ABD yönetimi, ASML’nin en gelişmiş çip üretim araçlarından birinin Çin’e ulaşmış olabileceğinden şüpheleniyor. Ancak Hollandalı şirket bu iddiayı net biçimde reddediyor. Bloomberg’in aktardığına göre Washington, son görüşmelerde ASML yöneticilerine bir EUV litografi sisteminin ya da bu sisteme ait kritik parçaların Çin’e gitmiş olabileceğine dair endişelerini iletti.
ASML ise elinde böyle bir sevkiyata işaret eden hiçbir bulgu olmadığını söylüyor. Şirketin açıklamasına göre Çin’e bugüne kadar hiçbir EUV makinesi gönderilmedi. Hatta EUV sistemlerine özel parça, modül veya malzeme de sevk edilmedi. Bu itirazın önemli bir nedeni var: EUV makineleri sıradan bir üretim ekipmanı değil. Yaklaşık bir okul otobüsü büyüklüğündeler, sınırlı sayıda üretiliyorlar ve sürekli bakım için ASML mühendislerinin desteğine ihtiyaç duyuyorlar.
EUV, bugün en gelişmiş işlemcilerin ve yapay zeka çiplerinin üretiminde kilit rol oynuyor. TSMC gibi üreticiler bu teknolojiyi NVIDIA ve Apple gibi şirketler için yüksek performanslı yongalar üretmekte kullanıyor. ASML de bu alanda fiilen tek tedarikçi konumunda. Bu yüzden böyle bir makinenin Çin’e ulaşmış olması, yalnızca ticari değil, aynı zamanda jeopolitik açıdan da büyük sonuçlar doğurabilecek bir gelişme olarak görülüyor.
ABD’nin Çin’e yönelik çip yaptırımlarında ASML uzun süredir kritik bir yerde duruyor. Şirketin EUV sistemlerini Çin’e satması yıllardır mümkün değil. Son dönemde Washington’da daha geniş kısıtlamalar da tartışılıyor. Bunlar yalnızca en ileri EUV araçlarını değil, daha eski nesil bazı çip üretim ekipmanlarını da kapsayabilir.
Şimdilik ortada doğrulanmış bir ihlal yok. Mevcut tablo, ABD tarafının şüphe duyduğu; ASML’nin ise bunu açık biçimde reddettiği bir aşamada. Yine de iddia, yarı iletken tedarik zincirinin ne kadar hassas hale geldiğini ve gelişmiş üretim araçlarının artık doğrudan stratejik bir unsur olarak görüldüğünü bir kez daha gösteriyor.
Kaynak: www.techspot.com
