İngiltere’de yaşayan YouTuber ve mühendis Chris Doel, çöpe atılmış 500 tek kullanımlık vape’in içindeki lityum pilleri bir araya getirip Reva G-Wiz’in arkasına yerleştirdi ve aracı bu paketle yola çıkardı. Test sürüşünde küçük elektrikli otomobil yaklaşık 18 mil (yaklaşık 29 km) gidebildi ve saatte 35 mile (yaklaşık 56 km/s) ulaştı. Amaç, tek kullanımlık cihazların aslında yeniden şarj edilebilen piller barındırdığını somut bir örnekle göstermekti.
Doel, bu paketi sıfırdan kurmadı; daha önce 500 vape pilinden oluşturduğu ve ev ile atölyesine elektrik veren “powerwall” sistemini alüminyum bir muhafazaya taşıyıp otomobile uyarladı. G-Wiz’in fabrika çıkışı 48 volt kurşun-asit bataryasıyla düşük güçlü aktarma organları, Doel’in yaklaşık 50 voltluk dizilimiyle iyi eşleşti. Böylece karmaşık bir dönüştürme gerekmemiş oldu.
Güvenlik için invertörü yeniden programlayarak akım çekişini aracın stok 350 amper sınırının altına indirdi; sistemin sürekli yaklaşık 120 amper verecek şekilde ayarlandığını söylüyor. Yol testinde rejeneratif frenleme çalışmaya devam etti ve yavaşlamalarda yaklaşık 10 amper geri kazanç görüldü. USB‑C üzerinden şarj etme denemesi de başarıyla sonuçlandı. Sürüş, dik bir yokuşta 12 hücre grubundan birinin devre dışı kalmasıyla 18. milde sona erdi; kaydedilen en yüksek hücre sıcaklığı ise 19°C civarında kaldı.
Teknik tarafta Doel’in ölçümleri, paketin teorik 2,5 kWh kapasiteden yaklaşık 2,07 kWh’ı güvenle verebildiğini gösteriyor. Bu değer, yüzlerce küçük hücreyi seri‑paralel düzeninde dengeleyip yönetmenin zorluğunu da özetliyor.
Proje elbette seri üretime hazır bir çözüm değil. Ancak Doel’in anlatmak istediği açık: Her gün yalnızca Birleşik Krallık’ta yaklaşık 1 milyon tek kullanımlık vape çöpe gidiyor ve her birinin içinde tekrar tekrar şarj edilebilen küçük bir lityum pil var. Doğru toplama, test ve sınıflandırmayla bu piller başka sistemlerde ikinci bir yaşam bulabilir.
Neden önemli?
- E-atık farkındalığı: Tek kullanımlık cihazların pilleri gerçekte “tek kullanımlık” değil. Bu deney, görünmez kalan kapasiteyi görünür kılıyor.
- Uyumluluk dersi: G-Wiz’in 48V altyapısı, yaklaşık 50V’luk vape paketiyle çalışabildi; doğru sınırlandırma ve BMS ile sistem güvenli şekilde sürüş yaptı.
- Standartların sınırı: USB‑C ile araba şarj etmek kulağa uçuk gelse de bu prototipte işe yaradı; yine de bu, tüketici ürünü seviyesinde tavsiye değil.
Sonuç olarak Doel’in G-Wiz’in arkasına bağladığı yüzlerce küçük hücre, tek kullanımlık kültürünün ne kadar çok enerjiyi israf ettiğini çarpıcı biçimde gösteriyor. Kendi başınıza denemek için değil; ama geri kazanım, paketleme ve güvenlik konularında araştırma yapanlar için fikir verici bir “çalışır kanıt”.
Kaynak: www.techspot.com