5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile SGK uygulamalarından yola çıkarak bildiklerimi paylaşmak istiyorum.
Maalesef hocam, 2025 yılında liseden mezun olduğunuzu, Haziran ayında YKS'ye girdiğinizi ve son yetim aylığınızı Haziran ayında aldığınızı varsayıyorum. Üniversiteye kayıt yaptırmadığınız ve öğrencilik statünüz sona erdiği için bu süreçte yetim aylığı alma hakkınız da sona ermiş oluyor. Bu nedenle mezuna kaldığınız döneme ilişkin geriye dönük toplu ödeme yapılmıyor.
Üniversiteye kayıt yaptırdıktan sonra ise öğrenciliğiniz SGK sistemine işlendiğinde yetim aylığınız yeniden bağlanıyor. Eğer işlemler gecikirse, hak kazandığınız tarihten itibaren biriken ödemeler toplu olarak yatırılabiliyor. Ancak bu, mezuna kaldığınız ve hak sahibi olmadığınız dönemi kapsamıyor.
Ben de benzer bir süreç yaşadım. Yaklaşık üç yıl önce liseden üniversiteye geçerken Haziran sonunda mezun oldum. Mezuniyetle birlikte öğrenciliğim sona erdiği için yaz aylarında yetim aylığım kesildi. Üniversiteye kayıt yaptırıp öğrenciliğim sisteme işlendiğinde aylığım yeniden bağlandı. O dönemde SGK'ya dilekçe de vermiştim. Görüştüğüm görevli, aylığın ancak yeniden öğrencilik hakkı kazanıldıktan sonra bağlanabileceğini söylemişti.
5510 sayılı Kanun uyarınca erkek çocuklar için yetim aylığı;
-->18 yaşına kadar,
-->Ortaöğretime devam ediliyorsa 20 yaşına kadar,
-->Yükseköğretime devam ediliyorsa 25 yaşına kadar
ödenebiliyor. Bu nedenle öğrencilik sona erdiğinde aylık da kesiliyor; üniversiteye kayıt yapıldığında ise gerekli şartlar sağlanıyorsa yeniden bağlanıyor.
Banka promosyonları konusunda ise ayrıca bir avantaj bulunabiliyor. Yetim aylığınızı belirli dönemlerde promosyon veren başka bir bankaya taşıyarak ek ödeme almanız mümkün olabiliyor. Bu durum maaş hakkını değil, yalnızca maaşın yatırıldığı bankayı ilgilendiriyor. Promosyonu harçlık olarak kullanabilirsiniz. Önerimdir, yaptım.
Kendi yaşadıklarımdan hareketle bir tavsiyede bulunmak isterim:
Maaşın kesildiği dönemde maddi olarak zorlanabiliyor insan. Ancak kayıt dışı çalışmayı önermek doğru olmaz. Bazı insanlar gelip size kardeşim, sigortayı elden al, 3-5 bin fazladan maaşın olsun. Hem yetim maaşın kesilmez hem fazladan para alırsın derse tamah etmeyin. Mümkünse hem sigortalı hem de haklarınızı koruyacak bir iş tercih edin. Sağlık ve sosyal güvence uzun vadede çok daha değerli.
Bir de kendinizi "Acaba bir üniversiteye kayıt yaptırıp tekrar hazırlanmalı mıydım?" gibi sorularla yıpratmayın. Herkesin aile şartları, ekonomik durumu ve hedefleri farklı. Kimi için doğrudan üniversiteye başlamak doğru kararken, kimi için mezuna kalıp yeniden hazırlanmak daha doğru bir tercih olabiliyor. Belki sizin için de doğrusu buydu, hayırlı olacak olan şey buydu. Ya da şartlar bunu gerektirdi ve yaptınız. Bugün hayattasınız.
Ben aileme bir okul kaydımın olduğunu söyleyip MSÜ çalışmak istediğimi belirtmiştim. Karşı çıkan çok oldu. Arkamda duran yoktu. İnsanlar bir kere okul kaydı yapınca okula gitmenizi istiyorlar, başka bir şey istemiyorlar. Çoğu yetim insanın yaşadığı bir mesele. Arkanızda olan birisi yok, sizi ayrı bir insan olarak görmekten ziyade babanızın bir kopyası olarak görüyorlar. Korkunç bir sorumluluk yükü var omuzlarınızda. O yüzden kendinizi sorularla sıkıştırmayın. Dönen çarka çomak sokmayın misali. Ve kusura bakmayın. Sorunuzun bu kadar derin konuları kapsamadığını biliyorum. İçimi dökmek ve diğer insanlara da biraz yardımcı olmak istedim. İyi forumlar dilerim.
