Felsefe nedir?

Düşünme eyleminin "yağ knk çok havalı" densin diye allanıp pullanmış hali.

Cevap başlıkta gizli aslında. Felsefe = Nedir?

Hepimiz varlığımızı felsefeye borçluyuz.

Andar Han dedi:

"KIşiden kişiye değişir" diyenler ve bunu matah bir argüman zannedenler sayesinde biz bu hâlde değil miyiz? O zaman şikayet etmeyin. Elinizdeki zaten siz sebebiyle.

Genişletmek için tıkla...

“Kişiden kişiye değişir” demek, değerleri yıkmak değil; onları anlamaya çalışmaktır. Farklı bakışları kabul etmek, kaosa değil, olgunluğa yol açar. Asıl problem; felsefi çoğulculuğu bahane edip sorumluluktan kaçan bilinçlerdir, tam da senin dediğin gibi. Ama bu, çoğulculuğun kendisini suçlamak için gerekçe olamaz.

Andar Han dedi:

@Captain Levi, iyi; ahlaki olarak yapılması uygun olan davranışlardır. Ahlak ise değer yargılarının bütünüdür. Bu minvalde her insanı kapsayan bir ahlaki temel, bu insanların hepsi için iyiyi ortaklaştırır ya da ortaklaştırması gerekir. Buradaki sıkıntı da ahlaki temellerin, manevi hususlar olmasıdır. Bu sebepledir ki insanların tamamı ortak bir iyi etrafında toplanamamaktadır. Ahlakın temellendirilmesi ya da mevcut ahlaki değerlerin temelleri ve sebepleri üzerine yeteri kadar düşünülmezse, pek tâbii ki kişisel ahlaki doğrular yürürlükte kalmaya devam edecektir.

Genişletmek için tıkla...

Ortak bir ‘iyi’ fikri kulağa hoş gelse de, tarih boyunca bu ‘ortak iyi’ adına ne kadar kötülük yapıldığını unutmak kolay. Totalitarizmler, inanç dayatmaları, norm baskıları hep bir ‘herkes için doğru olan’ iddiasıyla geldi. Ahlak dediğin şey, elbette değer yargılarına dayanır. Ama bu değerlerin kendisi gökten inmiş gibi sunulamaz. Her birey, kendi aklıyla, vicdanıyla ve deneyimiyle o değerleri sorgular, inşa eder ya da reddeder.

Senin dediğin gibi, ‘mevcut ahlaki değerlerin temelleri yeterince sorgulanmıyor’ diyorsak, o sorgulama zaten birey üzerinden gerçekleşir; otorite ya da toplum adına değil. Ortak ahlak fikri, çoğu zaman bireyden çok ‘kalabalık’ lehine işler. Oysa ben bireyi merkeze alıyorum. Ahlak bireyle başlar; toplumsal hale gelmesi, bireyi bastırarak değil, bireyin rızasıyla olur. Yani ‘ortak iyi’, her zaman ‘iyi’ olmak zorunda değildir.