Ford’un, elektrikli pickup segmentindeki önemli modellerinden biri olan F-150 Lightning modelini tamamen üretimden kaldırmayı değerlendirdiği yönünde haberler geliyor. Bu, pazar için dikkate değer bir gelişme. Modelin ABD’deki üretimi, zaten şu anda durmuş vaziyette. Bu duraksamanın görünürdeki nedeni bir alüminyum tedarikçisinden kaynaklı darboğaz olarak açıklanmıştı. Ancak ABD merkezli prestijli bir iş dergisine göre, Ford’un üst düzey yöneticileri bu elektrikli pickup modelinin fişinin çekilmesi konusunu ciddi bir şekilde masaya yatırmış durumda.
Bu önemli iddiayı Wall Street Journal gündeme taşıdı ve bilgiyi içeriden kaynaklara dayandırdı. Bu tartışmaların temelinde, Ford’un elektrikli araç satışlarının genel olarak beklentilerin altında kalması yatıyor. ABD’deki federal teşviklerin (sübvansiyonların) iptal edilmesi ise bu durumu zorlaştıran ana etkenlerden biri oldu. Şirket, bu devlet desteği olmadan satışlarda çok daha büyük düşüşler yaşanmasından endişe ediyor. İş dünyası gazetesi, bu olumsuz etkinin en sert şekilde büyük elektrikli pickup ve SUV segmentlerini vuracağını yazıyor.
Bu endişelerin yersiz olmadığını gösteren ilk somut veri de geldi. ABD vergi kredisinin sona erdiği ilk ay olan Ekim, adeta gelecekte yaşanacakların bir göstergesi oldu. Ford’un ABD’deki toplam elektrikli araç satışları o ay, bir önceki yıla göre yüzde 24 oranında ciddi bir düşüş yaşadı. Bu genel düşüş içinde F-150 Lightning’in payı da dikkat çekiciydi: Satılan toplam EV üniteleri arasında sadece 1.500 adet F-150 Lightning bulunuyordu. Bu rakam, müşterilerin teşvikler olmadan bu yüksek fiyatı ödemeye istekli olmadığını gösterdi.
Amerika’nın İlk Büyük EV Kaybı mı Olacak?
Elektrikli F-150 pickup’ın geleceği hakkında henüz nihai bir karar verilmediği vurgulansa da, eğer bu yoğun tartışmalar modelin üretimden kaldırılması (discontinuation) yönünde sonuçlanırsa, Wall Street Journal’ın ifadesiyle bu durum, “zaten para kaybeden bu kamyoneti, Amerika’nın ilk büyük elektrikli araç zayiatı (first major EV casualty)” haline getirecek.
Ford’un bu adımı düşünmesi şaşırtıcı değil. Şirketin 2023 yılından bu yana elektrikli otomobil iş kolundaki toplam zararı 13 milyar dolara ulaştı. Bu yüksek miktardaki zarar göz önüne alındığında, Ford’un Rouge Elektrikli Araç Merkezi’nde (Rouge Electric Vehicle Centre) üretilen ve sürekli zarar eden bu modeli sorgulaması (put to the test) normal bir durum.
Ancak mesele karmaşık: Business Insider gazetesine göre Ford, bu modelle birlikte Rouge Elektrikli Araç Merkezi’ni tamamen kapatmayı ve stratejisini kökten değiştirerek daha küçük, daha ucuz ve potansiyel olarak daha kârlı elektrikli araçlara geçiş yapmayı düşünüyor. Ford ise bu spekülasyonlar karşısında resmi olarak yaptığı açıklamada, üretime doğru zamanda yeniden başlayacağını söylemekle yetiniyor.
Tedarik Sorunu ve Geleneksel Modele Yöneliş
F-150 Lightning’in üretimi, geçen yıl yaşanan bir duraklamanın ardından, bu yıl Ekim ayından bu yana kilit bir tedarikçi olan Novelis’in fabrikasındaki yangın nedeniyle tekrar askıya alınmış durumda. Gerekçe olarak alüminyum tedarikindeki sorunlar gösterildi.
Buna karşın, içten yanmalı motora (ICE) veya hibrit (hybrid) sürücüye sahip standart F-150 modellerinin üretimi kesintisiz devam ediyor. hatta Ford, Lightning’den doğan kayıpları telafi etmek için bu üretimi daha da artırmaya hazırlanıyor. Ford, içten yanmalı versiyona öncelik verme kararını savunurken, bu modellerin elektrikli versiyona kıyasla daha az alüminyum gerektirdiğini belirtti.
Tedarikçi yangınının vergi öncesi kârı bir milyar dolar azaltma potansiyeli var. Ford, bu büyük miktarı dengelemek için Ekim ayında 1.000 yeni çalışanı işe alarak geleneysel (konvansiyonel) F-150 üretimini önemli ölçüde artıracağını duyurdu. Çünkü tüm varyantlar hesaba katıldığında, Ford’un F-Serisi, halen ABD’de en çok satan araç modeli konumunda. Şirket, bu kârlı alana daha da yüklenerek, yıllık üretimin 2026’da tam 50.000 adet artırılacağını açıkladı.
Segmentin Tamamı Zorlanıyor: Basitçe Talep Yok
Ford, 2021’deki pazar lansmanından bu yana F-150 Lightning için yüksek beklentilere sahipti, ancak araç bu beklentileri karşılayamadı.
Model, kendi dar segmentinde rakipleri Tesla Cybertruck ve Rivian R1T’den daha başarılı olsa da, asıl sorun segmentin kendisinin beklenenden çok daha küçük kalmasıydı. Genel olarak bakıldığında, ABD’li geleneksel pickup kamyonet alıcı kitlesi, bu yeni nesil sürüş sistemine (elektrikli) karşı hala ciddi çekincelere sahip görünüyor.
Üçüncü çeyrekte (Q3) Ford, 10.000 adet F-150 Lightning satarak bir rekor kırmıştı. Ancak, bu rekor satışın nedeninin, modelin popülerliğinden çok, 30 Eylül’de sona eren devlet vergi kredisini yakalamak isteyen tüketicilerin yarattığı “teşvik bitişi telaşından” kaynaklandığı düşünülüyor.
Genel olarak, elektrikli kasalı kamyonetler pazarda hala oldukça küçük ve niş bir rol oynuyor. Trump yönetiminin (Trump administration) göreve gelmesiyle önemli ölçüde değişen koşullar ve şu anda kıyasla düşük seyreden akaryakıt fiyatları göz önüne alındığında, bu durumun öngörülebilir bir gelecekte değişmesi pek olası görünmüyor.
Bu tabloyu, sahadaki isimler de doğruluyor. Wall Street Journal’a konuşan New Jersey’deki bayi sahibi Adam Kraushaar‘ın sözleri durumu özetliyor: “F-150 Lightning ve diğer tam boyutlu elektrikli kamyonetler için basitçe bir talep yok.” Ford, GMC ve Chevy modellerini bayisinde barındıran Kraushaar, “Onlardan (elektrikli kamyonetlerden) çok fazla sipariş vermiyoruz çünkü onları satamıyoruz, diyor.
Ford’un yaşadığı bu hayal kırıklığı, pazardaki tek örnek değil. Ram kamyonetlerinin üreticisi Stellantis de, bu yılın başında kendi pickup modelinin elektrikli bir versiyonunu üretme planlarından tamamen vazgeçmişti. Rakipler de zor durumda. Tesla’nın Cybertruck modelinin satış rakamları da bu yıl ciddi bir düşüş yaşadı. Rivian ise, düşen talep nedeniyle sürekli olarak işten çıkarmalar yapıyor. Bu durum, sorunun sadece Ford’a özel olmadığını, büyük elektrikli pickup segmentinin tamamının zor bir dönemden geçtiğini gösteriyor.
Kaynak: electrive.com
