Phoronix’in aktardığı bilgilere göre NVIDIA GPU’lar için topluluk tarafından geliştirilen açık kaynaklı Vulkan sürücüsü NVK, deneysel olarak DLSS desteği kazandı ve ilgili kodlar Mesa 26.2-devel sürümüne eklendi. NVK, DLSS teknolojisini sıfırdan yeniden geliştirmek yerine NVIDIA’nın önceden derlenmiş CUDA ikili dosyalarını yükleyip çalıştıran bir yöntem kullanıyor. Bu nedenle özellik şimdilik deneysel bir seçenek olarak sunuluyor. NVIDIA’nın resmi Linux sürücüsü uzun süredir DLSS desteği sunsa da bu gelişme, açık kaynaklı NVK sürücüsü ile şirketin kapalı kaynaklı sürücüsü arasındaki önemli özellik farklarından birinin kapanmasına yardımcı oluyor.
NVK, Resmi NVIDIA Sürücüsü ile Arasındaki Farkı Azaltmayı Amaçlıyor
NVK üzerindeki DLSS desteği, uygulamaların NVIDIA’nın önceden derlenmiş CUDA ikili dosyalarını (CuBIN) yükleyip doğrudan GPU’ya aktarmasına imkân tanıyan VK_NVX_binary_import Vulkan uzantısı sayesinde çalışıyor. Bu özellik için ilk çalışmalar geçen yıl başlatılırken, yaklaşık iki ay önce proje yeniden ele alınarak geliştirme süreci tamamlandı. Ancak bazı bilinen hatalar henüz çözülmediği için DLSS desteği şimdilik varsayılan olarak etkin değil ve yalnızca NVK_EXPERIMENTAL=dlss ortam değişkeni kullanılarak deneysel olarak açılabiliyor.
NVK’nin DLSS desteğindeki en büyük kısıtlamalardan biri, önceden derlenmiş CUDA ikili dosyalarına bağımlı olması. Bu nedenle açık kaynaklı sürücü, yalnızca kullanılan ekran kartı için uyumlu bayt kodu mevcutsa DLSS özelliğini çalıştırabiliyor. NVIDIA’nın resmi sürücüsü ise bu sorunu, şirketin ara derleme dili olan PTX kodlarını çalışma sırasında GPU’ya uygun bayt koduna dönüştürerek aşıyor. Ancak NVK tarafında buna benzer bir mekanizma bulunmuyor çünkü NVIDIA’nın kapalı yapıda geliştirdiği PTX komut kümesi mimarisi, Mesa sürücülerinin kullandığı NIR ara temsil biçimine dönüştürülemiyor.
Linux tarafında DLSS desteğinin gelişimi uzun süredir dalgalı bir seyir izliyor. Nitekim geçen yılın sonlarında, Windows oyunlarını Linux’ta çalıştırmak için kullanılan ve DirectX 12 komutlarını Vulkan’a çeviren Valve’ın VKD3D-Proton katmanı, NVIDIA’nın en yeni yükseltme teknolojilerinden biri olan DLSS 4 için henüz destek sunmuyordu.
Hatırlatmak gerekirse NVK, 2022 yılında Collabora’dan Faith Ekstrand liderliğinde Red Hat’ten Karol Herbst ve Dave Airlie’nin katkılarıyla sıfırdan geliştirilen açık kaynak bir Vulkan sürücüsü olarak ortaya çıktı. Sürücü, Turing mimarisi (RTX 20 ve GTX 16 serisi) ile daha yeni NVIDIA GPU’larını destekliyor. 2024’ün sonlarına gelindiğinde ise Khronos uyumluluk testlerini başarıyla geçen ve Vulkan 1.4 geçici spesifikasyonuna ulaşan ilk açık kaynaklı NVIDIA sürücüsü olmayı başardı. NVK, Nouveau çekirdek sürücüsü üzerinde çalışıyor ve NVIDIA’nın tescilli kullanıcı alanı yazılım yığınından farklı olarak, şirketin resmi açık kaynak çekirdek modüllerinden bağımsız bir yapı sunuyor.
Phoronix’e göre, kasım ayında düzenlenen XDC2025 konferansında Faith Ekstrand, NVK sürücüsünün performansının birçok oyunda NVIDIA’nın resmi sürücüsünün yaklaşık %50’si kadar olduğunu ifade etti. Ekstrand, ayrıca ışın izleme desteğinin hâlâ geliştirme aşamasında olduğunu ve projenin mevcut geliştirici kaynaklarıyla “zar zor ayakta tutulduğunu” belirtti.
Kaynak: tomshardware.com
