Rehber Voltaj nedir?

Merhaba herkese. Şimdi voltaj nedir hakkında bir takım derlemeler ve örneklemeler yaparak anlatmaya çalışacağım. Ama önce voltaj genel olarak ne anlama gelir?

Voltaj Nedir?​

Kısacası alıntı yaparak paylaşayım:

"Volt, elektrikte kullanılan potansiyel farkı (gerilim) birimi. Elektromotor kuvvet birimi de volttur. Bir ohm'luk bir direnç üzerinden, bir amper'lik elektrik akımı geçmesi halinde direncin iki ucu arasındaki gerilim bir volttur. Volt (V), elektrik potansiyel farkı veya elektrik gerilim birimi olarak kullanılır. Volt, bir elektrik devresindeki bir noktanın diğer noktaya göre potansiyel farkını ifade eder. Volt, bir elektrik devresindeki elektriksel bir güç kaynağından, genellikle bir pilden veya bir prizden, bir elektrik devresindeki diğer bileşenlere akan elektrik akımının miktarını ölçmek için kullanılır. Volt ölçümü, bir voltmetre kullanılarak gerçekleştirilir. Voltmetre, bir elektrik devresindeki voltajı ölçmek için kullanılan bir ölçü aletidir. Voltmetreler, analog veya dijital olarak mevcuttur ve devredeki voltajın DC (doğru akım) veya AC (alternatif akım) olmasına bağlı olarak farklı şekillerde kullanılabilir."

Daha fazla voltaj hakkında bilgi merak edenler için kaynak link: Volt - Vikipedi

Düşük ve Yüksek Voltajın Cihazlara Etkisi​

Şimdi sıra derlemeler hakkında örnek alacağımız kabaca, alakasız da olabilir, ama amacımız genel olarak voltaj nedir, nasıl olması gerektiği konusu olduğu için sonra daha çok bizi ilgilendiren bilgisayar üzerinden de derlemeler yapacağız. Ama önce genel televizyon.

"İdeal Voltaj Değerleri:
• Normal Aralık: Ev elektriği genellikle 220V - 240V arasında çalışır.
• Tolerans Sınırı: Cihazlar genellikle 160V ile 250V arasındaki dalgalanmaları kısa süreliğine tolere edebilir, ancak bu aralığın dışı tehlikelidir.

Düşük Voltaj Olursa Ne Olur?

• Televizyonunuz düzgün çalışmayabilir, ekranda kararmalar veya kırpışmalar görülebilir.
• Güç kaynağı (adaptör veya iç besleme kartı) aşırı akım çekerek ısınabilir ve zamanla arızalanabilir.

Fazla (Yüksek) Voltaj Olursa Ne Olur?

• Aniden yükselen yüksek voltaj, televizyonun hassas entegre devrelerini, anakartını veya besleme kartını yakabilir."

Anlaşıldığı üzere kabaca bir televizyonda - ve + voltaj değerlendirmelerinde olası sonuçları anladık.

Şimdi değerlendirmemiz elektrik süpürgesi...

Düşük Voltaj: Süpürgenin motoru ihtiyacı olan gücü çekemez. Bu durum emiş gücünün ciddi şekilde düşmesine (düşük voltaj değerine göre) neden olur. Ayrıca motor zorlanacağı için aşırı ısınır ve motor sargıları yanabilir.

Fazla (Yüksek) Voltaj: Motora kapasitesinin üzerinde akım gitmesine yol açar. Bu da motorun aniden aşırı ısınmasına, yanmasına veya cihazın içindeki koruma sigortalarının atmasına neden olur.

Bilgisayar ve İşlemci Tarafında Voltaj​

Tamam, sanırım bizim için alakasız gibi görünen bu iki elektronik üründeki düşük ve yüksek voltaj farklarına ait oluşabilecek kabaca durumları anladık. Şimdi sıra bilgisayar ve daha çok işlemciye.

Neden bilgisayar içinde güç kaynağı değil de işlemci? İşte meselede tam olarak bu ya, geneli daha çok ilgilendiren bu konuda neden güç kaynağı değil mesela? Ya da neden işlemci için çok önemli olan anakart modeli ya da anakart üzerindeki VRM (FAZLAR) değil? Ben bilmiyorum (!) O yüzden genel olarak en çok PBO Curve Optimizer ufak çaplı voltaj ayarlarını derleyelim.

PBO Curve Optimizer ve -30 Yaklaşımı​

Bunun sanırım aksini kimse karşı çıkmaz. Bizim bu tarz çekilen videolarda %98 o muhteşem ayarımız, herkesin bilgisayarları, güç kaynakları, işlemci üzerinde yaptığımız bu deneysel ayarlarda, performans diye anladığımız, bildiğimiz, kanıtları ile meşhur olan "-30 negative yap" konusu. Ben karşı çıkmıyorum; her şey yukarıda alıntılar ile yaptığım bizimle söz de alakası olmayan iki elektronik ürün üzerinden derleme yaptığımız gibi daha iyi derleme yapacağız.

PBO Curve Optimizer bildiğiniz gibi AMD sözde teknolojisini ilgilendiren bir konu, ama bu olayın standart ev kullanıcılara gelmeden önce ASUS gibi markalar anakart BIOS ayarları üzerinden standartların biraz üzerinde olanlar ya da olduğunu sananlar, kısacası bu geliştirilmiş ayarlar her anakartta yoktu. ASUS bunu kendi bir takım modellerinde özellikle işlemci çekirdeklerine "per core" şeklinde uygulamasına alan yaratıyordu. Sonra PBO Curve Optimizer diye bir şey çıktı ve standart bilgisayar kullanıcıları için olay oldu. Neden? Çünkü genelde standart kullanıcıların kullandığı bilgisayarda yaşadığı sorunlar ve performans olarak karşılaştırma yaparak sonuç elde ettiği genel olarak bu iki konu vardı: Bir sıcaklık düşürme, iki performans = FPS.

FPS ve Gecikme İlişkisi​

Daha FPS ne olduğunu bile maalesef anlamayan, özellikle performansları bir başkasıyla karşılaştırma yaparken, yani bizim gibi burada derleme yaparken elle tutulur olarak sunmuş olduğu daha çok bu tür karşılaştırmalarda "FPS" üzerinden mantık kuruluyor. Ne güzel. FPS nedir bilmesine bile gerek olmayabilir, ama bunu sürekli kanıt olarak elinde tutan birisi en azından FPS'in karşılığı olan donanım gecikmesini, yani bu donanımın, örnek görüntüleri oluşturan GPU donanım tarafında FPS sağladığını sananların FPS'in karşılığını düşündüklerinde GPU gecikmesini de ele alması gerektiğini düşünmesi, öğrenmesi, bilmesi gerekirdi. Bu tür olaylarla karşılaşamıyoruz, çünkü bunu da bilinçsiz ve kalibrasyonun içine eden para karşılığında sözde "bilgisayar optimizasyonu" yapan bir takım kan emiciler daha var.

Her neyse, kabaca 400 FPS seviniyorsak karşılığında 2.5 ms bir gecikme olduğunu bilmek gerekir.Konu sevinmek, birbirimiz arasında yarışmak değil; bu işleri üst seviye nitrojen sıvı soğutma sistemi kullanıp belli başlı programları kullanarak kendi aralarında rekor kıranlar daha çok hak ediyor. Bizim konumuz ev kullanıcı bir oyuncu olduğumuz için daha çok en azından sevindiğimiz FPS değerinin karşılığını bilmemiz gerektiği konusunda yakarıyorum

. 2.5 ms karşılığı sonrasında sunucu arası, yani donanımı en azından standart ev kullanıcı tarafında aşıp biraz daha geliştikten sonra bu sefer sunucu arası ve bilgisayar arası gecikmemiz nasıl diye düşünmek gerekir. Çünkü 400 FPS/2.5 ms aldığımız zaman yine bitmiyor. Sunucu arasında gecikmeler 2.5 ms gecikmeyi genelde göremiyoruz. Bunun en güzel örneği 700 FPS ortalama alan bir oyuncu FACEIT mükemmel gelişmiş sunucular arasında olsa bile bilgisayar ve FACEIT sunucu arasındaki gecikme 700 FPS/1.4 ms olması gerekirken ortalama en iyi 3 ms alıyoruz. 2 katı bir kayıp. Bunu 10 ms alan kişi de alıyor; bizim gibi ortalama en iyi Almanya sunucuda ortak yerde oynayan, yani sunucuya yakın ve uzaklık fark etmeksizin 50 ping (ms) alan kişiler de bilgisayar ve sunucu arası gecikmeleri aynı alıyor. Çünkü konu sadece FPS değil, konu sadece FPS karşılığında gecikme değeri olan ms değeri de değil, konu burada herhalde daha çok bu saçmalıkları en güzel net bir şekilde nasıl saçma olduğunu açıklayan oyun, ve sonra oyun SubTick teknolojisine sahip yine bir başka süper daha hızlı olan mükemmel FACEIT sunucuları da açıklıyor .

All Core yerine Per Core kullanımı​

. Neyse gelelim voltaj konusuna, PBO Curve Optimizer'da genelde izledikleri ve uyguladıkları, izledikten ve uyguladıktan sonra da kendi bilgisayarına hiçbir şekilde aynı olmayan herkese kendi yaptıklarını "ben yaptım daha iyi oldu" diyerek izledikleri, ama ortada ne öğrenme, ne bilmek, ne de uygulamada hiçbir şeyin olmadığı o sırları paylaşıyorlar "-30 yap, performanslı çalışacak işlemcin"

. Gecikme konusunda tüm donanımların kendi potansiyeli içindeki gecikmeyi sağlamak için kafa yoran 1. donanım işlemcidir, ama maalesef anakart FAZ'larına ihtiyacı vardır .

O yüzden -30 yaptın diye bunu bir başkasına aynı şekilde "performans alacaksın" diye paylaşmak mantıksız .

Her şeyi geçtim PBO Curve Optimizer'in asıl olayına bakarsak, "All Core" değil "Per Core" uygulanması gerek. Çünkü her işlemci modeline ait; aynı modeller içinde birbirine göre performans farkları olan, bunu geçtim kendi içinde yine ayrıntısı olan, yani toplam saf çekirdek içinde 8 çekirdek örneğinde bu çekirdekler içinde 1. çekirdek performansı 4. çekirdek performansına göre değişik, hepsi birbirine göre değişik. Bunları önce anlamak için gözlem yapmak gerek. Bunun için 1.AMD Ryzen Master uygulaması kurup çekirdeklerin olduğu bölüme girip "Yıldız" ve "Yuvarlak" simge olan diğer çekirdeklere göre daha performanslı çalışan "Per Core" mantığını doğrulayan çekirdekleri görmek gerekir; tabii aynı zamanda aradığımız sadece daha iyi çekirdekler değil, daha kötü olanlarını, dolayısıyla önce birbirine göre kendi içinde bile performans farkları olduğunu bilmek gerekir, ama öğrendikten sonra. HWiNFO uygulaması da bunu gösteren bir uygulama.

İşte önce öğrendik mi gerçekten neyin ne olduğunu? Bundan sonra bildik sayılabilir, çünkü doğru bir şey öğrendikten sonra bu sefer "All Core" negatif eğri voltaj yapmamamız gerektiğini, daha çok kalibrasyon anlayışına göre davranmak gerektiğini bildiğimiz için "Per Core" olarak, yani çekirdek başına - ya da + yaparız. Negatif yapacaksak o zaman önce gözlemleriz; çekirdekler arası hangi çekirdek daha iyi, hangisi daha kötü, o zaman en kabaca en performanslı çekirdeklere -30 ya da -40 verirken, bu çekirdek performansına göre daha zayıf olanlara ise -30 -40 değil, daha düşük veririz. Olay bu kadar basit.

Kendi Deneyimlerim ve Voltaj Yaklaşımım​

Kendi bilgilerim ve deneyimlere geleceksek eğer, bu konu için yukarıda PBO Curve Optimizer şeklinde görselde sunarak paylaşım yapamayacağım, ama kanıtları ve burada olduğu gibi net bir kanıtı var. Voltaj - verilmez bir işlemciye, ne kadar düşük olursa olsun, ama fazlada verilmez. Bozulmasından değil, çünkü ben kendi bilgisayarımda dinamik şekilde çalışan 9800X3D işlemcime voltaj eğrisini + verdim, PBO Curve Optimizer üzerinden değil, Offset'te değil. 9800X3D üzerindeki soğutucu performansına da sadece güvenmedim. Güç kaynağı, anakart modeli ve performansına bakarak bunu yaptım ve sonuç olarak fizik kurallarının dışına çıkmadım ve kalibrasyon konusunda olabilecek en güzel sonucu yarattım. Kabaca -30 all core yapsaydım her şey benim için daha saçma olacaktı. Neden? Çünkü -30 mantığını uygulayanların çoğu başta aslında güç kaynağı, anakart ve soğutma problemi yaşıyor. Bununla birlikte bu konularda iyi bilgisayarı olanlarda bu -30 yapanlar var, onlar için üzülüyorum. Beni ilgilendirmez "ben yaptım sonuç daha iyi oldu" demeleri. Ben birini hedef almıyorum, ya da tıpkı bu yorumu yapan bir başkası için de; sonuçlar şu yukarıda az çok detaya inerek anlattım, bir yerimden uydurmadım bu derlemeleri yaparken ortaya çıkarım yaptığım konu benim mantığımın ve bilgimin üzerinde kanıtlara dayalı.

Ryzen Master ve HWiNFO Üzerinden Çekirdek Farkları​

Alın size kanıtları. Mantığı olan 2x2=4 kadar matematik bilen herhangi birisi bence bu potansiyele erişebilir.

Kanıt ekran görüntüsü direkt kaynak diye nitelendirebiliriz, AMD Ryzen Master Utility. Bu ekran görüntüsü bana ait, eskiden de aynıydı her şey ve eskilere ait başka kullanıcıların da ekran görüntüsünü paylaşıyorum.Ayrıca HWiNFO üzerinden detaylı ekran görüntüsü;



Perf#1, 2 tane ve 2 performans çekirdeklerinin diğerlerine göre farklarını, diğerlerinde yine kendi içinde bir diğer çekirdeğe göre performanslı olduğunu görebiliyorsunuz.

Başkalarına ait ekran görüntüleri;

Sonuç​

Sonuç; All Cores öncelikle -30 saçma. 400 FPS olması gereken ms değeri saçma. Örnek CS2 oyununda saçma FPS/ms olmasa bile sunucu arasında gecikme kilidine takılmak bambaşka bir saçmalık boyutu; kısacası sonuç bir fiyasko tüm sıralamada. Doğru adım değil, saçma ilk adım attığımız için olabilir mi?

Lütfen bu konu içeriğinde "daha iyi sıcaklık elde ettim, aynı FPS aldım, hatta 3-4 FPS daha çok aldım, ya da CinebenchMark kullandım, sıcaklık daha iyi, watt daha düşük, skor genele göre daha iyi çıktı" gibi benzer nitelikte yorumlar yazarak kişisel olaylara çekmeyin, çünkü aynı absürt yöntemleri kullanarak komik duruma getirebilirim her şeyi. Dahası, daha detaylı işler yaparak daha da komik duruma getirebilirim olayları. O yüzden, konuda anlatılan neyse o kadar. Bildiğimiz kadar. Yarış yok, anlaştık mı? Paylaşım var. Tabii ki eksik olan, yanlış bulan daha fazlası olmak üzere, özellikle bilen arkadaşlar bir şeyler paylaşabilir. Lakin burada asıl konu daha çok voltaj ve özellikle PBO Curve Optimizer all cores -30 olayları. Moderatörler de lütfen bu konuyu "Overclock, soğutma..." bölümüne açmasın; konunun hak ettiği yer tam olarak "sistem performansı". CPU performansı üzerine yazılar yazdım, soğutma için bir kelime bile kurmadım.

Bir de espiri yapalım. Sonra beni çok ciddi birisi sanmayın. Öyle görünebilirim... Burak ve Hıdır arkadaşın bilgisayarları aynı değil. Dolayısıyla bir şeyi eksik bilen Burak arkadaşımız kalkıp Hıdır arkadaşımıza kendi bilgisayarında uyguladığı bir şeyleri "performans artacak" şeklinde öneri yapamaz. Yapabilir, ama en azından durağanlığı tetikleyecek aşırıya kaçma şeklinde sürekli olarak yapamaz. Ayrıntıları ve birçok şeyi anladık en azından. Genelde -30 yapın diye içerik üreten kişiler RTX 5090 ile takılan arkadaşlar oluyor. Bu çılgınlığı körükleyenler. Anladınız mı Burak ve Hıdır arkadaşım? Siz ikiniz arasında bile genel farklılıklar olabiliyor, RTX 5090 sahibi içerik üreticilerini geçtim. Onlar genel olarak monolog ustası. Biz de analoglar olalım. Bizim yapmamız gereken şey gülmek.

PBO Limits, Voltaj, Amper ve Watt İlişkisi​

Her şey ne kadar komik. Çünkü PBO ayarlarında limits kısmında AMD ürettiği model işlemciler için voltajı da ilgilendiren amper değerlerini bayağı üst sınıra taşıyor. Ama sen kalk bu limitleri kullan, üzerine voltaj - eğrisi yap. Hani yukarıda kabaca örnekler verdim ve daha çok bir şeylerin bozulması vurgulanırken yanmasından, yani ısınmasını ele alıyor daha çok; düşük voltaj ise bozulmasını, elektrik süpürgesi ve televizyonda sapıtmasından bahsediyor. Yani düşük ve yüksek voltaj farklarından belli.Bir de PBO limits. 9800X3D AMD kendi sayfasında Watt değerlerini şu şekilde paylaşmış;


"Default TPD 120W" haha PBO Limits'de bu değer ortalama en yüksek yani düşük diyelim biz, daha mantıklı olur. Düşük demek 160W oluyor, bir de bunun amper boyutları var, direkt voltajı ilgilendiren. Neden yanmıyor arkadaşım o zaman işlemci? Demek ki değişik olaylar var bilmediğimiz. PBO teknolojisini ön plana çıkarmak, Neo gibi gerçek bir bilgisayar ustası olabilecek kullanıcıları lamer seviyesine getirip o şekilde durağanlık içinde bırakmak olsa asıl amaçları. Lamer'de arkadaşlar kendini hacker sanan ama basit şeyleri ezberleyen ve bunları paylaşıp kendisine "Hacker'ım" diyenlere yakıştırılan bir kelimedir. Türkçe'de lamer...

Hayır arkadaşım neden ben %100 işlemcimi kullanınca 120W değil de 140W oluyor?

• Voltaj (Volt); borudaki suyun basıncıdır.
• Amper (Akım): Borudan saniyede geçen su miktarıdır.
• Watt (Güç): O suyun bir çarkı döndürürken ortaya çıkardığı toplam iş/güç miktarıdır.

Hani AMD volt değerlerin, amper değerlerin nerede, watt değerin bile birbirini tutmuyor kral?

Yaşasın yeni teknoloji, yaşasın PBO teknolojisi.

Yaşasın bunları pekiştiren içerik üreticileri ve bunlardan faydalanarak kendi geleceklerini sağlayan donanım satan tüm mağazalar. Hepsi bizden daha çok her şeyin daha iyisini hak ediyor. Biz kimiz ki?! Bir içerik üretici bile satış fiyatlarını ilgilendiren fiyat grafiğine eğriler yaratabiliyor, onlar çok zeki insanlar, kurnazlıklarla bu durumların hiçbir alakası yok. Zeki dediğin insan yaratıcı ve üretkendir, özellikle kendine. Ben yanılıyorum çünkü zeki insanlar bir şey icat ederken, yani üretirken bunu sadece kendisi için yapmaz, gösteriş budalası gibi davranmaz. Neyse, uyumaya devam mı edelim? Şu çok basit bir konu bile birçok video içerik üreticilerin kendileri için tasarlamış, daha doğrusu tasarlamak bile denmez buna, daha çok bilgisi olmayan kişilere göre uyarlayıp kurnazlık tarafında yetenekleri olan, birkaç cümleyi bir araya getirip güzel gibi konuşmasını bilen kişiler en fazla. Sonra ara ara hep birlikte toplanıp her şeye zam geldi diye zırlamaya başlıyoruz. Sorun değil ama, zırlama evresinde ağzımıza emzik yerleştirir gibi "hazır kasa" içerikli videolar hemen ardından geliyor. Her şey olması gerektiği gibi, olduğu gibi değil.