Stanford Üniversitesi’nin 2025 Yapay Zekâ Endeksi raporuna göre Türkiye’de yapay zekâ konusundaki iyimserlik her geçen gün artıyor.
Silikon Vadisi'nin kalbinde yer alan ve yapay zekâ araştırmalarında dünya çapında öncü bir role sahip olan Stanford Üniversitesi’nin 2025 Yapay Zekâ Endeksi raporu, yapay zekânın tüm toplumu ve ekonomiyi şekillendiren bir dönüşümün kilit unsuru olduğunu ortaya koyuyor. Yapay zekânın geleceğine dair önemli ipuçları barındıran bu rapora göre, yapay zekânın yarattığı dönüşümün hızı her geçen gün artarken, insanların yapay zekâya bakışı da değişiyor. Başlangıçta yapay zekâya kuşkuyla yaklaşan kesimler bile, bu teknolojinin zarardan çok fayda sağlayarak dünyanın daha iyi bir yer haline gelmesine katkı sağlayacağına inanıyor.
Türkiye de bu alanda dikkat çeken ülkelerden biri olarak öne çıkıyor. Türkiye’de 2022’den bu yana yapay zekânın zarardan çok yarar getireceğine inananların oranı yüzde 9 artış göstererek yüzde 70’e ulaştı. Raporda, Türkiye’nin özellikle genç nüfusu ve teknolojiye yatkınlığı sayesinde yapay zekâ alanında büyük potansiyel taşıdığı vurgulandı.
2025 raporunda dikkat çeken en önemli bulgulardan biri, yapay zekânın hızla gelişen teknik kapasitesi yanında maliyetlerin düşüşü ve artan erişimi. Ayrıca bugün GPT-3.5 seviyesindeki bir sistemin işlem maliyetleri, sadece iki yıl içinde 280 kat düşmüş durumda. Teknolojik gelişmelerle birlikte modellerin daha az parametre ile daha verimli çalışmaya başlaması da maliyetleri düşüren bir başka etken. Örneğin deepseek modelleri verimli inferance (kullanım) değerlerine ulaşmış durumda. Google tarafından geliştirilen gemma serisi açık kaynak modelleri de 27 milyar gibi küçük sayılabilecek parametre sayılarıyla büyük modellerle mukayese edilebilir kalitede içerik sunabilir hale geldi.
Maliyetlerdeki bu düşüş, yapay zekânın daha geniş kitlelere ulaşmasının önünü açıyor. Donanım maliyetlerinin yılda yüzde 30 düşmesi ve enerji verimliliğinin yılda yüzde 40 artması da bu teknolojiyi yaygınlaştıran etkenler.
Bu sayede yapay zekâ, iş süreçlerinin optimizasyonundan müşteri hizmetlerine, veri analizinden üretkenlik artışına kadar birçok alanda vazgeçilmez bir araç haline geldi. 2023’te şirketlerin yüzde 55’i yapay zekâ teknolojilerini aktif olarak kullanırken, bu oran 2024’te yüzde 78’e yükseldi. Özellikle finans, sağlık ve perakende sektörlerinde yapay zekâ kullanımında bir patlama yaşandı.
PwC CEO araştırmasına göre de Türkiye’deki CEO’lar yapay zekâya dünya ortalamasının üzerinde yatırım yapmayı planlıyor. Önümüzdeki üç yıl içinde küresel CEO’ların yüzde 30’u, Türkiye’deki CEO’ların ise yüzde 47’si yeni ürün ve hizmet geliştirmede yapay zekâ kullanmayı planlıyor.
Önümüzdeki üç yıl içinde küresel CEO’ların yüzde 47’si, Türkiye’deki CEO’ların ise yüzde 58’i yapay zekâyı teknoloji platformlarına, iş süreçlerine ve iş akışlarına entegre etmeyi önceliklendiriyor. Yeni ürün ve hizmet geliştirmede yapay zekâ kullanmayı planlayan CEO’ların oranı dünyada yüzde 30 iken Türkiye’de ise yüzde 47’ye ulaşıyor. İş gücü ve yetenek yönetiminde yapay zekâ entegrasyonu planlayan CEO’ların oranı küresel çapta yüzde 31, Türkiye’de yüzde 30 seviyesinde bulunuyor.
Bireysel kullanıcılar da yapay zekâyı günlük hayatlarına daha fazla entegre etmeye başladı. Metin oluşturma, görsel tasarım, dil çevirisi ve hatta kişisel asistanlar gibi yapay zekâ destekli uygulamalar, dünya genelinde milyonlarca insan tarafından kullanılıyor. Bu yaygın kullanım, teknolojinin sadece kurumsal dünyada değil, bireysel yaşamda da köklü bir dönüşüm yarattığını gösteriyor.
Yapay zekânın yaygınlaşması hükümetleri de harekete geçirdi. 2024 yılında, yapay zekâya yönelik yasal düzenleme yapan ülke sayısı yüzde 23 artışla 75’e ulaştı. Bu düzenlemeler, teknolojinin etik kullanımı, veri gizliliği ve güvenliği gibi konuları kapsıyor.
Aynı zamanda hükümetler, yapay zekâ sektörüne yönelik desteklerini de artırıyor. Özellikle ulusal yapay zekâ stratejileri geliştiren ülkeler, bu yarışta öne geçiyor.
Teknoloji, girişim sermayesi ve iş gücü verimliliği konusunda ABD ve Çin’in gerisinde kalan birçok ülke, yapay zekâ adaptasyonunda ön plana çıkmalarını sağlayacak ciddi insiyatifler başlatmış durumda. 2024 yılında yapay zekâ inisiyatiflerine Kanada 2,4 milyar; Fransa 109 milyar; Hindistan 1,25 milyar dolar bütçe ayırdı.
Silikon Vadisi'nin kalbinde yer alan ve yapay zekâ araştırmalarında dünya çapında öncü bir role sahip olan Stanford Üniversitesi’nin 2025 Yapay Zekâ Endeksi raporu, yapay zekânın tüm toplumu ve ekonomiyi şekillendiren bir dönüşümün kilit unsuru olduğunu ortaya koyuyor. Yapay zekânın geleceğine dair önemli ipuçları barındıran bu rapora göre, yapay zekânın yarattığı dönüşümün hızı her geçen gün artarken, insanların yapay zekâya bakışı da değişiyor. Başlangıçta yapay zekâya kuşkuyla yaklaşan kesimler bile, bu teknolojinin zarardan çok fayda sağlayarak dünyanın daha iyi bir yer haline gelmesine katkı sağlayacağına inanıyor.
Türkiye de bu alanda dikkat çeken ülkelerden biri olarak öne çıkıyor. Türkiye’de 2022’den bu yana yapay zekânın zarardan çok yarar getireceğine inananların oranı yüzde 9 artış göstererek yüzde 70’e ulaştı. Raporda, Türkiye’nin özellikle genç nüfusu ve teknolojiye yatkınlığı sayesinde yapay zekâ alanında büyük potansiyel taşıdığı vurgulandı.
2025 raporunda dikkat çeken en önemli bulgulardan biri, yapay zekânın hızla gelişen teknik kapasitesi yanında maliyetlerin düşüşü ve artan erişimi. Ayrıca bugün GPT-3.5 seviyesindeki bir sistemin işlem maliyetleri, sadece iki yıl içinde 280 kat düşmüş durumda. Teknolojik gelişmelerle birlikte modellerin daha az parametre ile daha verimli çalışmaya başlaması da maliyetleri düşüren bir başka etken. Örneğin deepseek modelleri verimli inferance (kullanım) değerlerine ulaşmış durumda. Google tarafından geliştirilen gemma serisi açık kaynak modelleri de 27 milyar gibi küçük sayılabilecek parametre sayılarıyla büyük modellerle mukayese edilebilir kalitede içerik sunabilir hale geldi.
Maliyetlerdeki bu düşüş, yapay zekânın daha geniş kitlelere ulaşmasının önünü açıyor. Donanım maliyetlerinin yılda yüzde 30 düşmesi ve enerji verimliliğinin yılda yüzde 40 artması da bu teknolojiyi yaygınlaştıran etkenler.
Bu sayede yapay zekâ, iş süreçlerinin optimizasyonundan müşteri hizmetlerine, veri analizinden üretkenlik artışına kadar birçok alanda vazgeçilmez bir araç haline geldi. 2023’te şirketlerin yüzde 55’i yapay zekâ teknolojilerini aktif olarak kullanırken, bu oran 2024’te yüzde 78’e yükseldi. Özellikle finans, sağlık ve perakende sektörlerinde yapay zekâ kullanımında bir patlama yaşandı.
PwC CEO araştırmasına göre de Türkiye’deki CEO’lar yapay zekâya dünya ortalamasının üzerinde yatırım yapmayı planlıyor. Önümüzdeki üç yıl içinde küresel CEO’ların yüzde 30’u, Türkiye’deki CEO’ların ise yüzde 47’si yeni ürün ve hizmet geliştirmede yapay zekâ kullanmayı planlıyor.
Önümüzdeki üç yıl içinde küresel CEO’ların yüzde 47’si, Türkiye’deki CEO’ların ise yüzde 58’i yapay zekâyı teknoloji platformlarına, iş süreçlerine ve iş akışlarına entegre etmeyi önceliklendiriyor. Yeni ürün ve hizmet geliştirmede yapay zekâ kullanmayı planlayan CEO’ların oranı dünyada yüzde 30 iken Türkiye’de ise yüzde 47’ye ulaşıyor. İş gücü ve yetenek yönetiminde yapay zekâ entegrasyonu planlayan CEO’ların oranı küresel çapta yüzde 31, Türkiye’de yüzde 30 seviyesinde bulunuyor.
Bireysel kullanıcılar da yapay zekâyı günlük hayatlarına daha fazla entegre etmeye başladı. Metin oluşturma, görsel tasarım, dil çevirisi ve hatta kişisel asistanlar gibi yapay zekâ destekli uygulamalar, dünya genelinde milyonlarca insan tarafından kullanılıyor. Bu yaygın kullanım, teknolojinin sadece kurumsal dünyada değil, bireysel yaşamda da köklü bir dönüşüm yarattığını gösteriyor.
Yapay zekânın yaygınlaşması hükümetleri de harekete geçirdi. 2024 yılında, yapay zekâya yönelik yasal düzenleme yapan ülke sayısı yüzde 23 artışla 75’e ulaştı. Bu düzenlemeler, teknolojinin etik kullanımı, veri gizliliği ve güvenliği gibi konuları kapsıyor.
Aynı zamanda hükümetler, yapay zekâ sektörüne yönelik desteklerini de artırıyor. Özellikle ulusal yapay zekâ stratejileri geliştiren ülkeler, bu yarışta öne geçiyor.
Teknoloji, girişim sermayesi ve iş gücü verimliliği konusunda ABD ve Çin’in gerisinde kalan birçok ülke, yapay zekâ adaptasyonunda ön plana çıkmalarını sağlayacak ciddi insiyatifler başlatmış durumda. 2024 yılında yapay zekâ inisiyatiflerine Kanada 2,4 milyar; Fransa 109 milyar; Hindistan 1,25 milyar dolar bütçe ayırdı.
