Rehber Fotoğraf nasıl çekilir ve kaydedilir: Shutter nedir? (Mekanik ve elektronik deklanşörler)

Herkese tekrardan merhaba Sosyal sakinleri.

Bugün elimizde kamerası bulunan her dijital cihazda bir fotoğraf çekme fonksiyonu var fakat çoğumuzun da farkında olmadığı bir şey var: fotoğraf aslında nasıl oluşur? Sensör bu görüntüyü nasıl yakalar, ne zaman ışık alır? İşte burada "shutter" yani deklanşör devreye giriyor.

Shutter nedir?​

Shutter (deklanşör), sensörün ışıkla ne kadar süre temas edeceğini belirleyen bir mekanizmadır. Bu süreye shutter hızı veya pozlama süresi denir. Örneğin 1/1000 saniyelik bir shutter, sensörü çok kısa süre ışığa maruz bırakır; bu da hareketi dondurur. 1/1000'e göre örneğin 1 saniyelik shutter ise uzun pozlamadır, daha fazla ışık alır ama hareketleri de bulanıklaştırır. Çünkü sensör 1 saniye boyunca açık kalarak sahnedeki bütün fotonları kaydeder. Bu sırada hareket eden (örneğin insan, araba, hayvan vs.) bir seyler varsa bulanik çıkarlar.

Fotoğrafın oluşma süreci​

1. Deklanşöre basıldığında objektiften gelen ışık, lens yoluyla sensöre yönelir.
2. Shutter açılır ve sensör bu ışığı toplar.
3. Belirlenen süre boyunca ışık sensöre düşer.
4. Shutter kapanır ve bu süre zarfındaki ışık bilgisi sensörde toplanır.
5. Sonrasında işlemci bu veriyi işler ve JPEG ya da RAW olarak kaydeder.

İki tür shutter vardır​

1. Mekanik Shutter (Fiziksel)​

• Gerçek bir perde sistemi vardır
• Shutter açıldığında fiziksel perde kalkar ve sensör ışık alır
• Kapatıldığında perde tekrar iner

Avantajları:

Hareketteki nesnelerde daha az deformasyon ve genelde daha yüksek görüntü kalitesi.

Dezavantajları:

Hareketli parçalar içerdiği için zamanla yıpranabilir, daha yavaş çalışır (özellikle seri çekimde).

2. Elektronik Shutter (Sessiz Deklanşör)​

• Fiziksel bir perde yoktur
• Sensörün kendisi, belirli bir anda veri toplamaya başlar ve sonlandırır

Avantajları:

Sessizdir (hiç ses çıkmaz), mekanik parça olmadığı için titreşim yaratmaz, seri çekimde çok daha hızlıdır (stacked sensörler hızlı veri okuma, yazma yetenekleri sebebiyle saniyede 40/60 hatta yeni nesil cihazlarda RAW 120 bile çekebilirler).

Dezavantajları:



Rolling shutter (eğilmiş hatlar, görüntüler) problemi olabilir, hızlı hareketli nesnelerde bozulmalar görülebilir, ışıklı ortamlarda "banding" (çizgilenme) oluşabilir.



2 görselde de Rolling shutter görüntülenebilir.


Yine bu iki gorselde de elektronik shutter kaynaklı banding görüntülenebilir.

Hibrit Sistem: Elektronik İlk Perde (EFCS)

Bazı makinelerde ilk perde elektronik, ikinci perde mekaniktir. Bu sistem hem sessiz çalışmayı hem de bozulmaları azaltmayı hedefler. Özellikle orta seviye aynasız kameralarda sıkça kullanılır. Bu sistemin de kendine özgü dezavantajları vardır. Örneğin sıkça "bokeh azalması" gibi durumlardan bahsedilir.


EFCS kapalı vs. açık.

Telefonlarda shutter​

Telefonlarda mekanik shutter bulunmaz zira mekanik bir sistem hem boyut konumlandırması hem de dayanıklılık açısından telefonlarda dezavantaja dönüşür. Yere düşen telefonlar mekanik shutter arızasına sebep olabilir, bu durum da dayanıklılığı azaltır.

Okuduğunuz icin teşekkürler