Esenlikler Sosyal üyeleri, bugün sizlere okyanus gezegenlerden bahsedeceğim.

Okyanus ya da su gezegenler, yüzeyinde ya da yüzeyinin altında önemli miktarda su içeren gezegen türüdür. Okyanus gezegenlerin keşfi için doğrudan suyu gözlemleyebilecek teknolojiye sahip değiliz dolayısıyla bu kısımdaki keşifler yayılan ışık spektrumu, su buharı ve diğer faktörlerle tespit edilir. Şu anda yüzeyinde kararlı şekilde su barındıran tek kesin gezegen, gezegenimiz olan Dünya'dır. Gezegen tespiti zor bir şeydir, ısı ve ışık yaymazlar. Teknik olarak bir ısı yayarlar ama bu da dolaylı bir ısıdır, güncel teknoloji de bu ısıyı onca mesafeden yakalayamaz. Dolaylı yollarla gezegenleri keşfederiz. Gezegenin yıldızı etrafındaki dönüşü esnasında gezegenin şekli, yapısı ve büyüklüğü kaydedilebilir. Bu da aslında bir şeyi açıklıyor, bir yıldız sistemini keşfettiğiniz zaman ilk önce yıldızın yapısına inersiniz. Yıldızın yapısı, keşfi yapılabilecek gezegenler için halihazırda bir şeyle söyleyebilir. Genel yapıya baktığımızda sonraki gezegen keşfini de bir araya katarsak gezegenlerin su gezegeni olup olmadığını belli bir oranda söyleyebiliriz.

1729949731046.webp


Bir gezegen hakkında su üzerine tahminler yapmak, o gezegende ilkel de olsa bir yaşamın oluşmuş olabileceği konusunda düşünceleri arttırır. Dolayısıyla astrobiyologlar su gezegenleriyle oldukça ilgilenir. Ne de olsa kupkuru, çorak ve yüzeyi 1500 derece olan bir gezegende yaşam aramaktansa üzerinde su bulundurabileceği düşünülen bir gezegen üzerinde çalışmak daha ilgi çekici bir konudur. Okyanus, su gezegenler sadece bildiğimiz sudan oluşmayabilir. Amonyak yahut lav gibi şeylerden de oluşabilir ki bunların örneği de vardır. 1971 senesinde John Simpson Lewis Jr. (John S. Lewis) radyoaktif bozulmanın büyük uydularda yüzey altı okyanusları oluşumu için muhtemelen yeterli olduğunu yazmıştır. Sadece bununla açıklayamayız elbette, bir çok teori ve yazı var.

Bu gezegenlerin nasıl oluştuğunu tamamen belirlemek neredeyse imkansız. Teoriler, tahminler, üzerine yazılmış tonla yazılar. Bildiğimiz üzere Güneş sisteminin dışlarına doğru oluşmuş gezegenlerin çoğu kütle ve yapı bakımından iç gezegenlere göre oldukça farklıdır. Yine John S. Lewis yazısına belirtmiştir, bu gezegenler silikatlar içermektedir, içermelidir. Silikat dışında H2O'da içerebilir. Bu dış gezegenlerin donma çizgisine yakın olanları (frost line) bu içeriklere sahipken, çizginin daha dışında kalanlar karbondioksit, nitrat, metan ve amonyak içerebilir. Okyanus oluşumu için bir farklılaşma gerekir; ısı kaynağı, radyoaktif bozulma (bahsettiğim üzere) yahut uydu ve gezegen sebepli gelgit ısıları. Temelde böyle ama daha derin anlatmak gerekirse açık söyleyeyim, ben de anlatamam :D

1729951912941.webp


Yine basitçe, yazıda da bahsettiğim donma sınırında olduğu gibi gezegenler yıldıza daha yakın yerlerde oluşursa okyanus oluşumu ihtimali daha düşüktür. Dünya'yı soracak olursanız, Dünya'ya suyun dışarıdan geldiğini unutmamak gerek :)

https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/0019103571900728
 
Son düzenleyen: Moderatör: