Samanyolu’nun merkezine doğru uzanan gizemli bir gama ışını “hale”si, karanlık madde parçacıklarının birbirini yok etmesiyle ortaya çıkmış olabilir. Tokyo Üniversitesi’nden Prof. Tomonori Totani, NASA’nın Fermi Gama Işını Uzay Teleskobu’nun 15 yıllık verilerini analiz ederek 20 GeV civarında keskin bir tepe yapan ve küresel bir haleyi andıran bir parıltı buldu. Bu parıltının dağılımı, gökadalarda karanlık maddenin oluşturduğu “halo” yapısına çok benziyor. Çalışma 26 Kasım 2025’te JCAP’te yayımlandı.
Ne bulundu?
-
Analiz, Samanyolu’nun yaygın arka plan ışımaları ve bilinen kaynaklar çıkarıldıktan sonra bile kalan, 20 GeV’de zirve yapan fazladan bir gama ışını bileşeni gösteriyor. Morfoloji, karanlık madde yoğunluğunu tarif eden NFW türü bir profil ile uyumlu. Totani, sinyalin zayıf etkileşen büyük kütleli parçacıkların (WIMP) yok oluşundan beklenen enerji imzasıyla örtüştüğünü ve yaklaşık protondan 500 kat ağır bir parçacığa işaret ettiğini söylüyor.
- Modele göre en iyi uyum mχ ≈ 0,5–0,8 TeV aralığındaki WIMP’lerle ve b b̄ kanalında ⟨σv⟩ ~ (5–8)×10^-25 cm^3/s civarında bir yok olma kesitiyle elde ediliyor. Yazar, cüce gökadalardan gelen mevcut üst sınırlarla gerilim olabileceğini, ancak Samanyolu’nun karanlık madde dağılımındaki belirsizlikler nedeniyle yorumun hâlâ mümkün olduğunu vurguluyor.
Neden temkinli yaklaşılıyor?
- Bulgular tek bir ekibin analizine dayanıyor. Bağımsız grupların aynı sinyali yeniden ortaya koyması ve özellikle karanlık maddece zengin cüce gökadalarda benzer enerjide ışımalar görülmesi gerekiyor. Totani de doğrulama çağrısı yapıyor.
- Bazı uzmanlar, sinyalin milisaniye atarcalar gibi astrofiziksel kaynaklarla da açıklanabileceğini hatırlatıp ihtiyatlı olunmasını öneriyor. Yakında faaliyete geçecek Cherenkov Teleskop Dizisi (CTA) gibi tesisler, ışımaların noktasal mı yoksa yaygın mı olduğunu daha net ayırarak tabloyu netleştirebilir.
Özetle, bu çalışma karanlık maddeyi “görmeye” her zamankinden çok yaklaştığımızı söylüyor ama son sözü bağımsız doğrulamalar ve yeni gözlemler söyleyecek.
Kaynak: www.techspot.com
