Öylece gökyüzüne bakmak istiyorsunuz ama gördüğünüz yıldızlar sürekli kaybolma eğiliminde mi? Bunun sebebi düşük ışıkta yanlış kullandığınız ve yeterince adapte edilmemiş gözleriniz olabilir.
ÖNLENMİŞ GÖRÜŞ / KONİ VE ÇUBUK HÜCRELERİ
Önlenmiş görüş silik ya da sönük gök cisimlerini daha iyi tespit edebilmeye yarar, astronomiyle ilgilenen hemen herkesin hakim olabileceği konulardan birisidir ve olmazsa olmazdır.
Fakat bundan önce gözdeki koni ve çubuk hücrelerinin temel işlevlerini anlamamız gerekli. Göz aşırı karmaşık bir organ fakat önlenmiş görüş için bu iki hücrenin işlevini bilmeniz fazlasıyla yeterli.
Gözler normal koşullarda doğrudan odaklanılan nesne için iyi çalışmalı değil mi? Ama durum loş ışıkta tam olarak öyle değil.
Retinadaki koni hücreleri renkli görüntülerde yüksek netlik sağlar ama düşük ışık koşullarında çubuk hücreleriniz kadar iyi çalışmazlar. Konu hücrelerinden farklı olarak, retinada bulunan çubuk hücreleri adeta gözünüzün gece modu gibidir, loş ışıkta yüksek performans sağlarlar. Önlenmiş görüş tekniğinin asıl amacı da retinanızdaki kritik bölgeye dağılmış olan bu çubuk hücrelerini mümkün olduğunca kullanmaktır. Kabaca bu hücreler, loş ışık için koni hücrelerinden daha çok verimlidir.
Önlenmiş görüş tekniği odaklanılacak nesnenin gözün merkezinden birkaç derece uzağa yerleştirilmesiyle başlar. Genelde bu 7-12 derece arasıdır ama kişiden kişiye göre değiştiği için nihai sonucu sizin belirlemeniz gerekli. Gök cisimlerini daha parlak ve belirgin gördüğünüzü fark ettiğiniz an iş büyük ölçüde bitmiş oluyor. Özellikle bu görüş tekniği M33, M31 gibi sönük sayılabilecek galaksiler için olmazsa olmaz bir teknik. Gözlemlerimde çoğu zaman bu tekniği kullanıyorum.
GÖZLERİNİZİ KARANLIĞA ADAPTE EDİN
Gözleri karanlığa adapte etmek de çıplak gözle gözlem yapmak ve önlenmiş görüş tekniğini daha verimli kullanmak için olmazsa olmaz. Karanlık alana geçin, yaklaşık yarım saat boyunca gözlerinizin karanlığa alışmasını ve rodopsin proteininizin işlevini yerine getirmesini bekleyin. Bu süreçte akıllı telefon dahil her ekrandan uzak durun, parlak nesnelere odaklanmaktan kaçının. Zamanla gözünüzün karanlığa adapte olduğunu ve adaptasyon öncesine kıyasla çok daha fazla yıldız görebildiğinizi fark edeceksiniz. Unutmayın, yapacağınız çok ufak hatalar bile adaptasyonunuzu bozabilir.
Karanlığa adaptasyon için gün içinde çok parlak cisimlere bakmamak önemli. Örneğin Güneş gibi, bu yıldıza gün içinde bakmak adaptasyonu olumsuz etkileyebilir. Aydınlık cisimlerden kaçının.
Bu tip gözlemler sanılanın aksine teleskop ya da dürbünle değil çıplak gözle başlar. Bu yüzden atacağınız ilk adım için gözlerinizi mümkün olabildiğince iyi kullanmayı düşünmelisiniz.
