutma blokları sayesinde sürdürülebilir performans, düşük ısılarla beraber korunabiliyor.
• 9500 MT/s’a kadar bellek desteği. 8200 MT/s belleklerle sorunsuzca testlerimizi gerçekleştirebildik.
• Wi-Fi 7 ve Bluetooth 5.4 desteği, kutu içerisinden Wi-Fi/Bluetooth anteni çıkıyor. 
• İki adet Thunderbolt 4 portu bulunuyor, yüksek hızlı bağlantı veya yüksek çözünürlüklü monitör desteği sağlanabiliyor.
• Ekranlı kasalar için kasa içi HDMI çıkışı bulunuyor. 

Eksiler

• Soğutma bloğunun oturduğu yerde kapasitör bulunuyor. Soğutmayı takarken veya büyük soğutucularda sorun çıkarma ihtimali var.
• Anakart üzerinde yüksek performanslı HDMI portu bulunmuyor, Thunderbolt bu açığı kapatabilir olsa da tam boy HDMI portu hala kabul gören bir standart.