@ahmetmelihalemdar Hiç problem olmaz ama Gigabyte ve MSI kartlarda Beta BIOS'lar genelde problematik oluyor, ekip gerekli hassasiyeti göstertmiyor.
@Halo gibi Gigabyte'da RAM timing ya da PBO/Curve Optimizer sıkıntısı yaşaman çok olası. Yakından takipteyim süreci. ASUS'ta ise Safedisk gerekli özeni gösteriyor, genelde Beta'lar da sonrasında resmi sitede Official sürüm olarak yayınlanıyor. Haliyle ASUS'ta Beta'lar da kararlı denebilir, 2-3 yıldır deneyim ediyorum AM5 özelinde ama Gigabyte ve MSI için aynısını söyleyemem. Beta'da sıkıntı yaşamadıysanız ve testlerde hata almıyorsan kullanmaya devam edin, Official geçtiğinde sorun olmayacak yani sende bu ayarlar.
AIDA sonuçlarını
@elninolaz ile kıyas edin. M-Die 16 GB 6600 CL26-37-37, Gear Down Enabled (1.5T), tCK 3-3, Nitro 1-2-0, ARd 2 (PHY 36-36), Bank Refresh Mode Mixed, Burst 1x-1x, Bias 0-1 AIDA sonucu:
Eki Görüntüle 252072
Onun haricinde kırmızı site ve diğer birkaç forumda yayınlanan AM5 kapsayan rehberlerdeki birtakım hatalara değinmek istiyorum. Bu rehberin hazırlanma amacı zaten diğer forumlar ve YouTube TR'de yayınlanan ilk AM5 rehberinde hem üzerinde durulmamış noktalara ekstra dikkat çekip değinmek hem de birtakım hataları düzeltip revize edilmiş hallerini yılların tecrübesi ve bilgi birikimi ile harmanlayarak son kullanıcıya aktarmaktı.
Bugün piyasadaki birkaç rehberi detaylı incelediğimde fark ettim. 6400-6600 hiçbir şekilde stabil kalamaz, son kullanıcı ayarlayamaz ya da X3D V-Cache için bu gereksizdir şeklinde yorumlar gördüm. Bunu arkadaşların tecrübesizliğine bağlıyorum. Yine timing konusunda da bu kadar timing sıkıldığı vakit hiçbir türlü stabil kalamadığından ya da hiçbir anlamı olmadığından bahsedilmiş. Sanırım her şeye düz Average FPS olarak bakmaktalar, %1 ve %0.1 FPS değerlerinden bihaberler ki bunlar Gaming'de esas olarak akıcılık parametreleridir. Kendilerinden gelip bu rehberi baştan sona okumalarını ve sonrasında tekrardan görüş bildirmelerini rica ediyorum.
3 yıldır kendim ve yakın çevrem dahil olmak üzere, forum ve forum dışı birçok sistem ayarladım.
@Krmm özelinde yine 6400 CL28 Gear kapalı 1T şekilde 1-2-0 Nitro stabil ettim. Yapılamaz, edilemez diye bir şey hiçbir zaman yok. Düz EXPO sonrasında 6000 1:1 mod tuning işlemi dahil olmak üzere yeterli performansı yine elde edemeyebilirsiniz. Güvenli limitler dahilinde daha fazlası varken neden daha azı ile yetinesiniz ya da bu neden bir anlam ifade etmesin? X3D işlemciler Gaming özelinde bu açığı diğerlerine göre kapatsa da yine de AIDA ve diğer Bench programlarında Latency ciddi düşüş gösteriyor. FCLK 2200-2233 zaten tek CCD teorik bant genişliğini 1:1 modda fullüyor. Bazı oyunlar bant genişliğinden de ekstra olarak fayda sağlamaktadır, her şey gecikme değildir.
Verdiğim örnekte 6000 1:1 mod CL28 ya da CL30'a göre 6600 CL26 profilinde 70 ns'lerden 62 ns'lere kadar gerileyebiliyorsunuz örneğin. Yine aynı mantıkta 2200-2233 FCLK ile tek CCD bant genişliğini fulleyebilirsiniz. Bunlar gereksiz şeyler değil ya da sandığınız gibi aylar günler süren şeyler değil. 1 gününüzü ayırmanız kafidir. IOD sıcaklığına bağlı olarak testlerde hata alabilir ya da oyunlarda BSOD yiyebilirsiniz. Bunun önüne geçmek adına da yazın 6000-6200 1:1 mod, kışın 6400 1:1 mod kullanılabilir ya da arkada süregelen GPU testi ile beraber CPU+RAM testini beraber çalıştırabilirsiniz. Buna en iyi örnek OCCT kombine test olarak CPU+RAM+VRAM testidir. Large+Extreme Preset dahilinde uygulanmalıdır bu üçlü test, en zorlu testlerden bir tanesidir. Çoğu stabil zannedilen sistem bu testte hata üretmektedir. Oyunlardaki aralıklı stutterlerin kaynağı yeteri kadar test etmiyor oluşunuz olabilir. Test sürecinin tamamlanmasını sabırla beklemelisiniz. Benzer şekilde 3D Mark Steel Nomad 4K ile RAM Test Pro eş zamanlı uygulayabilirsiniz, eğer bu testlerde bir hata almıyorsanız IOD ve DRAM sıcaklığı kaynaklı hata yemeniz diğer senaryolarda çok mümkün değildir.
Onun haricinde 1:2 mod ise tek CCD özelinde eğer ki 8400:2100 yapılmayacaksa gereksizdir. 2 CCD işlemcileri kapsamaktadır yüksek frekans 1:2 mod özellikle AM5'te. Son kullanıcı 1:1 mod stabil edip geçmesi gerekmektedir. Lütfen piyasada dolaşan yalan yanlış bilgilere itibar etmeyiniz, yeterli tecrübeye sahip olmayıp da rehber oluşturmuş arkadaşları da kendi rehberime davet ediyorum. Mevcut hatalarını düzeltirlerse ya da kesin olarak emin olmadıkça görüş bildirmezlerse son kullanıcıyı yanıltmadan doğru ve en iyi sonuca sevk etmiş olacaklardır. Sevgilerle.
@İbrahim Güler Benim size ilettiğim profile orada gelen yorumlara istinaden böyle bir açıklama gereği duydum. Kimsenin yanlış bilgilenmesi istemem. Bu işlemler gereksiz ya da faydasız değildir. 6000 MT/s CL30 açan arkadaşları çok ciddiye almayın o yüzden. 6600 MT/s CL26'nın ise sadece Alman forumlarında açıldığını zannediyorlar. Halbuki bir örneği bende var, 1.8V herkes Daily verip de kullanamaz. Orası ayrı tabii. Her zaman doğru bilgiyi doğru kaynaktan edinin. Herkes her işte iyi olmak zorunda değil, istese de olamaz. ''Güvenli limitler nedir, ne değildir?'' henüz piyasada bunu bilen eden yok. Bu rehber sayesinde insanların bir aydınlanma yaşadığını düşünüyorum.
Ben böyle saçma bir yorum hayatımda görmedim. Ben yani kullanıcının ilgili konuda hangi çipi kullandığını bilmiyorum, ''Hangi çip hangi timing yer, hangi voltaja müsaittir?'' onu hiç bilmiyorum. O şekilde öneri yapıyorum anladığım kadarıyla.
Mesela DR modüller 8000-8400 MT/s 1:2 mod yemediğinden AM5 özelinde haberdar mı kendisi? Sadece 1 DPC Apex gibi kartlarda 2x32 6000 CL26 DR modüller 8000-8400 1:2 mod açılabildiğini, diğer 2 DPC kartlarda ise imkansız olduğunun farkında mı? Tek CCD için yine 6000-6600 aralığının 8000-8200 1:2'den daha iyi performans verip vermediğine hakim mi? Verdiği timing'lerden de yine bahsetmek istemiyorum. Emeğe saygı önce gelir ama yapılan saçmalıklardan da söz etmezsek olmaz, bu rehber burada bu yüzden duruyor. Başka bir işlevi yok. İskele korkuluğu değil.
Eki Görüntüle 252074
6400 için 2200 FCLK gereksizdir, 2133 FCLK 2:3 oran nedeniyle çoğu kullanıcı tarafından tercih edilmelidir. 2200 MHz gereksiz Latency eklemektedir, ARd 0 ilere bir miktar tolere edilebilmektedir. 2233 MHz çip stabil veremiyorsa 6400'de 2133 FCLK kullanmak lazımdır. Ötesi normal kullanıcıyı bağlamaz.
Eki Görüntüle 252075
Güvenli limitler rehberde bahsedildi, IMC de ayrıca zayıflamıyor. AM4'ten gelen hurafeler de AM5'te uygulanmaya devam ediliyor anlaşılan. VSOC ve IO voltajları bellek kontrolcüyü kapsayan voltajlardır, o kısmı doğru. CL için DDR_VDD vermekten çekinilmemesi gerektiği de doğru. Aktif soğutma dahilinde Hynix modüllerde 1.65V vermekten çekinilmemeli. Gear açık VDD ihtiyacı zaten daha azdır, tolere edecektir çoğu profili. Zamanla IMC zayıflardan kasıt ise degradasyon muhabbetidir. VSOC 1.3e kadar, VDDIO 1.52'e kadar normal kullanıcı için güvenli kabul ediliyor şu an için. 1:1 modda 1.45 VDDIO üzeri zaten gereksizdir, bir faydası yoktur. VDDP ile VDDIO mantığı benzerdir, VDDP 1.15 üzeri yine normal kullanıcıyı bağlamaz. Rehberde hepsine detaylıca değinildi.
Degradasyon 1.35 VSOC, 1.2 VDDP 3 yıldır kullanmama rağmen halen daha gerçekleşmedi. Hynix özelinde ise soğuttuğunuz sürece zaten problem yok, 1.75/1.8V aynı şekilde sorunsuz devam ediyor. Elde tek bir veri yok, globali araştırmanızı ve forumdaki konuları takip etmenizi rica etmekteyim. Degradasyon AM5 sistemleri ve Hynix modülleri kapsayan bir kavram değildir, güvenli aralıklar bellidir. Şu anki bilgilerimizle VDDIO 1.55 ve üzeri degradasyon zonudur, VDDP 1.2 üzeri degradasyon zonudur, uzun vade sonuçları Ryzen 7000-9000 ailesi için net değildir. VDDP 1.2 üzeri zaten çok nadir Boot eder, her çip açamaz. VDDIO artırmak lazımdır onun için, genelde artırsanız dahi çip tolere edemeyebilir, silikonla alakalıdır bu voltaj değerleri ve limitleri. VSOC için ise 1.35 üzeri degradasyon zonu olarak kabul edilmektedir güncelde, zaten 1.3V limiti vardır. EFI Patch, LN2 Jumper, XOC BIOS ya da VSOC Offset Bug'ı harici bu limiti aşamamaktasınız. Harici 3. parti Tool kullanarak Override edebilirsiniz. Bu hususta risk size aittir.
Eki Görüntüle 252076