Arkadaşlar merhaba,
Birazcık sizlere Linux'tan bahsetmek istediğim için böyle bir konu açtım. Genel olarak Linux'un olumlu taraflarından bahsedeceğim.
Kullandığım dağıtım: EndevourOS.
Masaüstü ortamı: Gnome 48.
A. Gnome'un artılarından bahsedeyim
1. Gelişmiş denetim paneli
Gördüğünüz gibi güç yönetimini seçmek, VPN profillerinize kolayca bağlanmak için aşırı pratiktir. Malum günümüzde VPN kullanmak, gizlilik adına iyice şart oldu. Ayrıca bu kısım, eklentilerle bayağı özelleşiyor.
2. Eklentiler
Gnome'da aşırı fazla eklenti vardır. Birçok eklenti ile yeni özellik ekleyebilirsin. Ben şimdilik şöyle bir sistem izlencesi ve tray-icons denilen özelliği ekledim. Bunlar hem basit şekilde düzenleniyor hem de birçok ayarı da mevcuttur. Mesela tray-icons, Linux işletim sistemi dışında belki birçok işletim sisteminde vardır. Burada opsiyonel olarak ekleme seçeneğini uygun görülmüş. Bence bu olumlu bir şey. Çünkü mesela görev çubuğunun dağınık olmasını istemeyen vardır ya da başka türde trays-icon eklentisi kullanmak isterler. Kısaca eklentiler, Gnome'u daha modüler ve özelleştirmeye olanak tanıyor. Birbirinden farklı eklentiler ile Gnome, daha farklı bir yapıya bürünebiliyor.
3. Gnome'un basit ve çok güçlü olması.
Başka bir konuda bunu birazcık daha detaylı anlatmıştım ama Gnome diğer işletim sistemlerine nazaran çok minimal tasarıma sahiptir ve modern bir işletim sistemidir. Özellikle çoklu uygulama yönetme tarafı çok güçlüdür. Bir işletim sistemini yönetilmesi kapsamında, Gnome aşırı kolaydır ve çok güçlüdür gerçekten de. Basitlik sanatının, vücut bulmuş hali
.
B. Genel olarak Linux özellikleri
1. BTRFS ve Snapshots
Bunu övmeye kelimeler yetmez. 1 sn.'de yedek ve 1 sn. geri yükleme. Farklı bir boyut resmen. Grub'a da BTRFS yedek yönetimi özelliği de ekleniyor.
2. Sandbox özellikleri için Flatpak
Birçok sandbox yöntemi var. Kısaca bir uygulamayı sistemden soyutlayarak güveli bir şekilde kullanmak demek. Soyutlama miktarını da siz ayarlayabiliyorsunuz. Mesela interneti kesmek, dosya erişimlerini ayarlamak, GPU hızlandırıcı özelliğini etkinleştirmek falan. İşte bu yüzden Flatpak, sandbox için süper bir çözümdür. Ayrıca iki farklı profilde uygulama çalıştırmak için de Flatpak bir alternatif.
3. AUR reposu ve AUR paket yöneticiler;
AUR, Linux'ta genel olarak birçok yazılımı bulunabiliyor. Örneğin mesela Gamescope, Gamescope_Nvidia, en son Nvidia sürücüleri, Arch'ta belki normal şartlarda kuramayacağınız Xanmod. Kurmasını denemedim ama Unreal Engine bile bulunuyor. Diğer dağıtımlarda bunlar kurulur, kurulmaz diye bir şey yok ama
Böyle bir reponun olması ve
4. Lutris ve ProtonGE
Lutris ile her türlü oyunu en iyi şekilde yönetiyorsunuz. Linux'ta oyun oynamayı sağlayan her türlü yazılımı, Lutris geliştiricileri, Lutris'e entegre edip, oyunları gerçekten imkan dahilinde, en iyi şekilde yönetilmesine olanak tanıyor. Bununla birlikte ProtonGE, Lutris sayesinde Windows oyunlarını, en son çıkan Valve Proton teknolojisini daha da geliştirerek Steam dışı oyunları oynamamıza olanak tanıyor.
Bu arada arkadaşlar, ben çok yargılıydım oyun konusunda ama GameScope_Nvidia paketi sayesinde gerçekten işler çok değişti. Özellikle Nvidia DLDSR alternatifi bulamıyordum ve ProtonGE'nin fake resolution'unda da istediğim çözünürlük yoktu. GameScope_Nvidia paketi gerçekten günü kurtarıyor. DLSS4 Frame Generation'da dahil, üstelik AMD tabanlı değildir. Birebir DLSS tabanlıdır.
Şimdilik oynadığım oyunlar: Dark Souls üçlemesi, Elden Ring. Maksimum ayarlarda ve varsa ışın izleme de etkinleştirdim. Çözünürlük olarak da 2880x1620 sanal çözünürlüğünde oynuyorum. Elden Ring tabii bu ayarlarda Windows'ta da 40 FPS, Linux'ta da 40 FPS. Çünkü çözünürlük yüksek ve Ray Tracing etkisi maksimum. Görsellik önemli abi.
5. Diğer bilinen özellikler: (Bunlar ile ilgili bu forumda çok yazı olduğu için uzunca yazmadım.)
Ücretsiz, özelleşebiliyor, güvenli, mahremiyet odaklı, hafif, birçok sistem kaynağını az tüketiyor. Bunlar bence genel olarak bir kullanıcının, işletim sisteminden beklediği özellikler.
6. Her türlü komutu, işlevi, programı kısayol tuşlarına atama özelliği çok iyi bir özelliktir.
Not: Elbette işletim sistemleri ihtiyaca göre kullanılır. Hangi iyi, hangisi iyi değil, ihtiyaç doğrultusunda ve kişisel görüşe göre değişir. Mesela siz .Net geliştiricisi olabilirsiniz. Bu yüzden Linux sizin için iyi bir seçim değildir. Mesela 3 yıl önce Linux kullanmama nedenin, LoL'dü. LoL'ü o zamanlar bırakmıştım zaten bu sefer hikayeli oyunlar yüzünden ön yargım vardı. Şimdi de var ama oyun oynanıyor, oynama sınırı gerçekten yok ve genel kullanımı daha iyi olduğu için oyunlar, az da olsa geri planda kaldı benim için.
Okuduğunuz teşekkürler.
- Linux fanboyu Osman.
Birazcık sizlere Linux'tan bahsetmek istediğim için böyle bir konu açtım. Genel olarak Linux'un olumlu taraflarından bahsedeceğim.
Kullandığım dağıtım: EndevourOS.
Masaüstü ortamı: Gnome 48.
A. Gnome'un artılarından bahsedeyim
1. Gelişmiş denetim paneli
Gördüğünüz gibi güç yönetimini seçmek, VPN profillerinize kolayca bağlanmak için aşırı pratiktir. Malum günümüzde VPN kullanmak, gizlilik adına iyice şart oldu. Ayrıca bu kısım, eklentilerle bayağı özelleşiyor.
2. Eklentiler
Gnome'da aşırı fazla eklenti vardır. Birçok eklenti ile yeni özellik ekleyebilirsin. Ben şimdilik şöyle bir sistem izlencesi ve tray-icons denilen özelliği ekledim. Bunlar hem basit şekilde düzenleniyor hem de birçok ayarı da mevcuttur. Mesela tray-icons, Linux işletim sistemi dışında belki birçok işletim sisteminde vardır. Burada opsiyonel olarak ekleme seçeneğini uygun görülmüş. Bence bu olumlu bir şey. Çünkü mesela görev çubuğunun dağınık olmasını istemeyen vardır ya da başka türde trays-icon eklentisi kullanmak isterler. Kısaca eklentiler, Gnome'u daha modüler ve özelleştirmeye olanak tanıyor. Birbirinden farklı eklentiler ile Gnome, daha farklı bir yapıya bürünebiliyor.
3. Gnome'un basit ve çok güçlü olması.
Başka bir konuda bunu birazcık daha detaylı anlatmıştım ama Gnome diğer işletim sistemlerine nazaran çok minimal tasarıma sahiptir ve modern bir işletim sistemidir. Özellikle çoklu uygulama yönetme tarafı çok güçlüdür. Bir işletim sistemini yönetilmesi kapsamında, Gnome aşırı kolaydır ve çok güçlüdür gerçekten de. Basitlik sanatının, vücut bulmuş hali
.B. Genel olarak Linux özellikleri
1. BTRFS ve Snapshots
Bunu övmeye kelimeler yetmez. 1 sn.'de yedek ve 1 sn. geri yükleme. Farklı bir boyut resmen. Grub'a da BTRFS yedek yönetimi özelliği de ekleniyor.
2. Sandbox özellikleri için Flatpak
Birçok sandbox yöntemi var. Kısaca bir uygulamayı sistemden soyutlayarak güveli bir şekilde kullanmak demek. Soyutlama miktarını da siz ayarlayabiliyorsunuz. Mesela interneti kesmek, dosya erişimlerini ayarlamak, GPU hızlandırıcı özelliğini etkinleştirmek falan. İşte bu yüzden Flatpak, sandbox için süper bir çözümdür. Ayrıca iki farklı profilde uygulama çalıştırmak için de Flatpak bir alternatif.
3. AUR reposu ve AUR paket yöneticiler;
AUR, Linux'ta genel olarak birçok yazılımı bulunabiliyor. Örneğin mesela Gamescope, Gamescope_Nvidia, en son Nvidia sürücüleri, Arch'ta belki normal şartlarda kuramayacağınız Xanmod. Kurmasını denemedim ama Unreal Engine bile bulunuyor. Diğer dağıtımlarda bunlar kurulur, kurulmaz diye bir şey yok ama
yay -S paket_adi diye tek komutla kuruyorsunuz. Mesela paketleri derlemek zordur genelde. Çünkü birçok adımı elle gerçekleştirirsiniz. Bir kolaylık sağlıyor bence.Böyle bir reponun olması ve
yay gibi paket yöneticilerinin bu repoyu kullanarak yazılım yüklemesi, güncellemesi ve kaldırılabilmesi, takdire şayandır.4. Lutris ve ProtonGE
Lutris ile her türlü oyunu en iyi şekilde yönetiyorsunuz. Linux'ta oyun oynamayı sağlayan her türlü yazılımı, Lutris geliştiricileri, Lutris'e entegre edip, oyunları gerçekten imkan dahilinde, en iyi şekilde yönetilmesine olanak tanıyor. Bununla birlikte ProtonGE, Lutris sayesinde Windows oyunlarını, en son çıkan Valve Proton teknolojisini daha da geliştirerek Steam dışı oyunları oynamamıza olanak tanıyor.
Bu arada arkadaşlar, ben çok yargılıydım oyun konusunda ama GameScope_Nvidia paketi sayesinde gerçekten işler çok değişti. Özellikle Nvidia DLDSR alternatifi bulamıyordum ve ProtonGE'nin fake resolution'unda da istediğim çözünürlük yoktu. GameScope_Nvidia paketi gerçekten günü kurtarıyor. DLSS4 Frame Generation'da dahil, üstelik AMD tabanlı değildir. Birebir DLSS tabanlıdır.
Şimdilik oynadığım oyunlar: Dark Souls üçlemesi, Elden Ring. Maksimum ayarlarda ve varsa ışın izleme de etkinleştirdim. Çözünürlük olarak da 2880x1620 sanal çözünürlüğünde oynuyorum. Elden Ring tabii bu ayarlarda Windows'ta da 40 FPS, Linux'ta da 40 FPS. Çünkü çözünürlük yüksek ve Ray Tracing etkisi maksimum. Görsellik önemli abi.
5. Diğer bilinen özellikler: (Bunlar ile ilgili bu forumda çok yazı olduğu için uzunca yazmadım.)
Ücretsiz, özelleşebiliyor, güvenli, mahremiyet odaklı, hafif, birçok sistem kaynağını az tüketiyor. Bunlar bence genel olarak bir kullanıcının, işletim sisteminden beklediği özellikler.
6. Her türlü komutu, işlevi, programı kısayol tuşlarına atama özelliği çok iyi bir özelliktir.
Not: Elbette işletim sistemleri ihtiyaca göre kullanılır. Hangi iyi, hangisi iyi değil, ihtiyaç doğrultusunda ve kişisel görüşe göre değişir. Mesela siz .Net geliştiricisi olabilirsiniz. Bu yüzden Linux sizin için iyi bir seçim değildir. Mesela 3 yıl önce Linux kullanmama nedenin, LoL'dü. LoL'ü o zamanlar bırakmıştım zaten bu sefer hikayeli oyunlar yüzünden ön yargım vardı. Şimdi de var ama oyun oynanıyor, oynama sınırı gerçekten yok ve genel kullanımı daha iyi olduğu için oyunlar, az da olsa geri planda kaldı benim için.
Okuduğunuz teşekkürler.
- Linux fanboyu Osman.
Son düzenleyen: Moderatör:
