Rehber Laptop Satın Alma Rehberi - Bilmeden Almayın!

Herkese merhaba, iyi forumlar. Bu konu, eğer bir laptop satın alma evresindeyseniz işinize yarayabilir. Değilseniz, yine yarayabilir. Ne aldığınızın, niye aldığınızın bilincinde olmanız, sağlıklı bir seçim yapmanız konusunda yarar sağlayacaktır. O halde başlayalım.

Bölüm I: Kullanım Amacı​

Öncelikle bir kullanım amacı belirlemelisiniz kendinize. Ne için kullanacaksınız? Temel soru bu. Günlük kullanım, okul-iş-ofis kullanımı, grafik ve tasarım-çizim yapmak için kullanım, oyun için kullanım gibi faktörlerden birini, kafanızda raya oturtun ve seçiminizi bu yönde yapın.

Günlük Kullanım:​

Eğer spesifik bir amaç üzerine değil de günlük, rutin olarak kullanabilmek için bir laptop arayışındaysanız, beklentilerinizi biraz daha az tutmanızda fayda var. Temel uygulamaları içerecek kadar yeterli kapasiteye sahip, hatırı sayılır ölçüde kaliteli bir görüntü sunan, pil konusunda yarı yolda bırakmayacak modelleri tercih edebilirsiniz. Zira bu amaçlar için 2024 yılı, Ağustos ayı itibariyle 9.000 - 15.000 TL gibi bütçeler ayırmanız gerekebilir.

Okul-İş-Ofis Kullanımları:​

Bu tarz amaçlar doğrultusunda seçim yapacak kullanıcılar için, benim kanaatimce seçilecek olan modelin işlemci, RAM ve pil konusunda başarılı olması gerekiyor. Bir diğer yandan da kolay taşınabilir olması da büyük avantaj sağlayacaktır. Ağır bilgisayarlar, okula ya da işe gidip gelirken kullanıcıları zorlayabilir. Belirtmekte fayda var. Zira bu amaçlar için 2024 yılı, Ağustos ayı itibariyle 16.000 - 19.000 TL gibi bütçeler ayırmanız gerekebilir.

Grafik ve Tasarım-Çizim Yapmak İçin Kullanımlar:​

Tasarım işleriyle uğraşacak kişiler için satın alınacak modellerin, tamamiyle olmasa bile çoğu açıdan üstün özelliklere sahip olması gerekebilir. Grafik-Tasarım uygulamalarının ve büyük dosyaların rahat bir şekilde işlenebilmesi için yüksek bir işlemci ve RAM miktarı önem taşıyor diyebiliriz. Aynı zamanda renklerin doğru bir şekilde ayırt edilebilmesi için de yüksek çözünürlüklü ekran&panel sunan bir model olması gerektiğini de vurgulayabiliriz. Zira bu amaçlar için 2024 yılı, Ağustos ayı itibariyle 23.000 - 28.000 TL gibi bütçeler ayırmanız gerekebilir.

Oyun İçin Kullanımlar:​

Evet, o meşhur bölüm, namıdiğer geyming leptop. Bu kısımda, ne denli ya da ne çapta oyun oynayacağınız da önemli aslında. Genel bağlamda her açıdan üstün özelliklere sahip bir model tercih etmeniz gerekse bile, mesela Valorant ya da CS 2 gibi oyunlar oynayacaksanız, yüksek işlemci ve RAM kapasitesine ihtiyaç duyabilirsiniz. Zira bu tarz multiplayer odaklı oyunlar için bu bileşenler önemlidir, yük direkt onlara biner çünkü.

Ya da, ''Ben multiplayer falan takılmam kardeşim, AAA seviyesinde (AAA: Geniş çaplı, yüksek bütçeler harcanan, büyük oyunlar) takılacağım'' derseniz, aşağı yukarı her açıdan yüksek performanslı donanım ve yazılım bileşenlerine sahip olan modelleri seçmelisiniz. Yüksek performanslı bileşenlerin bilgisayara zarar vermemesi için ise (Örneğin ısınma problemi gibi) etkili bir soğutma sistemi bulunan modellere öncelik vermelisiniz. Kısacası; iyi bir ekran, iyi bir işlemci, iyi bir ekran kartı, iyi bir RAM kapasitesi, iyi bir soğutma sistemi gibi faktörler, dikkat etmeniz gereken hususlardır. Aklıma gelenler bunlar, varsa eksiğim belirtirsiniz dostlarım. Zira bu amaçlar için 2024 yılı, Ağustos ayı itibariyle minimum 27.000 - 45.000 TL gibi bütçeler ayırmanız gerekebilir.

Bölüm II: Bütçe​

Şimdi ise kullanım amacınıza yönelik olarak, bu bağlamda bir bütçe belirlemelisiniz. Kullanım amacınıza ve ihtiyaçlarınıza en uygun özellikleri sunan bir seçim yaparken, bütçenizi aşmamaya özen gösterin. Elbette ne kadar ekmek, o kadar köfte. Fakat yüksek fiyat, her zaman iyi bir bilgisayar demek değildir. Fiyat/Performans dengesini sağlamak önemlidir. Bunu aklınızdan çıkarmayın.

Bölüm III: İşletim Sistemi​

Aslında bu konuyla alakalı belirtmem gereken bir şey yok gibi. Sadece sıfırdan başlayanlar için açmak istedim bu başlığı. Sağda solda teknoloji mağazaları gezerken kullanıcıların ''Abi bunda ne var, Windows kaç var?'' dediklerine şahitlik ediyorum. Bkz; Windows ile gelen bir bilgisayar iyi olacak diye bir kaide yoktur. Elbette gömülü bir işletim sistemi ile gelmesi iyidir, hoştur fakat Freedos bilgisayarlar da katil değildir. Alın, çakın geçin kurmak istediğiniz işletim sistemini. Yalnız, orijinallik takıntınız varsa bir şey diyemem. Hazır gelenleri tercih edebilirsiniz.

Linux'cular, kızmayın.



Bölüm IV: Ekran Boyutu ve Çözünürlük

Ekran Boyutu:​

Standart diyebileceğimiz boyutlar, genelde 15.6 inçtir. Tercihe bağlı olarak daha küçük veya daha büyük boyutlar da seçebilirsiniz. Bu kısımda taşınabilirlik faktörünün önemli bir rol oynadığı kanaatindeyim. Boyutlar için, 13-14-15-16-17-18 inç gibi örneklerdirmeleri verebiliriz. Genelde günlük, rutin kullanımlar veyahut okul, iş gibi kullanımlar için 14 ya da 15 inç boyutlarında laptoplar tercih edilir. Oyun kısmında ise 15.6 ve üstü inç boyutunda tercih edilmesi gerekebilir.

Çözünürlük:​

Çözünürlük kısmında ise, satın almayı planladığınız bilgisayarın, en azından Full HD, IPS ve minimum 1920x1080 değerlerinde olmasına dikkat edin. Zira bundan daha düşük değerler sizi memnun etmeyebilir. Ayrıca ekran yenileme hızı dediğimiz Hz değerinin yüksek olması da hareketli görüntüleri izlerken her hangi bir şey kaçırmamanıza fayda sağlayacaktır. Yine bu bağlamda yukarıda bahsettiğim IPS ekranlara sahip bilgisayarlar, ekrana hangi açıdan bakarsanız bakın net görebilmenizi ve renkleri en doğru şekilde görebilmenizi sağlayacaktır. Ancak daha üst kalitede bir ekrana sahip bir bilgisayar isterseniz de HDR10 destekleyen bilgisayarları tercih edebilirsiniz. Ancak bunun için doğru söz, pamuk eller cebe olacaktır.

Son olarak yukarıda değindiğimiz panel özelliklerinden bahsedelim. Siz de seçiminizi ona göre yaparsınız.

IPS: Bu panel, ekrana farklı açılardan bakıldığında renklerin aynı doğrulukta algılanmasını sağlar. Normal ekranlarda, görüntünün ve renklerin doğru şekilde görülebildiği açı, 90 derecedir.

VA: Bu panel, kontrast oranları ve siyah seviyelerindeki performansıyla öne çıkan bir panel türüdür. Bu paneller, derin siyah seviyeleri ve yüksek kontrast oranları sayesinde görsel deneyimi zenginleştirir. Oyun sahnelerindeki gölgeler, daha belirgin hale gelir ve renkler daha doygun görünür. Bu özellik, özellikle karanlık sahnelerin yoğun olduğu oyunlarda ve film izleme deneyimlerinde etkileyici bir performans sunar.

TN: Bu panel, oyuncular arasında hızlı tepki süreleriyle bilinen bir panel türüdür. Oyunlarda anlık tepkilerin kritik olduğu durumlarda tercih edilir. Düşük tepki süreleri, hızlı aksiyon sahnelerinde daha az bulanıklık ve daha net görüntüler sağlar. FPS oyunlarında veya rekabetçi oyun ortamlarında avantajlı bir performans sunabilir. Ancak, renk doygunluğu ve izleme açıları konusunda bazı sınırlamalara sahip olabilir, bu nedenle estetik kalite ön planda olan oyuncular için diğer seçenekleri göz önünde bulundurmak önemlidir.

Bölüm V: İşlemci​

İşlemci, kalptir. Bilgisayarların hızını ve gücünü belirleyen en önemli birimlerin başlarında gelir. Bu başları da Intel ve AMD çeker. Zira aralarında yıllar boyu süren bir rekabet de vardır. Hangisi daha iyi peki? Bilmiyorum. Gerçekten bilmiyorum. Her markanın harika işlemci modelleri var. Ülkemizde genelde Intel tercih edilir ve AMD'ye üvey evlat muamelesi yapılır. Elbette bu durumu popüler kültüre kurbanlık olarak değerlendirebiliriz. Fakat size fikir vermesi açısından şöyle bir bilgi verebilirim. Intel tarafı, genelde tekli çekirdek kısımlarında öndedir. AMD tarafı ise çoklu çekirdek kısımlarında öndedir. Tercihi siz yapın artık ve seçeceğiniz işlemcinin yeni nesil olmasına dikkat edin, güncellik iyidir. Fakat güncellik her zaman iyi değildir. Al sana son zamanlardaki Intel'in 13. ve 14. nesil işlemcileri, ne oldu Intel? Patladı. Her neyse, durum bundan ibaret.

Bölüm VI: Ekran Kartı​

Ekran kartı babadır baba. Ekran kartı, bir bilgisayar üzerindeki en pahalı bileşenlerden bir tanesidir. Dahili ve Harici olarak ikiye ayrılır. Genelde günlük, rutin kullanım ve temel grafik ihtiyaçları için entegre grafik işlemciler yani dahili ekran kartları yeterlidir. Oyun ve profesyonel grafik tasarımı için ise NVIDIA veya AMD'nin harici grafik işlemcileri tercih edilebilir. Bilgisayarda yaptığınız işlemleri ekranda size gösterme ile ilgili işlemleri yaparken bir çok işleme de destek olarak bilgisayarınızın daha performanslı çalışmasını sağlarlar. Yüksek grafik gerektiren bir işle ilgileniyorsanız, harici ekran kartına sahip bir bilgisayar düşünebilirsiniz. Ekran kartı güçlü olan bir bilgisayar, sizi hem oyun tarafında hem de iş tarafında oldukça rahatlatacaktır. Yine o klasik soruyu soralım, hangisi daha iyi? Vallahi NVIDIA fanı değilim ama ben NVIDIA'cıyım arkadaş. Hele DLSS teknolojisi ile iyice aldılar başlarını gidiyorlar. Her ne kadar NVIDIA'cı olsam bile, NVIDIA'nın artık saf kas gücü değil de teknoloji sattığı kanısındayım. İşte bu durum biraz kötü. Fakat bu arada AMD'nin de harika ekran kartları modelleri olduğunu rahatlıkla söyleyebilirim.

Bölüm VII: RAM​

RAM, her noktada lazım. Ne işe yarıyor derseniz, bilgisayarların çoklu görevleri hızlı bir şekilde yönetebilmesini sağlıyor. Bu sebeple de tercih edilecek RAM’ın kaç GB olması gerektiği, bilgisayarda yapacağınız işlemlere göre değişmekte. RAM kapasitesinin yüksek olmasının yanında, yeni bir tasarıma ve mimariye sahip olmasına da dikkat edin. Sadece oyun oynayanların değil genel kullanım ya da ofis kullanımı isteyenler için de önemli bir bileşen kendisi. Ayrıca seçeceğiniz modeldeki RAM'ın DDR betimlemelerine dikkat edin. DDR1-2-3-4-5 şeklindedir bunlar. 2024 yılındayız ve şu an için en güncel ve en yeni olan DDR5'tir. Bunun yanında MHz değerlerini de göz önünde bulundurun. Bu, belleğin hızını gösterir ve bu değerin de yüksek olması daha hızlı bir şekilde işlem yapılabilmesini sağlar. 2024 yılı, günümüz şartları için artık minimum 16 GB RAM'ler tercih etmenizi öneririm. Zira sürekli kendini güncelleyen teknoloji için yakında 16 bile yetersiz kalabilir.

Bölüm VIII: HDD ve SSD​

Bilgisayarın tüm verilerinin saklandığı bölümdür. Aklınıza ne gelirse, tüm programlar, belgeler, resimler, videolar, müzikler. Ayrıca birilerinin bilgisayar alırken ''Bunun hafızası ne kadar?'' diye sorduğunu duymuşsunuzdur. Haklı da bir soru, önemsenmesi gereken bir konu. İşte o hafıza dediğimiz şey ise bilgisayarın hard diski oluyor. Bilgisayar seçerken eski tip bir HDD kullanmamasına dikkat edin. HDD diskler, belli bir dönüş hızı ile verileri okur ve dolayısıyla bu dönme hızının yeterli olmadığı durumlarda bilgisayarınız kasabilir. SSD diskler ise bu durumda hayat kurtarıcıdır. SSD disklere sahip bilgisayarlar, hem bilgisayarınız açılırken hem de verileri işlerken bilgisayarınızın hızını çok çok arttıracaktır. Boyutunu yine kendiniz tercih edebilirsiniz. 256-512-1024-2048 gibi gibi.

Bölüm IX: Bağlantı Portları​

Laptonuzu harici bağlantılarda kullanmak için gerekli portlar vardır. Bunlar harici mönitörler, diskler, klavyeler, mouseler olabilir. Bundan ötürü, seçtiğiniz laptopta ne yapacağınızı en iyi siz biliyorsunuz. Bu bağlamda da kullanım amacınıza göre USB sayısı, Type-C bağlantı sayısı, Thunderbolt girişi sayısı, HDMI girişi veya LAN girişi gibi çok fazla sayıda bağlantı seçenekleri bulunan bilgisayarları değerlendirmekte fayda var. Bazı bilgisayarlar çok az sayıda bağlantıya sahip olurlar ancak bunları da çoğaltmak için bazı ek çoğaltıcılar bulunuyor. Eğer bir bilgisayarı çok beğendiyseniz ve bağlantı sayısı az ise bu şekilde çözebilirsiniz. Sorun yok yani.

Bölüm X: Isınma Sorunu ve Soğutma Sistemi​

Isınma sorunu, her zaman can sıkan noktalardan biriydi. Kronik sorunlu olan modelleri tercih etmekten uzak durun. Tabii bir bakışta o bilgisayarda ısınma sorunu var mı, soğutma sistemi nasıl diye kesin bir yorumda bulunamazsınız. Bu noktada işin içerisine biraz araştırma giriyor, orası biraz kullanıcıya kalmış artık. Genelleme yapalım dersek, yine olmaz. Bazı markaların X modeli felaket ısınıyor iken, aynı markanın Y modelinin soğutması çok başarılı olabiliyor. Bu yüzden markayı direkt yerden yere vuramayız. Markaların serileri bazında konuşmak lazım.

Şu an iyi bir soğutma sistemine ihtiyaç duyan laptoplar, oyuncu laptopları oluyorlar. Oyuncu laptopları kısmında ise iyi soğutma sistemine ya da kötü soğutma sistemine sahip serilerden bahsedecek olursam;

ASUS TUF: Çok ısınır. Soğutma sistemi kötüdür.
ASUS ROG: Çok ısınmaz, soğutma sistemi başarılıdır.

Lenovo Idepad: Modeline göre değişir aslında. Genel bağlamda ne çok ısınır ne de çok soğuktur. Standart bir soğutma işte.
Lenovo LOQ: Genelde çok ısınmaz, soğutma sistemi başarılıdır denilebilir.

HP Victus: Pek fazla ısınmaz. Soğutma sistemi başarılıdır.
HP OMEN: Isınır diye duydum. Ayrıca kronik sorunları çok olan bir model. Mümkünse uzak durun. Özellikle OMEN 16 ve OMEN 17 serilerinden.

Acer Nitro: Hakkında çok fazla bir bilgim yok. Fakat ısınıyor diye yorumlamak istiyorum. Öyle hissettiriyor. Ayrıca fan seslerinin çok yüksek olduğunu söyleyeyim.
Acer Predator: Çok ısındığını düşünmüyorum. En azından muadillerine göre daha başarılı bir soğutma sistemi var.

Benim görüşlerim bu yönde. Hatam varsa düzeltirsiniz. Ha, bu arada; laptoplar genel olarak ısınan cihazlardır arkadaşlar. Hele yaz aylarında. Kafanıza çok takmayın yani. Bir laptoptan masaüstü seviyesindeki sıcaklıklarda çalışmasını bekleyemezsiniz. Laptopunuzu bir stant ya da iyi bir soğutucu ile kullanmanız, sıcaklıkları düşürmenizde faydalı bir rol oynayacaktır. Ayrıca yüksek seviye işler yapacaksanız, Turbo modunu açmayı unutmayın.

Bölüm XI: Pil ve Batarya​

Eğer transit biriyseniz ya da laptopunuzu okulda, işte kullanacaksanız bu konu sizin için önemli. Pili, bataryası iyi dayanan bir model seçmekte fayda var. Diyelim bir laptop satın aldınız. Yapmanız gereken en önemli kısım, laptopunuzu doğru şarj etmektir. Bunun için ise; pilin tamamen bitmesini beklemeyin mesela. Tamamen de şarj etmeyin. %20 - %80 döngüsünü ayarlardan açabilirsiniz. Fakat sirkülasyon amacıyla 3-4 haftada 1 defa tamamen boşaltıp, tamamen şarj edebilirsiniz diye düşünmekteyim. Ayrıca, şarj ederken de aşırı sıcak ortamda konumlandırmaktan uzak durun. Bu konuda daha fazla diyeceğim bir şey yok gibi.

Bölüm XII: Avantajlar ve Dezavantajlar​

Günlük-Okul-İş-Ofis Laptopların Avantajları ve Dezavantajları:​

Avantajlar: Hafif ve ince olurlar, bu yüzden de hem şık görünürler hem de taşıma konusunda rahat ettirirler. Pil konusunda da genelde başarılı olurlar.
Dezavantajlar: Oyun bilgisayarları kadar yüksek bir performans beklemeyin.

Oyuncu Laptopları Avantajları ve Dezavantajları:

Avantajlar: Görsel açıdan oldukça şıktırlar. Yüksek performans sunarlar.
Dezavantajlar: Ağır ve hantal olurlar. Ayrıca yüksek performans, her zaman daha çok enerji demektir. Bu sayede çok batarya tüketirler. Beslemek lazım.



Umarım faydalı olmuştur. Başka konularda görüşmek dileğiyle. Hoşça kalın.