Zincir, motosikletin en çok çalışan parçalarından biri olmasına rağmen bakımı en fazla ihmal edilen aktarma elemanlarından biri. Motorun ürettiği tüm güç, ön ve arka dişli aracılığıyla zincire aktarılır. Zincirde meydana gelen aşınma yalnızca performansı etkilemez; sürüş konforunu da bozar, dişli setinin ömrünü kısaltır ve güvenlik açısından istenmeyen durumlara yol açar.
Zincir değişimi söz konusu olduğunda ilk sorulan soru genellikle aynı: "Kaç kilometrede değiştirmek gerekir?" Aslında buna net bir rakam vermek mümkün değil. Aynı model motosiklete sahip iki sürücünün bile zinciri farklı kilometrelerde değiştirdiği görülür. Yağlama alışkanlığı, sürüş tarzı, kullanılan yollar, hava koşulları ve zincirin kalitesi bu süreyi doğrudan etkiler.
Bu yüzden kilometreye odaklanmak yerine zincirin verdiği işaretleri takip etmek daha doğru bir yaklaşım olur.
İlk kontrol edilmesi gereken nokta zincirin gerginliğidir. Bakım aralıkları kısalmaya başladıysa ve neredeyse her ay zincir ayarı yapmak zorunda kalıyorsanız, sistem artık eski formunda değildir. Gerdirme payı sona yaklaştığında ise zincirin ömrünün büyük kısmı geride kalmış demektir.
Arka tekerleği yavaşça çevirdiğinizde zincirin her bölümünün aynı gerginlikte kalması gerekir. Bir noktada gevşek, başka bir noktada ise oldukça gergin bir yapı oluşuyorsa zincirin iç mafsalları eşit şekilde çalışmıyor demektir. Böyle bir zinciri ayarlamak geçici çözüm sunar, kısa süre sonra aynı problem tekrar ortaya çıkar.Kontrol sırasında dişlilere de mutlaka göz atılmalı. Sağlıklı bir dişlinin dişleri simetrik görünür. Aşınma ilerledikçe dişler incelmeye ve tek yöne doğru eğilmeye başlar. Halk arasında "köpek dişi" olarak bilinen görüntü oluştuğunda artık yalnızca zinciri değiştirmek yeterli olmaz.
Bir başka kontrol yöntemi ise zinciri arka dişliden hafifçe çekmektir. Zincir dişliden kolayca ayrılıyor ve arada belirgin boşluk oluşuyorsa zincir ile dişli artık birbirine tam oturmuyor demektir. Bu da takımın değişim zamanının yaklaştığını gösteren işaretlerden biri.
Sürüş sırasında hissedilen değişiklikler de önemli ipuçları verir. Gaz açıp kapatırken eskisine göre daha sert vuruntular hissediliyor, zincirden metalik sesler geliyorsa veya güç aktarımı pürüzsüz olmaktan çıktıysa aktarma sistemini detaylı şekilde kontrol ettirmekte fayda var.
En sık yapılan yanlışlardan biri yalnızca zinciri yenileyip eski dişlilerle yola devam etmektir. İlk başta herhangi bir sorun yaşanmasa bile eski dişlilerin aşınmış yüzeyi yeni zinciri de kısa sürede aynı forma getirmeye başlar. Beklenen kullanım ömrü ciddi şekilde düşer. Bu yüzden zincir değişimi sırasında ön ve arka dişlinin de birlikte yenilenmesi uzun vadede daha mantıklı bir seçim olur.
Zincirin ömrünü uzatmak ise sanıldığı kadar zor değil. Düzenli temizlik yapmak, doğru zincir yağı kullanmak ve üreticinin önerdiği gerginlik değerlerinden uzaklaşmamak çoğu zaman yeterli. Zinciri gereğinden fazla germek de tamamen gevşek bırakmak da aynı derecede zararlıdır. Her iki durumda da hem zincir hem de dişli seti gereksiz yük altında çalışır.
Kısacası zincir değişimi için tek başına kilometreye bakmak doğru sonuç vermez. Zincirin çalışma şekli, dişlilerin durumu ve motosikletin verdiği tepkiler birlikte değerlendirilmeli. Düzenli kontrol edilen bir aktarma sistemi hem daha güvenli sürüş sunar hem de yolda can sıkacak sürprizlerin önüne geçer.
Güvende kalın, yolunuz daima açık, sürüşünüz keyifli olsun. Herkese kazasız, belasız nice kilometreler dilerim.
Zincir değişimi söz konusu olduğunda ilk sorulan soru genellikle aynı: "Kaç kilometrede değiştirmek gerekir?" Aslında buna net bir rakam vermek mümkün değil. Aynı model motosiklete sahip iki sürücünün bile zinciri farklı kilometrelerde değiştirdiği görülür. Yağlama alışkanlığı, sürüş tarzı, kullanılan yollar, hava koşulları ve zincirin kalitesi bu süreyi doğrudan etkiler.
Bu yüzden kilometreye odaklanmak yerine zincirin verdiği işaretleri takip etmek daha doğru bir yaklaşım olur.
İlk kontrol edilmesi gereken nokta zincirin gerginliğidir. Bakım aralıkları kısalmaya başladıysa ve neredeyse her ay zincir ayarı yapmak zorunda kalıyorsanız, sistem artık eski formunda değildir. Gerdirme payı sona yaklaştığında ise zincirin ömrünün büyük kısmı geride kalmış demektir.
Arka tekerleği yavaşça çevirdiğinizde zincirin her bölümünün aynı gerginlikte kalması gerekir. Bir noktada gevşek, başka bir noktada ise oldukça gergin bir yapı oluşuyorsa zincirin iç mafsalları eşit şekilde çalışmıyor demektir. Böyle bir zinciri ayarlamak geçici çözüm sunar, kısa süre sonra aynı problem tekrar ortaya çıkar.Kontrol sırasında dişlilere de mutlaka göz atılmalı. Sağlıklı bir dişlinin dişleri simetrik görünür. Aşınma ilerledikçe dişler incelmeye ve tek yöne doğru eğilmeye başlar. Halk arasında "köpek dişi" olarak bilinen görüntü oluştuğunda artık yalnızca zinciri değiştirmek yeterli olmaz.
Bir başka kontrol yöntemi ise zinciri arka dişliden hafifçe çekmektir. Zincir dişliden kolayca ayrılıyor ve arada belirgin boşluk oluşuyorsa zincir ile dişli artık birbirine tam oturmuyor demektir. Bu da takımın değişim zamanının yaklaştığını gösteren işaretlerden biri.
Sürüş sırasında hissedilen değişiklikler de önemli ipuçları verir. Gaz açıp kapatırken eskisine göre daha sert vuruntular hissediliyor, zincirden metalik sesler geliyorsa veya güç aktarımı pürüzsüz olmaktan çıktıysa aktarma sistemini detaylı şekilde kontrol ettirmekte fayda var.
En sık yapılan yanlışlardan biri yalnızca zinciri yenileyip eski dişlilerle yola devam etmektir. İlk başta herhangi bir sorun yaşanmasa bile eski dişlilerin aşınmış yüzeyi yeni zinciri de kısa sürede aynı forma getirmeye başlar. Beklenen kullanım ömrü ciddi şekilde düşer. Bu yüzden zincir değişimi sırasında ön ve arka dişlinin de birlikte yenilenmesi uzun vadede daha mantıklı bir seçim olur.
Zincirin ömrünü uzatmak ise sanıldığı kadar zor değil. Düzenli temizlik yapmak, doğru zincir yağı kullanmak ve üreticinin önerdiği gerginlik değerlerinden uzaklaşmamak çoğu zaman yeterli. Zinciri gereğinden fazla germek de tamamen gevşek bırakmak da aynı derecede zararlıdır. Her iki durumda da hem zincir hem de dişli seti gereksiz yük altında çalışır.
Kısacası zincir değişimi için tek başına kilometreye bakmak doğru sonuç vermez. Zincirin çalışma şekli, dişlilerin durumu ve motosikletin verdiği tepkiler birlikte değerlendirilmeli. Düzenli kontrol edilen bir aktarma sistemi hem daha güvenli sürüş sunar hem de yolda can sıkacak sürprizlerin önüne geçer.
Güvende kalın, yolunuz daima açık, sürüşünüz keyifli olsun. Herkese kazasız, belasız nice kilometreler dilerim.
