Yusuf Alkas

Çalışkan
Katılım
23 Aralık 2025
Mesajlar
2
Beğeniler
0
Olayı en başından açıklayayım. Masaüstü bilgisayarımda Intel Core i5 6402P işlemci kullanıyordum 4 çekirdek bir işlemci olduğu ve Hyper threading gibi özellikleri bulunmadığı için artık oyun oynarken ufak render alırken işlemci yoğunluklu işlerde klavye ışıklarına kadar takılmalar yaşanmaya başlandı. Çoklu görev performansı aşırı zayıfladı. Gönül ister sıfır bir sistem dizmek ama imkanlar el vermiyor. Anakart değiştirmeye üşendim ve aynı nesilin en güçlü işlemcisi (Core i7 6700K) aldım. LGA 1151 9. nesile kadar destekliyor neden 9. nesil işlemci almadın diyenler için H110M anakartım 6 ve 7. nesilleri destekliyor. Neden 7. nesil almadın diyecekler için de bilgisayarım marka bilgisayar (Exper) olduğu için anakartına BIOS Update yapamıyordum. Recep Baltaş abimiz eski forumlarda bunun önüne geçmeyi açıklamış ama zorlu bir işlemdi herhangi bir uyumsuzluk sorunu ile uğraşmamak için 6700K alıp geçtim. Yeni işlemcinin Hyper threading desteklemesi ve eski işlemcime göre çok yüksek frekansa sahip olması oyun ve hafif render işlerimi çok rahatlattı. Herhangi bir donma kasılma olmadan sistemi kullanabiliyorum. Ancak ben yine de bu işlemciyi tam verimde kullanamadığımı fark ettim. İşlemcinin temel frekansı 4 GHz, arttırılmış Turbo frekansı ise 4.2 GHz. Acaba dedim normal mi hani tek çekirdek frekansı falan 4.2'dir gittim oyun testlerini açtım. Elemanların işlemciler sabit 4200 MHz de takılıyor. Genel olarak oynamıyorlar bile, tamamen sabit. Benimkisi de sabit ama 4 GHz de sabit. Bunun nedeninin sıcaklık olduğunu düşünüyorum çünkü eski işlemcime stock fan yetiyordu işlemci 30 watt falan çekiyordu TDP 65 olmasına rağmen. Ama bu işlemci benchmarkta 88-91 watt arası çalışıyor. Stock fan da belli zaten yetmiyor 10 dakikalık Cinebench R23 testinde işlemcinin bazı çekirdekleri 99 derece dayandı. Ama garip olan şu bu işlemci thermal throtling yemiyor. Limiti kaç derece bilmiyorum ama 99 derecede thermal throtling yemedi. Benchmark esnasında Core Temp uygulamasından sıcaklıkları da bir köşede izliyordum. Uygulamada eğer bir çekirdek thermal throtlinge girerse kırmızı oluyor ve güç kısınca tekrardan eski rengini alıyor ayrıca throtling yediğini anlamamız için kenarında kalıcı bir ünlem beliriyor. Laptopumdan biliyorum. Ama bu işlemci hiç kırmızı olmadı veya bir ünlem çıkarmadı. 99 derecede bile. Ha ama şunu merak ediyorum acaba Turbo frekansının ısı limitleri thermal throtlingden bağımsız mı çalışıyor? Ben şahsen öyle düşünüyorum ve gidip bir kule tipi soğutma alacağım. Ha ama sorun o değilse gereksiz masraf yapmayalım çünkü işlemci oyun esnasında falan en baba 80 derece oluyor. Cinebench'deki kadar ısınmıyor yani. Ve ayrıca şunu da merak ediyorum anakartın bir ilgisi var mıdır? Zaten h çipsetli bir anakart olduğu için herhangi bir overclock imkanım bulunmuyor işlemcinin k etiketi oradan çöpe gidiyor zaten. Ama çekirdeklerle frekanslarla da ilgili katı limitler var mıdır merak ediyorum. Bu arada bazı zekiler sormadan şunu da ekleyeyim evet Intel Turbo Boost Technology BIOS'ta açık. Bu arada eğer sorun soğutma ise Thermalright assasin X 120 refined SE düşünüyorum. Kasam Micro ATX bir problem olur mu onu da söylerseniz seviniyorum. Şimdiden ilgilenmeye çalışacak herkese çok teşekkürler.

Bir de sonradan aklıma geldi benim eski işlemcim i5 6402p de oyun esnasında asla 3.40 GHz (Arttırılmış turbo frekansı) olmuyordu onun yerine 3.20 GHz'de (temel frekans olan 2.80 ile turbo frekansının arasında bir değer) çalışıyordu. Bunu da çok araştırdım ve en son işlemcinin tüm çekirdeklerini kullanırken ulaşabileceği maksimum frekansın 3.20GHz olduğunun kanısına vardım. Benzeri bir sorun önceden de vardı yani.
 
Son düzenleyen: Moderatör:
Öncelikle destan yazmışsın bende öyle anlatayım yaşadığın durum genel olarak normal ve ortada bir arıza ya da yanlış bir ayar yok. Bu davranışın nedeni Intel işlemcilerin Turbo Boost çalışma mantığı ve kullandığın H110 chipsetli anakarttır.
Öncelikle i7 6700K işlemcisinin frekans konusunu netleştirelim. Bu işlemcinin 4.2 GHz olarak belirtilen değeri her zaman ve tüm çekirdekler için geçerli değildir. Intel Turbo Boost çekirdek sayısına göre farklı frekanslar uygular. i7 6700K tek çekirdek yük altında 4.2 GHz çalışabilir iki çekirdekte 4.1 GHz civarına iner üç veya dört çekirdek tam yük altındayken ise 4.0 GHz çalışır. Cinebench R23 gibi testler tüm çekirdekleri aynı anda tam yük altına soktuğu için işlemcinin 4.0 GHzde sabit kalması tamamen normaldir. İnternette sabit 4.2 GHz çalışan örnekler genellikle Z serisi anakartlarda Multi Core Enhancement açık olan ya da overclock yapılmış sistemlerdir. H110 chipsetli bir anakartta bu davranışı görmek mümkün değildir.
Sıcaklık konusuna gelince 99 dereceye çıkmasına rağmen thermal throttling görmemen de normaldir. Intel işlemcilerde Turbo Boost sınırları ile thermal throttling birbirinden farklı mekanizmalardır. i7 6700K için TjMax değeri yaklaşık 100 derecedir. Yani 99 derece işlemcinin hala çalışmasına izin verilen sınırdır. Bu noktada işlemci frekansı düşürmez ama daha yüksek turbo frekanslarına da çıkmaz. Bu yüzden Core Temp gibi uygulamalarda kırmızı uyarı veya kalıcı ünlem görmüyorsun.
Ancak bu durum soğutmanın yeterli olduğu anlamına gelmez. Stock fan bu işlemci için yetersizdir. Cinebench sırasında 88 ila 91 watt civarında güç çekmesi normaldir fakat bu güçte stock fan işlemciyi serin tutamaz. Oyunlarda 80 derece civarında kalmasının sebebi oyunların Cinebench kadar işlemciyi zorlamamasıdır. Günlük kullanımda sorun yaşamaman bu yüzden ama işlemci potansiyelinin sınırında çalışıyor.
Anakartın da bu işte etkilidir. H110M anakartlar güç limitleri konusunda katıdır VRM yapıları zayıftır tüm çekirdek turbo frekanslarını serbest bırakmaz ve overclock ile Multi Core Enhancement gibi özellikler sunmaz. Bu nedenle K serisi bir işlemci kullanıyor olsan bile Z serisi anakartlardaki gibi davranmasını beklemek doğru olmaz.
Eski i5 6402P işlemcinde yaşadığın durum da aynı mantığa dayanıyordu. O işlemci de tüm çekirdekler yük altındayken maksimum 3.20 GHz civarında çalışabiliyordu. 3.40 GHz değeri sadece tek çekirdek veya hafif yüklerde mümkündü. Yani orada da bir sorun yoktu.
Soğutucu konusuna gelirsek Thermalright Assassin X 120 Refined SE bu sistem için mantıklı bir tercihtir. Micro ATX kasaların büyük çoğunluğuna uyum sağlar. Stock fana göre sıcaklıklarda ciddi bir düşüş sağlar ve Cinebench gibi tam yük senaryolarında işlemcinin daha serin çalışmasına yardımcı olur. Bu soğutucu ile thermal throttling yaşamazsın ve işlemci daha stabil şekilde kendi turbo sınırlarında çalışır.
Özetle gördüğün 4.0 GHz davranışı normaldir işlemci arızalı değildir anakart ve Intel turbo mantığı bu sonucu doğurur. Soğutucu değişimi gereksiz masraf değildir sistemin genel sağlığı ve uzun süreli kullanım için faydalı olacaktır.
 
Öncelikle destan yazmışsın bende öyle anlatayım yaşadığın durum genel olarak normal ve ortada bir arıza ya da yanlış bir ayar yok. Bu davranışın nedeni Intel işlemcilerin Turbo Boost çalışma mantığı ve kullandığın H110 chipsetli anakarttır.
Öncelikle i7 6700K işlemcisinin frekans konusunu netleştirelim. Bu işlemcinin 4.2 GHz olarak belirtilen değeri her zaman ve tüm çekirdekler için geçerli değildir. Intel Turbo Boost çekirdek sayısına göre farklı frekanslar uygular. i7 6700K tek çekirdek yük altında 4.2 GHz çalışabilir iki çekirdekte 4.1 GHz civarına iner üç veya dört çekirdek tam yük altındayken ise 4.0 GHz çalışır. Cinebench R23 gibi testler tüm çekirdekleri aynı anda tam yük altına soktuğu için işlemcinin 4.0 GHzde sabit kalması tamamen normaldir. İnternette sabit 4.2 GHz çalışan örnekler genellikle Z serisi anakartlarda Multi Core Enhancement açık olan ya da overclock yapılmış sistemlerdir. H110 chipsetli bir anakartta bu davranışı görmek mümkün değildir.
Sıcaklık konusuna gelince 99 dereceye çıkmasına rağmen thermal throttling görmemen de normaldir. Intel işlemcilerde Turbo Boost sınırları ile thermal throttling birbirinden farklı mekanizmalardır. i7 6700K için TjMax değeri yaklaşık 100 derecedir. Yani 99 derece işlemcinin hala çalışmasına izin verilen sınırdır. Bu noktada işlemci frekansı düşürmez ama daha yüksek turbo frekanslarına da çıkmaz. Bu yüzden Core Temp gibi uygulamalarda kırmızı uyarı veya kalıcı ünlem görmüyorsun.
Ancak bu durum soğutmanın yeterli olduğu anlamına gelmez. Stock fan bu işlemci için yetersizdir. Cinebench sırasında 88 ila 91 watt civarında güç çekmesi normaldir fakat bu güçte stock fan işlemciyi serin tutamaz. Oyunlarda 80 derece civarında kalmasının sebebi oyunların Cinebench kadar işlemciyi zorlamamasıdır. Günlük kullanımda sorun yaşamaman bu yüzden ama işlemci potansiyelinin sınırında çalışıyor.
Anakartın da bu işte etkilidir. H110M anakartlar güç limitleri konusunda katıdır VRM yapıları zayıftır tüm çekirdek turbo frekanslarını serbest bırakmaz ve overclock ile Multi Core Enhancement gibi özellikler sunmaz. Bu nedenle K serisi bir işlemci kullanıyor olsan bile Z serisi anakartlardaki gibi davranmasını beklemek doğru olmaz.
Eski i5 6402P işlemcinde yaşadığın durum da aynı mantığa dayanıyordu. O işlemci de tüm çekirdekler yük altındayken maksimum 3.20 GHz civarında çalışabiliyordu. 3.40 GHz değeri sadece tek çekirdek veya hafif yüklerde mümkündü. Yani orada da bir sorun yoktu.
Soğutucu konusuna gelirsek Thermalright Assassin X 120 Refined SE bu sistem için mantıklı bir tercihtir. Micro ATX kasaların büyük çoğunluğuna uyum sağlar. Stock fana göre sıcaklıklarda ciddi bir düşüş sağlar ve Cinebench gibi tam yük senaryolarında işlemcinin daha serin çalışmasına yardımcı olur. Bu soğutucu ile thermal throttling yaşamazsın ve işlemci daha stabil şekilde kendi turbo sınırlarında çalışır.
Özetle gördüğün 4.0 GHz davranışı normaldir işlemci arızalı değildir anakart ve Intel turbo mantığı bu sonucu doğurur. Soğutucu değişimi gereksiz masraf değildir sistemin genel sağlığı ve uzun süreli kullanım için faydalı olacaktır.
Çok teşekkürler.