Son kullanma tarihi geçmiş, bayatlamış bir tarayıcı kullanıyorsanız, Mercedes kullanmak yerine tosbağaya binmek gibi... Web sitelerini düzgün görüntüleyemiyorsanız eh, bi' zahmet tarayıcınızı güncelleyiniz. Modern Web standartlarını karşılayan bir tarayıcı alternatifine göz atın.
Firefox 152 ile birlikte, Nightly sürümlerinde JavaScript derleme sonuçları için aynı alan adı içerisindeki gezinmeler arasında paylaşılan bellek içi önbellek sistemi eklendi. Bu sistem, sayfa yükleme performansını artırmayı hedefliyor. Önbellek sistemi; stil dosyaları ve görseller için kullanılan mevcut bellek içi önbellekle benzer şekilde çalışıyor. Bu değişiklik, DevTools, WebDriver ve webRequest ile declarativeNetRequest gibi WebExtensions API'lerinde önbelleğe alınmış istek/yanıt davranışlarını etkileyebilir.
Firefox 151 ile birlikte, Android için Firefox Nightly sürümlerine yapay zekâ özelliklerini detaylı şekilde kontrol etmeyi sağlayan yeni ayarlar eklendi. Ayrıca gelecekte eklenecek yapay zekâ özelliklerini engelleme seçeneği de sunuldu.
Firefox 152 ile birlikte, Nightly sürümlerindeki adres çubuğu artık gezinme alışkanlıklarına göre en sık ziyaret edilen sayfaları otomatik tamamlıyor. Bu özellik yalnızca site ana sayfalarını değil, site içerisindeki belirli sayfaları da kapsıyor. Ayrıca istenmeyen önerileri kaldırma desteği de sunuluyor.
Apple'ın sistem genelindeki tam ekran klavye kısayolu olan "Globe-F" desteği eklendi.
Açık olan herhangi bir sayfayı QR kod ile paylaşma desteği eklendi. Sekmeye sağ tıklayıp "Paylaş > QR Kod Oluştur" seçeneği kullanılabiliyor. Özellik; afiş, davetiye, poster ve diğer basılı materyaller için kullanım kolaylığı sunuyor. macOS tarafında adres çubuğuna sağ tıklayarak da paylaşım menüsüne erişilebiliyor.
Firefox Labs bölümü artık adres çubuğuna "labs" veya "experiment" yazarak hızlı şekilde açılabiliyor.
Değişiklikler
Android için Firefox sürümünde, uzaktaki PDF dosyaları paylaşılırken artık bağlantı yerine doğrudan dosyanın kendisi paylaşılıyor. PDF bağlantısı paylaşılmak istenirse adres çubuğundan kopyalanabiliyor.
Firefox Ayarları sayfası; daha sade organizasyon, daha anlaşılır gruplandırmalar ve geliştirilmiş gezinme yapısıyla tamamen yenilendi.
Geliştiriciler İçin
Firefox 151 ile birlikte, Nightly sürümlerinde DevTools Ayarları paneli üzerinden JavaScript Tracer özelliği etkinleştirilebiliyor. Bu özellik, tüm JavaScript fonksiyon çağrılarını izlemeyi sağlıyor. Performans profil aracından farklı olarak örnekleme yerine tüm fonksiyon çağrılarını doğrudan takip ediyor.
Web Platformu
Firefox 152 ile birlikte, Nightly sürümlerine WebAssembly JS-Promise-Integration desteği eklendi. Bu sayede uygulamaların web platformuna taşınması daha verimli hâle geliyor.
Firefox 152 ile birlikte, Nightly sürümlerinde attr() fonksiyonunun artık tüm CSS özelliklerinde kullanılabilmesi sağlandı. Ayrıca öznitelik değerlerinin CSS değeri olarak nasıl yorumlanacağının belirlenmesine de izin veriliyor.
<select> öğeleri için HTML ayrıştırma kuralları güncellendi. Bu değişiklik, gelecekte özelleştirilebilir seçim menüsü özelliklerine destek sağlamak amacıyla web standartlarıyla uyumluluk sunuyor.
Firefox 149 ile kullanıma sunulan alignment-baseline özelliğine; alphabetic, ideographic, central, mathematical ve hanging anahtar kelimeleri eklendi. Böylece hizalama için kullanılabilecek temel çizgi seçenekleri genişletildi.
Yeni popover=hint standardı uygulamaya alındı. Bu değişiklik, tutarsız ve beklenmeyen davranışların kaldırılmasını sağlıyor.
Firefox 153 ile birlikte, Nightly sürümlerine JPEG XL görsel formatı desteği eklendi. JPEG XL; WebP, JPEG, PNG ve GIF formatlarına kıyasla daha iyi sıkıştırma sunuyor ve bu formatların yerini alması hedefleniyor.
Firefox Android 150 sürümünden itibaren, kullanıcılar indirilen dosyalar için özel bir varsayılan konum seçebilirler.
Firefox 151 sürümüyle birlikte, Android gece sürümleri yapay zeka özellikleri üzerinde detaylı kontrol sağlayan ve gelecekteki yapay zeka özelliklerini engellemenize olanak tanıyan ayarlar içerir.
Firefox 151 sürümüyle birlikte, yerleşik PDF görüntüleyici üzerinden birden fazla PDF dosyasını birleştirebilirsiniz.
Geliştirici Araçları
Firefox 151 sürümünden itibaren, Geliştirici Araçları ayarlar panelinden JavaScript Tracer özelliği etkinleştirilebilir. Bu özellik, performans profilleyiciden farklı olarak örneklem kaydetmek yerine tüm JavaScript fonksiyon çağrılarının izlenmesini sağlar.
Web Platformu
Firefox 150 sürümüyle birlikte, belge başına birden fazla içe aktarma haritası desteği eklenmiştir. Bu özellik, web geliştiricilerine modern JavaScript modüllerini yapılandırırken ve yüklerken daha fazla esneklik sağlar.
Linux .RPM Paketi: Red Hat, Fedora ve openSUSE gibi RPM tabanlı dağıtımlar için yeni resmi .rpm paketleri sunulmaya başlandı (#213920).
Web Workers Sınırlama: Etkin olmayan (inactive) sekmelerde çalışan Web Worker'lar için "throttling" desteği eklendi. Bu sayede arka plan sekmelerinin işlemci kullanımı azaltılarak performans ve pil tasarrufu sağlanıyor (#2011100).
Android İndirme Konumu: Firefox Android kullanıcıları artık indirilen dosyalar için özel bir kayıt konumu seçebiliyor (#2019009).
macOS Evrensel Pano: iOS cihazlardan kopyalanan URL'lerin macOS üzerindeki Firefox'a yapıştırılmasıyla ilgili sorunlar giderildi (#1717071).
Web Platformu ve Geliştirici Özellikleri
Gelişmiş Renk Seçici:<input type="color"> öğelerinde belirli renk uzayları ve şeffaflık (alpha) desteği eklendi. Alpha desteği şu an için yalnızca Nightly sürümüne özeldir (#1919718).
JS Import Maps: Modern JavaScript modüllerinin yüklenmesinde esneklik sağlayan "doküman başına birden fazla import map" desteği deneysel olarak kullanıma sunuldu (#1916277).
CSS Multi-column Düzenlemeleri: Çok sütunlu (multi-column) kapsayıcılarda ve yazdırma işlemlerinde mutlak konumlandırılmış (absolutely positioned) öğelerin işlenmesi iyileştirildi (#2018797).
Yeni CSS Container Rule:CSSContainerRule.conditions özelliği eklendi. Bu özellik, eskiyen containerName ve containerQuery özelliklerinin yerini alarak tüm konteyner sorgu koşullarını bir dizi olarak tutuyor (#2022827).
Önemli Not
Nightly kanalındaki özellikler geliştirme aşamasındadır ve final sürümüne (Stable) ulaşmayabilir. Geri bildirimlerinizi Matrix odası üzerinden Mozilla ekibine iletebilirsiniz.
Gelişmiş Yan Çubuk (Sidebar): Güncellenen Firefox yan çubuğu artık yeni profillerde varsayılan olarak açık geliyor. Yer imleri, geçmiş ve AI sohbet botlarına hızlı erişim sağlayan bu çubuk; dikey sekmeler ve özelleştirilebilir araçlar sunuyor.
Windows HDR Video Desteği: Windows üzerinde HDR video desteği deneysel olarak kullanıma sunuldu. En iyi sonuç için Windows Görüntü Ayarları'ndan HDR modunun açık olması öneriliyor.
Linux için RPM Paketi: Red Hat, Fedora ve openSUSE gibi RPM tabanlı dağıtımları kullanan Linux kullanıcıları için yeni bir resmi .rpm paketi sunulmaya başlandı.
Web İşçisi (Web Worker) Sınırlandırması: Etkin olmayan (arka planda kalan) sekmelerde çalışan Web İşçileri artık daha az kaynak tüketecek şekilde sınırlandırılarak sistem performansı optimize edildi.
Grafik İyileştirmeleri: Windows üzerinde desteklenen sistemlerde WebGL ve WebGPU içerikleri artık "overlay" (katman) olarak işleniyor.
Arama Çubuğu: Klasik arama çubuğunda kararlılık iyileştirmeleri yapıldı ve buton tasarımı güncel Firefox stiline uygun hale getirildi.
Değişiklikler
Konum Servisleri: Windows üzerinde eski Windows 7 konum API'si yerine artık modern Windows.Devices.Geolocation API'si kullanılıyor.
Web Platformu ve Geliştirici Güncellemeleri
Document Picture-in-Picture: Web sayfalarının herhangi bir içeriği "her zaman üstte" duran küçük bir pencerede açmasına olanak tanıyan API desteği eklendi.
Yeni Renk Seçici (Color Picker):<input type=color> etiketi artık işletim sisteminden bağımsız olarak tüm platformlarda aynı görünen modern bir sayfa içi panel açıyor.
Gelişmiş Renk ve Saydamlık: Renk girişlerinde özel renk uzayları ve Firefox Nightly'e özel "alpha" (saydamlık) kanalı desteği eklendi.
Erişilebilirlik (ariaNotify): Ekran okuyucular için daha güvenilir ve ergonomik bildirimler sunan ariaNotify API desteği sağlandı.
Media Capture: Standartlara tam uyumlu HTMLMediaElement.captureStream() API'si etkinleştirildi.
Bölünmüş Görünüm (Split View): Nihayet Firefox'a yerleşik olarak geliyor! Artık tek bir pencerede iki sekmeyi yan yana görüntüleyebilirsiniz.
Nasıl Kullanılır? Bir sekmenin üzerine sağ tıklayıp bağlam menüsünden "Split View" seçeneğini seçerek aktif edebilirsiniz. Araştırma ve karşılaştırma yapmak için ideal.
Yenilenmiş Kenar Çubuğu (Sidebar): Yeni profillerde artık varsayılan olarak açık geliyor. Yer imleri ve geçmişin yanı sıra AI Sohbet Botlarına hızlı erişim sunuyor.
Dikey Sekmeler: Kenar çubuğundaki dişli çark simgesini kullanarak Dikey Sekmeleri (Vertical Tabs) deneyebilir veya çubuğun yerini değiştirebilirsiniz.
Arama Çubuğu Güncellemesi: Klasik arama çubuğunun (Legacy Search Bar) stabilitesi artırıldı ve butonu modern tasarım diliyle uyumlu hale getirildi.
Medya ve Windows Performansı
Windows HDR Video Desteği: Windows kullanıcıları için deneysel HDR desteği eklendi.
Not: En iyi sonuç için Windows Görüntü Ayarları'ndan HDR modunun açık olması gerekir. Bazı sitelerde henüz aktif olmayabilir ancak sürücü tabanlı ton haritalama (tonemapping) ile görüntü iyileştirilecektir.
Ortak Renk Seçici: <input type=color> komutu artık işletim sistemine özel renk seçiciyi açmak yerine, tüm platformlarda aynı görünen tarayıcı içi bir pencere açacak.
Geliştiriciler ve Web Platformu
Document Picture-in-Picture API: Web sayfalarının herhangi bir içeriği (sadece video değil) "her zaman üstte" duran küçük bir açılır pencereye taşımasına olanak tanır.
Sanitizer API (Firefox 147'den itibaren): element.setHTML() ve document.parseHTML() yöntemleri eklendi. Bu özellik, innerHTML gibi çalışır ancak XSS (güvenlik açıklarını) otomatik olarak temizleyerek güvenli HTML eklenmesini sağlar.
Sekmeye Hızlı Not Ekleme (Firefox 146'dan itibaren): Artık herhangi bir sekmeye sağ tıklayarak hızlı bir not ekleyebilir ve bir uzantıya ihtiyaç duymadan ne yaptığınızı takip etmeyi kolaylaştırabilirsiniz.
PDF Matematik Formülü Desteği (Firefox 147'den itibaren): Nightly ve Beta (b6 ve öncesi) yapılarında, ekran okuyucuların PDF'lere yerleştirilmiş matematik formüllerine erişimi için geliştirilmiş destek mevcuttur.
Geliştirici İyileştirmeleri
showPicker() Desteği (Firefox 146'dan itibaren): showPicker() çağrısının, ilişkili bir <datalist> bulunan metin tabanlı <input> öğelerinde desteklenmesi eklendi. Bu, Nightly veya Beta (b6 ve öncesi) yapılarındaki kullanıcılar için otomatik doldurma önerilerinin programlı olarak görüntülenmesini sağlar.
Web Platformu
Sanitizer API Desteği (Firefox 147'den itibaren): Nightly ve Beta (b6 ve öncesi) yapılarında, HTML manipülasyonu için yeni yöntemler sağlayan Sanitizer API desteği eklendi.
element.setHTML(): Geliştiricilerin HTML içeriğini element.innerHTML benzeri şekilde, ancak siteler arası komut dosyası çalıştırma (XSS) gibi güvenlik açıklarına yol açmadan eklemesini sağlar.
document.parseHTML(): HTML'i güvenli bir şekilde ayrıştırmak için tamamlayıcı bir yöntemdir.
Semantik Geçmiş Araması (Nightly/Beta): Firefox 145'ten itibaren Nightly ve Beta (b6 ve öncesi) kullanıcıları, doğal dil ve konsept tabanlı sorgular kullanarak daha önce ziyaret edilen sayfaları bulabilirler. Bu özellik, gizlilik için yerel olarak işlenir.
WebGPU Desteği (macOS): Apple Silicon işlemcili cihazlarda ve tüm macOS sürümlerinde WebGPU desteği etkinleştirildi.
Sıfır Kopyalı Video: Desteklenen AMD GPU'larda, donanım tarafından çözülen video için sıfır kopyalı (zero copy) video desteği eklendi. Bu, video oynatma performansını artırır.
XDG Temel Dizin Belirtimi: Firefox artık Freedesktop.org XDG Temel Dizin Belirtimini (XDG Base Directory Specification) desteklemektedir.
Geliştirici Güncellemeleri
Yeni API'ler ve Standartlar
Sanitizer API (Firefox 146+ Nightly): Güvenlik açıklarını önlemek için yeni yöntemler sunan Sanitizer API desteği eklendi. element.setHTML() metodu, XSS gibi zafiyetler olmadan güvenli HTML eklemeyi sağlar. document.parseHTML() ise güvenli HTML ayrıştırma için kullanılabilir.
Navigation API (Firefox 146+ Nightly): Tarayıcı navigasyon eylemlerini başlatma, yakalama ve yönetme yeteneği sağlayan yeni Navigation API desteği eklendi. Bu, eski History API'sindeki eksiklikleri gidermeyi amaçlar.
Storage-Access-Headers (Firefox 145+ Nightly): Sunucuların, daha önce Storage-Access-API ile erişim izni verilmişse, HTTP başlıkları aracılığıyla bölümlenmemiş çerezlere izin vermesine olanak tanıyan destek eklendi.
showPicker() Desteği: <datalist> ile ilişkilendirilmiş metin tabanlı <input> öğelerinde showPicker() çağrılması için destek eklendi. Bu, otomatik doldurma önerilerinin programatik olarak gösterilmesini sağlar.
Web Platformu İyileştirmeleri
Trusted Types API (Firefox 145+ Nightly): Çapraz site betik çalıştırma (XSS) saldırılarını önlemeyi amaçlayan Trusted Types API artık Nightly'de etkinleştirildi.
CSS Modül Betikleri (Firefox 145): CSS betiklerinin ECMAScript modülleri gibi içe aktarılabilmesine olanak tanıyan destek eklendi (varsayılan olarak kapalıdır: layout.css.module-scripts.enabled).
CSS Çapa Konumlandırması (Firefox 145+ Nightly): Öğeleri birbirine bağlamayı sağlayan ve konumlarını çapa öğelerine göre ayarlamaya izin veren CSS çapa konumlandırması desteği eklendi.
Sıkıştırma Akışları: Hem CompressionStream hem de DecompressionStream artık Brotli formatını desteklemektedir.
CSS Sayaçları: ::marker sözde öğesinde counter-* ve quotes CSS özellikleri için destek eklendi.
Navigation API Desteği: Navigation API için destek eklendi (Aynı özellik geliştirici tarafında da belirtilmiş).
Çözülmemiş Bilinen Sorunlar
Windows'ta Sekme Tıklama Sorunu: Windows'ta, Firefox ikinci bir monitörde tam ekran yapıldığında, ekranın en üstündeki sekmelere tıklama çalışmayabilir. Bu sorun üzerinde çalışılmaktadır.
macOS'ta Ayrılmış GPU Süreci: Firefox 145'ten itibaren, macOS Nightly kullanıcıları varsayılan olarak özel bir GPU sürecine sahip olacaklar. Bu, grafik kodlarındaki kritik hataların tarayıcının çökmesi yerine GPU sürecini şeffaf bir şekilde yeniden başlatması anlamına gelir.
Android'de Kolay Dosya Yükleme: Bir web sitesi dosya türü belirtmeden yükleme alanı sunduğunda, Android için Firefox artık dosya seçme, fotoğraf çekme veya ses kaydı yapma gibi ek seçenekler sunuyor.
Akıllı Adres Çubuğu: Fransa, Almanya ve İtalya'daki İngilizce konuşan Firefox kullanıcıları için adres çubuğu, o bölgelere ait tatiller ve önemli tarihler için İngilizce öneriler gösterecek.
Geliştirici ve Web Platformu İyileştirmeleri
Storage-Access-Headers Desteği: Firefox 145'ten itibaren, sunucuların Storage-Access-API aracılığıyla erişim izni verilmişse, HTTP başlıkları üzerinden bölümlenmemiş (un-partitioned) çerezlere izin vermesine olanak tanıyan Storage-Access-Headers desteklenmektedir.
Gelişmiş CSS Desteği (Firefox 145):
text-autospace özelliği artık destekleniyor. Bu özellik, farklı alfabelerden gelen karakterler arasındaki boşlukları otomatik olarak ayarlar.
CSS modül betikleri desteği eklendi (varsayılan olarak kapalıdır).
CSS çapa konumlandırması (anchor positioning) desteği eklendi. Bu, öğeleri birbirine bağlamaya ve boyutlarını/konumlarını çapa öğelerine göre ayarlamaya olanak tanır.
Güvenlik (Trusted Types API): Çapraz site betik çalıştırma (cross-site scripting - XSS) saldırılarını önlemeyi amaçlayan Trusted Types API artık Nightly'de etkinleştirildi.
WebRender Katman Kompozitörü: Firefox 144'ten itibaren, WebRender üzerinde katman kompozitörü (layer compositor) Windows için Firefox Nightly'de etkinleştirildi. Bu, görüntüleme performansını iyileştirir.
Yerel Ağ İstekleri Engellendi: Firefox 143 ile birlikte, Nightly sürümü artık yerel ağ isteklerini varsayılan olarak engelliyor. Bu, yerel ağ hizmetlerini hedef alan saldırılara karşı korumayı güçlendiriyor. Kullanıcı, bir izin istemiyle erişim izni vermediği sürece bu istekler engellenmeye devam edecek.
Değişiklikler ve Uyumluluk
32-bit Linux Desteği Kaldırıldı: Firefox 145'ten itibaren 32-bit Linux için destek sonlandırılacak. Kullanıcılara, 64-bit Firefox sürümünü yüklemeleri tavsiye ediliyor.
Geliştirici Bilgileri
Web Platformu: Firefox 144'ten başlayarak, WebRender üzerinde katman kompozitörü (layer compositor) Windows için Firefox Nightly'de etkinleştirildi.
Metin Parçacığı Bağlantıları: Firefox 142'den itibaren, sayfa üzerinde bir metin parçasını seçip bağlam menüsünden "Vurgulu Bağlantıyı Kopyala" seçeneği ile doğrudan o bölüme giden URL'ler oluşturabilirsiniz.
Gizlilik ve Güvenlik: Firefox 143'ten itibaren, tarayıcı yerel ağ isteklerini varsayılan olarak engeller. Bu istekler, ancak kullanıcı izin verdiğinde gerçekleşir. Bu özellik, yerel ağ hizmetlerini hedef alan saldırılara karşı korumayı güçlendirir.
Çalmaya Devam Eden Resim İçinde Resim (Picture-in-Picture): Artık video oynatımını duraklatmadan resim içinde resim penceresini kapatabilirsiniz. Bunun için Shift tuşuna basılı tutarak kapatma düğmesine tıklamanız veya Shift + Esc kısayolunu kullanmanız yeterlidir.
Geliştirici ve Web Platformu İyileştirmeleri:
Integrity-Policy Başlığı: Firefox 142'den itibaren, sitelerin tüm scriptlerinin bütünlük verileriyle korunmasını sağlayan Integrity-Policy başlığı desteklenmektedir. Bu özellik, gelecekte tüm web uygulaması bütünlüğünü kapsayacak şekilde genişletilecektir.
Yeni API Desteği:
Element.moveBefore API'si artık desteklenmektedir.
Yenilikler
Web Platformu ve Geliştirici Özellikleri
Önemli Not
Yeni Kullanıcı Deneyimi ve Arayüz
Medya ve Windows Performansı
Geliştiriciler ve Web Platformu