Zen-4 Mimarisi (Raphael):


Zen-4 mimarisi eski zen-3 mimarisine kıyasla mevcut soket değişikliği ile karşımıza çıktı. AMD AM5 sokete çok uzun bir süredir mevcut soket mimarisine destek vermişti fakat, 2022 yılından itibaren kırmızı takım mevcut sokette değişikliğe gitti

Mimari Değişikliği:

Bilinen en önemli mimari değişiklik soket ve DDR5'e geçiş oldu. Intel'e kıyasla AMD çift RAM tipine destek veremiyordu. Yeni mevcut soket AM5 adı ile piyasaya sunuldu, kırmızı takım 2025 yılına kadar soket desteği vereceğini açıkladı fakat, mevcut soket desteği ileride daha da uzun olabilir. Mevcut AM5 soketi LGA 1718 pin destekliyor, eski AM4 sokete görü pin sayısında mevcut bir büyüme var.

GVT52uUKHhmaHY2MhWeA9Y-1200-80.webp


DDR5 desteği ile birlikte mevcut AMD işlemcilerinde daha yüksek RAM frekans destekleri görüldü. Özellikle Zen mimarili işlemciler yüksek frekans desteği sayesinde işlemcilerde yüksek hız artışları elde edilebiliyor. PCI-e 5.0 ile gelen işlemciler daha yüksek bant genişliği imkanı da tanıyor.

1133559.webp



AMD İşlemcilerCPU CoreThreadsBase ClockMax Boost ClockL2 CacheL3 CacheTDPSoğutucu
AMD Ryzen™ 5 7500F
6​
12​
3.7 GHz5 GHz6 MB32 MB65WWraith Stealth
AMD Ryzen™ 5 7600
6​
12​
3.8 GHz5.1 GHz6 MB32 MB65WWraith Stealth
AMD Ryzen™ 5 7600X
6​
12​
4.7 GHz5.3 GHz6 MB32 MB105WYok
AMD Ryzen™ 7 7700
8​
16​
3.8 GHz5.3 GHz8 MB32 MB65WWraith Prism
AMD Ryzen™ 7 7700X
8​
16​
4.5 GHz5.4 GHz8 MB32 MB105WYok
AMD Ryzen™ 7 7800X3D
8​
16​
4.2 GHz5 GHz8 MB96 MB120WYok
AMD Ryzen™ 9 7900
12​
24​
3.7 GHz5.4 GHz12 MB64 MB65WWraith Prism
AMD Ryzen™ 9 7900X
12​
24​
4.7 GHz5.6 GHz12 MB64 MB170WYok
AMD Ryzen™ 9 7900X3D
12​
24​
4.4 GHz5.6 GHz12 MB128 MB120WYok
AMD Ryzen™ 9 7950X
16​
32​
4.5 GHz5.7 GHz16 MB64 MB170WYok
AMD Ryzen™ 9 7950X3D
16​
32​
4.2 GHz5.7 GHz16 MB128 MB120WYok

Benchmark Testleri:


Kırmızı Renk: En yüksek puanı simgeler.

Cinebench R24 Single-Multi Benchmark testleri​


Veriler TechPowerUp'dan alınmıştır.

SıraMulti - İşlemciSkorSıraSingle - İşlemciSkor
1Core Ultra 9 285K24481Core Ultra 9 285K143
2Ryzen 9 9950X23052Ryzen 9 9950X138
3Core i9-14900K22573Ryzen 7 9800X3D (PBO Max)138
4Core i9-13900K21874Core Ultra 7 265K137
5Ryzen 9 7950X21425Core i9-14900K137
6Ryzen 9 7950X3D20946Ryzen 7 9800X3D (PBO Max)137
7Core Ultra 7 265K20907Ryzen 7 9700X135
8Core i7-14700K17138Ryzen 7 9800X3D (Stock)134
9Ryzen 9 7900X16689Core i9-13900K133
10Core i9-12900K158910Ryzen 5 9600X133
11Ryzen 9 7900158911Core i7-14700K129
12Ryzen 9 7900X3D153512Core i7-13700K125
13Ryzen 9 7900146713Ryzen 9 7950X124
14Core i5-14600K141014Core i5-14600K122
15Ryzen 7 9800X3D (PBO Max)140515Ryzen 9 7900X122
16Ryzen 7 9800X3D (PBO Max )139916Core i9-12900K120
17Ryzen 7 9800X3D (Stock)137217Ryzen 7 7700X120
18Core i5-13600K132218Ryzen 9 7900119
19Core i7-12700K131219Ryzen 5 7600X119
20Ryzen 7 7700X125820Core i5-13600K118
21Ryzen 7 7700110421Core i7-12700K116
22Ryzen 7 7800X3D110422Ryzen 7 7700116
23Ryzen 5 9600X88623Ryzen 7 7800X3D114
24Ryzen 7 5800X3D88524Ryzen 9 5950X101
25Ryzen 9 5900X99
26Ryzen 7 5800X3D95



image.webp


Karşılaştırma ve verinin doğruluğu için Ryzen 7 7700 işlemcinin Multi Core performansı gösterilmekte. Test sonucunu bana gönderdiği için @Mithat Berhan hocama buradan teşekkürlerimi iletiyorum.





Oyun Performansı:


Ortalama FPS ve Göreceli Performans Karşılaştırması (1920x1080)

SıraCPU KonfigürasyonuOrtlama FPSGöreceli Performans (%)
1Ryzen 7 9800X3D / PBO Max / CO -20 / DDR5-6200 1:1 CL28202.4101.2
2Ryzen 7 9800X3D / PBO Max / CO -20201.8100.9
3Ryzen 7 9800X3D / Stock199.7100.0
4Ryzen 7 7800X3D193.195.9
5Core i9-14900K186.392.8
6Ryzen 9 7950X3D186.192.3
7Core i9-13900K185.192.3
8Core i7-14700K182.591.0
9Core i7-13700K181.190.3
10Ryzen 9 9950X180.089.2
11Ryzen 7 9700X3D178.488.8
12Ryzen 9 9900X178.288.2
13Ryzen 5 9600X177.588.4
14Ryzen 9 7950X177.087.8
15Core Ultra 9 285K176.387.9
16Ryzen 7 7700X175.987.0
17Ryzen 9 7900X175.286.9
18Ryzen 7 7700174.886.4
19Ryzen 5 7600X173.285.3
20Core i5-14600K172.985.9
21Core Ultra 7 265K172.185.4
22Ryzen 7 5800X3D171.784.8
23Ryzen 9 7900171.385.0
24Core i5-13600K170.185.3
25Core i9-12900K168.784.8
26Core Ultra 5 245K167.184.1
27Core i7-12700K164.282.8
28Ryzen 9 5950X158.278.2
29Ryzen 9 5900X156.276.8
30Core i5-12600K153.477.9
31Ryzen 7 5800X150.073.4
32Ryzen 7 5700X147.572.7
33Ryzen 5 5600X147.172.1
34Core i9-11900K146.673.7
35Core i5-13400F145.974.3
36Core i7-11700KF144.172.5
37Core i5-12400F142.772.7
38Core i5-11600K137.469.5
39Ryzen 5 8500G136.468.4
40Core i3-14100F132.868.4
41Ryzen 7 5700G128.764.7
42Core i3-12100F126.064.8
43Ryzen 9 3900X124.362.5
44Ryzen 7 3700X120.961.0
45Core i5-11400F114.958.2
46Ryzen 5 3600113.457.4
47Ryzen 3 3300X108.155.1
48Ryzen 7 2700X89.645.3

Veriler yine TechPowerUp ait olduğunu ve 1080p testinde RTX 4090 grafik kartı kullanıldığını unutmamak gerekir.

Güç tüketim Değerleri:

#Tek Çekirdek Güç Tüketimi (W)#Çok Çekirdek Güç Tüketimi (W)
1Ryzen 7 7800X3D: 14 W1Ryzen 7 7800X3D: 73 W
2Ryzen 7 7700: 18 W2Ryzen 7 7700: 74 W
3Core Ultra 7 265K: 21 W3Ryzen 5 9600X: 80 W
4Ryzen 7 9700X: 22 W4Ryzen 7 9700X: 80 W
5Ryzen 5 9600X: 22 W5Ryzen 7 7800X: 89 W
6Ryzen 5 5800X3D: 23 W6Ryzen 5 7600X: 102 W
7Ryzen 7 9800X3D (Stok): 23 W7Ryzen 9 5950X: 117 W
8Ryzen 7 7700X: 24 W8Ryzen 9 5900X: 133 W
9Ryzen 7 9800X3D (PBO Max/CO -20): 23 W9Ryzen 7 7700X: 135 W
10Core i5-13600K: 25 W10Core i5-13600K: 139 W
11Ryzen 5 7600X: 25 W11Core i5-14600K: 145 W
12Core i5-14600K: 25 W12Ryzen 9 7950X3D: 147 W
13Ryzen 7 9800X3D (PBO Max/CO -20/DDR5): 26 W13Ryzen 7 9800X3D (PBO Max/CO -20): 154 W
14Core Ultra 7 285K: 26 W14Core Ultra 7 265K: 155 W
15Ryzen 9 9800X3D (Stok): 23 W15Ryzen 9 9800X3D (Stok): 155 W
16Ryzen 9 9900X: 30 W16Ryzen 9 9800X3D (PBO Max/CO -20/DDR5): 157 W
17Core i9-12900K: 32 W17Core i7-12700K: 164 W
18Core i9-13900K: 33 W18Ryzen 9 9900X: 173 W
19Core i7-14700K: 35 W19Ryzen 9 7900X: 197 W
20Ryzen 9 9950X: 36 W20Core i7-13700K: 212 W
21Core i9-14900K: 37 W21Ryzen 9 9950X: 220 W
22Ryzen 9 9900X: 39 W22Core i7-14700X: 222 W
23Ryzen 9 7950X: 46 W23Core Ultra 9 285K: 225 W
24Core i9-14900X: 49 W24Core i9-12900K: 237 W
25Ryzen 9 7900X: 49 W25Ryzen 9 7950X: 260 W
26Ryzen 9 7950X: 50 W26Core i9-13900K: 279 W
27Ryzen 9 7950X: 50 W27Core i9-14900K: 281 W

Ryzen 9000 Serisi:




the-amd-ryzen-9-9950x-launches-in-july-and-will-be-the-worlds-most-powerful-consumer-processo...webp


Ryzen 9000 serisi işlemciler, AMD tarafından ağustos 2024'te piyasaya sürüldü ve Zen 5 mimarisi üzerine inşa edildi. Bu seri, selefi olan Ryzen 7000'e kıyasla %16 oranında daha yüksek IPC (saat başına komut) performansı vadediyor. Ayrıca, yeni 4nm üretim süreci sayesinde daha yüksek enerji verimliliği ve performans sunuyor. Çekirdek başına 1MB L2 önbellek kapasitesine sahip olan işlemciler, toplamda 80 MB'a kadar önbellekle oyunlarda ve iş yüklerinde daha hızlı tepki süreleri sağladı.

Eski makaleden bir alıntı. "AMD'nin 9000 serisi işlemcileri ağustosa kadar ertelediği başlığını geçmiştim. Kişisel bir yorum katacak olursam biraz sizlere senaryo olarak da gözükebilir bence özellikle ağustos ayına alınmış gibi bir hava var ortada. Neden mi böyle düşünüyorum? Çünkü Intel yapacağı düzeltme ile aslında bir nevi işlemci performanslarını az da olsa kısacak. Pek tabii o sırada yayınlanacak olan AMD işlemciler tam haliyle bu gücü kısılmış işlemciler karşısında karşılaştırılacak gibi."

AVX-512 desteği ile yapay zeka ve makine öğrenimi uygulamalarında ciddi bir hızlanma sağlıyor. Özellikle oyun performansında daha yüksek kare hızları ve içerik üretiminde daha hızlı işlem süreleri sunuyor. DDR5 RAM ve PCI-e 5.0 desteği sayesinde bellek ve depolama teknolojilerinden maksimum verim alınabiliyor. Ayrıca güç tüketimini optimize eden teknolojilerle ısı ve enerji yönetiminde önemli iyileştirmeler yapıldı.

Ryzen 7000 serisine kıyasla, Ryzen 9000 serisi kullanıcılarına hem oyun hem de profesyonel iş yüklerinde %20'ye kadar daha fazla performans artışı vadediyor. Bu işlemciler, yüksek performans isteyen oyuncular ve içerik üreticileri için tasarlanmış olup, RTX 4090 gibi güçlü GPU'larla sorunsuz bir şekilde eşleştirilebiliyor. Özellikle Ryzen 9 9950X gibi modeller, şu anki en güçlü işlemciler arasında yer alıyor.

Sürpriz bozan bölümünü daha iyi kavramak için temmuz 2024'te yazdığım makaleyi açıp okuyabilirsiniz.






İşlemci AdıÇekirdek SayısıThread SayısıTaban FrekansBoost FrekansıL2 ÖnbellekL3 ÖnbellekTDP
AMD Ryzen™ 9 9950X16324.3 GHz5.7 GHz16 MB64 MB170W
AMD Ryzen™ 9 9900X12244.4 GHz5.6 GHz12 MB64 MB120W
AMD Ryzen™ 7 9800X3D8164.7 GHz5.2 GHz8 MB96 MB120W
AMD Ryzen™ 7 9700X8163.8 GHz5.5 GHz8 MB32 MB65W
AMD Ryzen™ 5 9600X6123.9 GHz5.4 GHz6 MB32 MB65W


amd-ryzen-9000-islemci-h2.webp

Teknoloji Desteği

AVX-512 Desteği

Ryzen 9000 serisi, AVX-512 talimat setlerini destekliyor. Bu teknoloji, yapay zeka (AI), makine öğrenimi (ML) ve büyük veri işleme gibi modern uygulamalarda performansı ciddi şekilde artırıyor.

XDNA Yapay Zeka Motoru

AMD, ilk defa Ryzen 9000 serisiyle birlikte işlemcilerde XDNA Yapay Zeka Motorunu tanıttı. Bu teknoloji, yapay zeka ile ilgili görevleri hızlandırmak ve daha verimli çalışmak için tasarlandı.

Yeni Infinity Fabric Geliştirmeleri

Infinity Fabric mimarisi geliştirilerek işlemci çekirdekleri arasında daha hızlı ve verimli bir iletişim sağlandı. Bu, özellikle çok çekirdekli uygulamalarda performansı artırıyor.

Yapay Zeka Destekli Boost Teknolojisi

AMD, bu seride boost algoritmasını yapay zeka destekli hale getirerek işlemcilerin dinamik olarak en uygun frekansta çalışmasını sağlıyor. Bu sayede hem performans hem de enerji verimliliği artıyor.


Umarım beğendiğiniz bir makale olmuştur. Bir kahve eşliğinde keyifli okumalar dilerim.
 
Son düzenleme:
Intel'in hala AVX512 desteği sunmaması bence eksiklik. 11. Nesil'den sonra hibrit mimariye geçtikleri için AVX512'yi kaldırdılar veya kısıtladılar. 512 bitlik register'lar özellikle bahsettiğiniz alanlarda çok ciddi performans artışları sağlıyor, bence görmezden gelinemeyecek bir eksiklik.
 
@Cruslan Hocam dediklerinize kesinlikle katılıyorum Alder Lake ile birlikte tamamen sonlandırdılar bu desteği. Teknik olarak AVX512 teknolojisi 3D modelleme, analiz ve görüntü/ses ve veri sıkıştırma bakımından iyi bir teknoloji.

Şu anda AMD çok güzel ekmek yiyor bunun sayesinde. Aslında çeşitli modlamalar ile sanırım kullanılabiliyordu Intel işlemcilerde fakat güvenlik açığı nedeni ile pek önerilmiyordu. Onun dışında her güncelleme sonunda modlamaların kaldırılması da cabası olduğu için kimse pek uğraşmadı.
 
@Cruslan Hocam dediklerinize kesinlikle katılıyorum Alder Lake ile birlikte tamamen sonlandırdılar bu desteği. Teknik olarak AVX512 teknolojisi 3D modelleme, analiz ve görüntü/ses ve veri sıkıştırma bakımından iyi bir teknoloji.

Şu anda AMD çok güzel ekmek yiyor bunun sayesinde. Aslında çeşitli modlamalar ile sanırım kullanılabiliyordu Intel işlemcilerde fakat güvenlik açığı nedeni ile pek önerilmiyordu. Onun dışında her güncelleme sonunda modlamaların kaldırılması da cabası olduğu için kimse pek uğraşmadı.
Tek bir talimatta 8 farklı 64 bit değişkene veya 16 farklı 32 bit değişkenle iş yapılabilecekken bunun olmaması gerçekten üzücü. Çok fazla sayıyla uğraştığınız noktada geliştiriciye öyle bir avantaj sunuyor ki. ARM'nin bu kadar arşa çıktığı durumda böyle bir kozu yok etmek iyi değil. Intel AVX10 ile çalışıyor şu anda, AVX512 talimatlarına sahip ama AVX2 gibi 256 bit register'lara sahip olacak. Aslında o nokta da çorba bayağı.
 
Son düzenleme: