Troll kokusu alıyorum, sana uzun uzun güzel bir şekilde açıklama yapayım, ABD fonlanmasında diğer kişi açıklamış, ben sana farklı bir ders vereceğim.
Selçuklu imparatorluğu'nun son dönemlerinde, tarikatlar giderek daha fazla güç kazandılar ve bazı liderleri devlet otoritesine meydan okuyarak toplumda etkili oldular, bu neye sebep oldu sence bakayım? Sosyal çürüme, otorite karşıtlığı peki neye sebep oldu bu? Devletin iç bölünmelere ve zayıflamasına yol açtı.
Öte yandan, bazı tarikatlar devletle iş birliği yaparak siyasi ve ekonomik güç elde etmeye çalıştılar. Ancak, tarikatların Selçuklu imparatorluğu'nun çöküşündeki rolü sadece bununla sınırlı değildi.
Selçuklu imparatorluğu'nun çöküşünde etkili olan tarikatlardan biri, hani "isim ver yauv." falan dersen diye, özellikle Anadolu'da etkili olan ve zamanla politik güç elde eden mevlevilik veya mevlevi tarikatı'dır. Mevlana celaleddin Rumi'nin önderliğinde kurulan bu tarikat, zamanla Selçuklu döneminde Anadolu'da etkili bir dini ve sosyal hareket haline geldi, tabii ki tarikatların kanında olan bir şey, güç kazanınca yaptıklarıdır. Mevlevilik, Selçuklu yönetiminin zayıflamasıyla birlikte, özellikle Anadolu'da güçlü bir şekilde örgütlendi ve bazı bölgelerde devlet otoritesine meydan okudu, bu ayrıca halkı nasıl kışkırttı biliyor musun?
Bununla birlikte, mevlevilik gibi tarikatların yanı sıra ahiler de Selçuklu imparatorluğu'nun çöküş sürecinde etkili oldu. Ahiler, Anadolu'da loncaları ve zanaatkar gruplarını içine alan bir teşkilat sistemiydi? Bu yapı, ekonomik gücü elinde bulundurduğu için siyasi etki de sağlamıştı. Ahiler, Selçuklu döneminde Anadolu'nun çeşitli bölgelerinde örgütlendiler ve zaman zaman siyasi müdahalelerde bulundular, ayrıca sadece siyasi değil, bazı tarihçiler yeri geldiğinde bu zanaatkarların silahtarlarla aynı fikirde olmayanları bile öldürdüğünü savunur.
Örneğin, ahilerin liderleri bazen yerel beyliklerle iş birliği yaparak güç oluşturdu ve bölgesel yönetimde etkili oldular. Ayrıca, ahiler, Selçuklu döneminde Anadolu'da ortaya çıkan bazı isyanlara da katıldılar ve bu isyanların yayılmasında etkili oldular, zaten sonra kim takar parçalanmış Selçuklu'yu değil mi?
Gelelim biraz Osmanlı zamanına, Osmanlı döneminde tarikatlar, hem dini hem de sosyal açıdan önemli bir konuma sahipti ve zamanla siyasi etkilerini artırdılar, bu hikayemizde sence farklı bir şey olacak mı? Hayır tabii ki tarikatlar hangi zamanda güç kazandıysa onu hep kullanmanın yolunu bildi.
Özellikle Osmanlı'nın son dönemlerinde, tarikatlar devletin zayıflamasıyla birlikte daha da etkili hale geldi. Bunlardan biri, nakşibendidir. Nakşibendi tarikatı, Osmanlı imparatorluğu'nda Osmanlı hanedanının da desteklediği bir tarikattı ve dini otoritenin yanı sıra siyasi gücü de elinde bulunduruyordu. Bazı nakşibendi şeyhleri, devletin politikalarını etkileyerek ve hatta bazen doğrudan yönlendirerek Osmanlı hükümetine karşı büyük etki sağladılar.
Gelip bana "hepsi aynı değil." falan deme, gencecik çocukları dinden soğutmaları da bizim yüzyılımızın olayı.
Ya bırak Allah aşkına ya, bu adamlara o zaman da ihtiyaç duyulmadı, şimdi hiç duyulmuyor ama yine de teşkilatlanıyorlar. Hadi tarihin o zamanında katkıda bulunanlar olabilir, bu zamanda ne saçmalıyorsun?
Cemaatler olmamalı, bu kadar basit, zamanında "aralarından kötü olabilir." dediğin az kalsın ülkeyi ele geçiriyordu, tarihten örnek vermek ne zamandır alet etmek oldu? Sana mı soracağız cemaatlerin, tarikatların zararlarını anlatırken geçmişte de zarar vermiş tarikatlardan konuşmayı ha?
