Bir dosyayı arşivden çıkarmak veya ekran görüntüsü almak istediğinizde, Windows XP dönemlerinde bilgisayarınızda gerçekleştirmek istediğiniz çoğu işlem için üçüncü taraf bir uygulama yüklemeniz gerekiyordu.
O zamandan beri Windows işletim sistemi önemli ölçüde gelişti ve artık bu uygulamaların bir zamanlar kullanıldığı neredeyse her eylem için yerleşik alternatifler sunuyor. İşte yıllar önce mantıklı görünen ancak temel işlevleri artık Windows’a entegre edilmiş bazı uygulamalar:
Bu Eski Favori Uygulamalar Bilgisayarınızı Karmaşıklaştırıyor
1. CCleaner
CCleaner, her yeni Windows kurulumunda kullanılan ilk araçlardan biriydi. Bazı kullanıcılar, bu aracı Windows 10’dan Windows 11’e yükselttiği 2020 yılına kadar sisteminde kullanıyordu.
CCleaner’ın temel amacı, sistemde depolanan gereksiz dosyaları temizlemek ve diğer önemli ögeler için kullanılabilecek değerli bir alan oluşturmaktı. Bu araç hâlâ mevcut ancak ne yazık ki artık Akıllı Depolama özelliği (Storage Sense) ve Disk Temizleme (Disk Cleanup) gibi yerleşik Windows araçlarını kullanarak tüm işlevlerini gerçekleştirebildiğiniz için onu yüklemenin pek bir anlamı kalmıyor.
Akıllı Depolama özelliği, disk alanını boşaltmak için Geri Dönüşüm Kutusu’nda depolanan geçici dosyaları ve verileri otomatik olarak siler. Bu özelliğin en iyi yanı, ne zaman ve nerede çalışacağını kontrol edebilmeniz. Her gün çalışacak şekilde veya yalnızca disk alanı azaldığında yapılandırabilirsiniz. Ayrıca özelliğin hangi ögeleri yönetmesini istediğinizi de belirleyebilirsiniz.

Akıllı Depolama özelliği çoğu işlemi otomatik olarak gerçekleştirirken Disk Temizleme aracı, alan açmak için hangi ögelerin silineceği konusunda size daha fazla kontrol sağlar. Geçici internet dosyalarından DirectX gölgelendirici önbelleğine ve dağıtım optimizasyon dosyalarına kadar, sürücünüzde yer kaplayan tüm istenmeyen dosyaları kaldırabilirsiniz.

2. WinRAR
WinRAR her zaman en iyi dosya sıkıştırma araçlarından biri olarak öne çıkmış durumda ancak günümüzde Windows’a bunu yüklemek çoğu kullanıcı için pek gerekli değil. Artık kullanıcılar, yerleşik Windows arşiv yöneticisi sayesinde rahatlıkla dosyaları arşivleyebiliyor veya çıkarabiliyor.

Microsoft, arşivleme özelliği tarafından desteklenen dosya türlerinin sayısını da kademeli olarak artırmış durumda. Şu anda RAR, ZIP, TAR, GZ ve diğer birçok format destekleniyor.
Ancak CAB, UUE ve diğerleri gibi daha az bilinen dosya formatlarıyla çalışan biriyseniz, yine de sisteminize WinRAR’ı yüklemenizde fayda var.
Ayrıca Windows, henüz yerleşik arşivleme özelliğine bölünmüş arşivleme işlevini sunmadı. Dolayısıyla bir dosyayı ayrı birimlere bölmek istiyorsanız, Windows’a yine WinRAR yüklemeniz gerekecek.
Kısacası Windows, yerleşik özelliği sayesinde dosyaları arşivlemeyle ilgili tüm temel görevleri yerine getiriyor. Fakat ileri seviye bir kullanıcıysanız, yine de cihazınızda WinRAR veya başka bir arşivleme yazılımının yüklü olması gerekir.
3. CPU-Z
CPU-Z, Windows için en popüler donanım izleme araçlarından biri olarak öne çıkıyor. Bu programı kullanarak bilgisayarınızda kurulu olan anakart, RAM, ekran kartı ve diğer bileşenler hakkında ayrıntılı bilgi edinebilirsiniz. Peki bu programı günümüzde Windows 11’e yüklemek gerçekten mantıklı mı?
Görüldüğü üzere CPU-Z veya diğer benzer donanım izleme araçlarının görüntülediği verilerin çoğu, ortalama bir bilgisayar kullanıcısı için hiçbir işe yaramıyor. Eskiden bu araç, bazı kullanıcılar tarafından CPU ve bellek yükü hakkında ayrıntılı bilgi almak için sisteme kurulurdu. Neyse ki Windows artık çoğu kullanıcının ilgilendiği tüm bu temel bilgileri Görev Yöneticisi’nde gösteriyor.

Görev Yöneticisi’ni açın, “Performans” sekmesine geçin ve CPU, bellek, takılı diskler, depolama alanı ve daha fazlası hakkında bilgiler bulacaksınız. Ancak CPU modeli, mimarisi, saat hızı, bellek zamanlamaları ve diğer oldukça yüksek teknik özellikler hakkında ayrıntılı bilgi istiyorsanız, CPU-Z veya başka bir donanım izleme aracını mutlaka yüklemelisiniz.
4. PowerISO
PowerISO, Windows’ta dosyaları yüklemek ve kaldırmak için en popüler araçlardan biri olarak öne çıkıyordu. Bu araç kullanılarak ISO dosyaları DVD’lere yazdırılıyordu. Yazılım hâlâ mevcut olsa da Windows 11 hâlihazırda ISO dosyalarını yerel olarak desteklediğinden artık yüklemek için pek bir neden bulunmuyor.
Günümüzde bir ISO dosyasını Windows’a bağlamak istiyorsanız, dosyaya sağ tıklayın ve açılan menüden “Bağla” seçeneğini seçmeniz yeterli. Ancak PowerISO’nun yararlı olabileceği birkaç alan hâlâ var; örneğin önyüklenebilir USB’ler oluşturmak, ISO dosyalarını ayıklamadan düzenlemek veya dosya formatlarını dönüştürmek gibi.
5. Antivirüs Programları
Norton, Avast, McAfee… Kullanıcıların Windows bilgisayarlarında virüslerden ve kötü amaçlı yazılımlardan korunmak için tercih ettiği birçok antivirüs programı bulunuyor. Windows Defender daha işlevsel hâle getirildiği için günümüzde artık Windows’a herhangi bir üçüncü taraf antivirüs programı yüklemenize gerek kalmıyor.
Windows Defender, bir antivirüs uygulamasından bekleyebileceğiniz tüm özellikleri yerleşik olarak sunuyor. Gerçek zamanlı koruma, düzenli sistem taramaları, zamanında güncellemeler sunuluyor ve sistem kaynağı da oldukça az kullanılıyor.

Ayrıca Chrome ve Microsoft Edge gibi popüler tarayıcılar da indirdiğiniz dosyaları tarayabilen kendi yerleşik güvenlik sistemleriyle birlikte geliyor. Şüpheli bir şey tespit ettiklerinde bunu hemen işaretleyebiliyorlar. Bu da üçüncü taraf antivirüs yazılımlarının bir başka kullanım alanı olan indirilen dosyaların taranmasını ortadan kaldırıyor.
6. Lightshot
Zaman içinde birçok ekran görüntüsü alma uygulaması kullanılmış olsa da en çok kullanılanı Lightshot olmuş durumda. Bunun nedeni, hafiflik ve ideal bir ekran görüntüsü aracında aranılan tüm özelliklerin sunulması.
Şimdi ise bunun yerine Snipping Tool uygulaması kullanılabilir. Hatırlatmak gerekirse Snipping Tool, Windows’ta yerleşik olarak bulunuyor ve ekran görüntüsü almanıza olanak sağlıyor. Lightshot uygulamasının sunduğu tüm özelliklere ek olarak Snipping Tool; ekran kaydetme, görüntülerden metin çıkarma, ekran görüntülerine otomatik olarak kenarlık ekleme ve çok daha fazlası gibi birçok başka özellik de içeriyor. Tüm bu özellikler, Snipping Tool’u en iyi ekran görüntüsü alma uygulamalarından biri hâline getiriyor ve bu alanda üçüncü taraf bir araç yükleme ihtiyacını ortadan kaldırıyor.
Yukarıda bahsedilenler, artık Windows ekosistemindeki işlevini büyük ölçüde yitirmiş uygulamalardan sadece birkaçıydı. Windows’un her gün daha da gelişen yerleşik araçları göz önüne alındığında, üçüncü taraf yazılımlara ihtiyaç duymadan her işlemi doğrudan işletim sistemi üzerinden gerçekleştirebileceğimiz günler pek de uzak görünmüyor.
Kaynak: www.howtogeek.com