Bu rehberde, ikinci el araba alırken dikkat edilmesi gereken konulara değineceğiz. Türkiye'de en sık karşılaşılan durumların, altını çizeceğiz. Bu rehber tamamen benim deneyimlerime ve tecrübelerime dayalıdır. Ve işim gereği araç filosu yönetirdim, arabalarla büyüdüm ve yaşlandım diyebilirim.
1. Araba Yaşları; Öncelikle ikinci el araba alırken, ilk tercih olabildiğince yaşı genç arabalar tercih edilmeli. Donanım, özellikler, opsiyonlar bunlar ikinci planda olmalı. Belirli yaş üzerinden arabalarda, kasko bedeli yükselmekte yada yapılamamaktadır. Ve arabaların metal yorgunluğu dediğimiz, yavaş yavaş ömrünü doldurma vakti gelmiş demektir.
2. Araba Km Hesaplama; Araba alırken öncelikle km çok önemlidir. Daha donanımlı araç almaktan ise, daha düşük km daha boş paket araç bütçe dahilinde tercih edilebilir. Araba km'si hesaplamak için arabanın yaşını, km'sine bölmeniz yeterlidir. Örnek vermek gerekirse aracımız 100 bin km'de ve 10 yaşında diyelim. 100.000 ÷ 10 yapmanız halinde aracın yılda ortalama ne kadar km yaptığını tespit edebilirsiniz. Sene de ortalama 10 bin km yapmış araba, gayet normaldir. Hatta düşük km kategorisine bile sokabiliriz bunu. 15 bin km'ye kadar araba yürümüş, aktif kullanılmış diyebiliriz. Senede 20 bin km ve üstü ise genel hatlarıyla km fazla denilebilir.
3. Motorlar ve Motor Tipleri; İkinci el araba alınırken yaşı itibariyle mümkün mertebe aşırı büyük motorlardan uzak durulmalı. Bunlar hem çok maliyetli, hem usta bulmak zor, hem de parça tedariki bazı marka ve modele göre bulmak zorlaşıyor. Vergileri yüksek olmaktadır ayrıca. Keza yakıtları da bazı marka ve modellerde çok yüksektir. İkinci el araba alırken sahibinden yada galeri fark etmez. Triger, sıvı bakımları ve filtre bakımları evraklarını talep edin. Eğer bunlar size verilmez ise, muhakkak arabayı aldıktan sonra ağır ve hafif bakımlarını bizzat yaptırın. Expertiz her şeyi tespit edemeyebilir. Araba lifte kaldırılıp, tekrar kontrol edilmeli gerekirse. Bütçe'ye göre değişmekle birlikte en sorunsuz motor tipleri atmosferiktir. Özellikle de tüp takılmamış olanlar. Tüp motoru yıpratan, çekişi düşüren, motoru traşlayan dezavantajları vardır. Özellikle turbo motorlara, tüp takılmamalı. Turbo motorlar, tüp sevmez. Dizel alınabilir, ama olabildiğince düşük km ve bakımlı olmak kaydı ile. Turbo motorlar tercih edebilirsiniz. Ama özellikle onlarda 3 silindir, yüksek km tercih edilmemeli. Eski nesil turbo motorlarda, kronik sorunlu modeller var. Her ne kadar teknoloji gelişmiş olsa dahi, 4 silindir ve üstü iyidir. Elektrikli arabalar ve Hybrid araçlarda da yüksek km alınmamalı. Garantisi bitmiş, elektrik aküleri çok zayıfladıysa can yakacaktır. Akü değişim bedelleri garantisiz araçlarda çok yüksek.
4. Expertiz Aşaması; Araba alırken belirli bir yaş altında ki her araba expertize sokulmalı. Hatta satıcısına bazı çok iyi expertiz firmalarının adını söylediğiniz zaman, ben o expertiz'e gitmek istemiyorum diyorsa geçmişi sıkıntılı bir araç olabilir. Satıcı, istediğin expertiz'e sokabilirsin dediğinde, bu araç sahibinin aracına güvendiğinin göstergesidir. Sırf ucuz olsun diye, daha önce kasaplık yapmış ve expertiz işine girmiş firmalara gitmeyin. Expertiz olabilmeniz için kaporta, şase, podye, hava yastıkları, km kontrolü daha bir çok konudan anlamanız gerekmekte. Kompe boyalı araba da alabilirsiniz. Lakin takla atmamış, ağır hasar kaydı olmayan, sadece gerçekten güneş yanıklarından dolayı komple boyanan arabalar var. Expertiz esnasında şase, podye, kılıç saçları, bagaj havuzu işlemli, emniyet kemerleri dirençle kandırılmış, hava yastıkları patlamış araçlardan uzak durun. Bunlar, bütçe dahilinden uygun fiyatlıysa alınabilir. Yüksek bütçe ile bu arabalara girilmez. Yaşı fazlaca büyük araçlarda kontrol edilmeli. Çürüme, paslanma gibi durumlar tespit edilmeli. Hiçbir expertiz firması size garanti veremez, çünkü o kadar profosyenel şekilde km düşürülüyor ki, anlaşılamıyor. Motor beyni, şanzıman beyni her yerden siliniyor km'ler. İçini yıpranma durumu kontrol edilmeli özellikle. Türkiye'de aslında boya takıntısı yok, kusur gizleme problemleri var. İnsanlar bu yüzden ince eleyip sık dokuyor. Özellikle şaseler işlem gördüyse, o araçta sıkıntılıdır. Şase demek, arabanın omurgası demektir. Ne kadar düzeltilirse düzeltisin, hiçbir zaman eskisi gibi olmayacaktır araba. Podye keza çok önemlidir. Hava yastıkları sıkıntılı araba, kaza anında açılmayacaktır. Emniyet kemerleri işlem gören araba, kaza anında gerilip sizi korumayacaktır. Yetkilisi serviste işlem gördüyse ve değişim yapıldıysa yine bütçe dahilinde, uygun fiyata tercih edilebilir. Sel hasarlı arabalar özellikle çok tehlikelidir. Ne zaman, ne yapacağını kestiremezsiniz. Ve bunu ilanlarda gizleyen çok insan ve firma vardır. Yine iyi bir expertiz ile tespit edilebilir.
5. Şirket Çıkması ve Ticari Geçmişi olan araçlar; Bazı marka ve modeller çok fazla şirketlerde kullanıldı. Bazıları bu araçları kendi aracı gibi temiz ve güzel kullansa dahi, bazıları bu araçları çok hor kullanmaktadır. Genel itibariyle temiz, bakımlı çok temiz şirket araçlarıda olabilmektedir. Tamamen şans durumu buda. Ticari geçmişi olan araçları pek öneremem malesef. Onlar bütçe dahilinde, uygun fiyatlı ise tercih edilebilir. Zaten km'den genelde belli oluyor şirket çıkması ve ticari geçmişli araçlar. Burada kriter bütçedir.
6. Şanzımanlar; Özellikle manuel, tork konvertörlü ( yeni nesil ise daha iyi olur ) tam otomatik, Cvt. İkinci el araç alırken bu şanzıman türlerini tavsiye ederim. Çift kavrama tercih edilecekse, kavraması ve volan değişmiş tercih ederim. Km'si yüksek ise aracın. Çünkü bunlarda artık pahalı değişimler. Aracı aldıktan kısa süre sonra, ciddi masraf çıkarabilecek şanzıman türüdür. Tek kavrama dediğimiz şanzıman türü ise, son tercih edilebilecek şanzıman türlerinden bir tanesi. Verimsiz, yığılmalar, düşük performans veren bir şanzıman türüdür.
8. Ödeme Kısmı; Araç alırken güvenli ödeme kullanmak zorunlu oldu. Lakin bu işin ticaretini yapan, belgesi olan kişiler güvenli ödemeye gerek kalmadan satış gerçekleştirilebiliyor. Belirli yaş üstündeki yaşı olan arabalarda, bu var mı %100 emin değilim. Araba alırken yada satarken muhakkak araç sahibine ve satıcısına bu işlemleri gerçekleştirin. İşin içerisine amca oğlu, dayı, yeğen giriyorsa dikkat edin.
7. Son görüşler; Öncelikle buraya kadar rehberimi okuduğunuz için teşekkür ederim. Özellikle ikinci el araba alırken, ilk sahibinden alma taraftarıyım. Elden ele gezmemiş, ne olduğu bilinmez arabalar tercihim olmazdı. Gerçekten çok titiz araba kullanan, arabasını çok seven insanlar var bu ülkede. İlk tercihim keza yine atmosferik ve manuel olur. Tüp takılmamış keza. Özellikle Japon araçları parçaları pahalı olmasına rağmen, tercih ederim. Sanayi düşmanı dediğimiz klasmandalar. Lakin araba dediğimiz yaklaşık 6-7 bin parçadan oluşan bir makine, ne olursa olsun süprizler yapabilir size.
Son düzenleme:
