Konu Başlıkları Gizle
Üstün yol tutuş performansı sergileyen araçlarda en kritik parçalardan birisi de viraj demiridir. Son zamanlarda uygulanması yaygınlaştığından, çoğumuz adını duymuş olsak da temelini, prensibini pek fazla bilmiyoruz. Bugünkü konumuzda da bunlara biraz değinelim isterim.
Viraj demiri nedir?
Viraj demiri, diğer adıyla viraj denge çubuğu, aracın şasisinde, viraj alırken ortaya çıkan ve kendinden direksiyon davranışının yüksek yanal hızlanmalarda koordine edildiği rulo açısını azaltan bir yaydır.
Zıt (sol/sağ) tekerlekleri, torsiyon yayı ile bağlanan kısa kaldıraç kolları aracılığıyla birbirine bağlar. Bir denge çubuğu, süspansiyonun rulo sertliğini artırır ve dikey yöndeki yay hızından bağımsız olarak, dönüşlerde yuvarlanmaya karşı direncini artırır.
Çift salıncaklı aks üzerindeki viraj denge çubuğu (Alfa Romeo Alfetta, ön)
Viraj demiri ne işe yarar, nasıl çalışır, artıları nelerdir?
Viraja girildiğinde araç ağırlığı dış tarafa doğru kayar. Bu durumda:
Dıştaki süspansiyon sıkışır
İçteki süspansiyon genişler
Viraj demiri, süspansiyonları birbirine bağlayarak:
Viraj demiri burulmaya dayanıklı çelikten yapılır. Virajda:
"En önemli noktaya gelelim,
Elbette doğru yapılmış bir sistemde yol tutuşuna, aracın zemine yapışmasına, gövde salınımındaki etkilere pozitif yanı oluyor. Maalesef ki bilinçsiz olarak yapılan kitler de oluyor, onlarda da eksilerini hissediyorsunuz gerek yol tutuşu olarak, gerek de konfor olarak. Örnek olarak fazla kalın yapılan bu parçaların negatif etkileri de bulunuyor.
Kalınlaştıkça:
Önden çekiş araçlarda:
Düzgün yapılmış bir sistem üzerinde konuşacaksak;
S1- Genele baktığımızda, Viraj demiri yükseltmesi yapmak mantıklı mı?
C1) Aracınızın virajlarda beşik gibi sallandığını hissediyorsanız, yolda güvende olduğunuzu hissetmiyorsanız, alt takımı kontrol ettikten sonra elbet de yükseltme mantıklı olabilir.
C2) Eğer hız ve pist tutkunu biriyseniz, aracın daha iyi yol tutmasını elbette istersiniz. Bu doğrultuda yükseltmeyi yapmak mantıklı olabilir, aracınıza da özellik katar neticede
Kia Stinger, AFM Sway Bar uygulaması.
Bugünkü konumuz da bu şekildeydi, kısa lakin etkili ve bilgilendirici olur diye düşünüyorum. Viraj demiri hakkında sorunuz, yanıtınız veya ekleyeceğiniz mesajınız varsa aşağıda paylaşmaktan çekinmeyin.
Viraj demiri nedir?
Viraj demiri, diğer adıyla viraj denge çubuğu, aracın şasisinde, viraj alırken ortaya çıkan ve kendinden direksiyon davranışının yüksek yanal hızlanmalarda koordine edildiği rulo açısını azaltan bir yaydır.
Zıt (sol/sağ) tekerlekleri, torsiyon yayı ile bağlanan kısa kaldıraç kolları aracılığıyla birbirine bağlar. Bir denge çubuğu, süspansiyonun rulo sertliğini artırır ve dikey yöndeki yay hızından bağımsız olarak, dönüşlerde yuvarlanmaya karşı direncini artırır.
Çift salıncaklı aks üzerindeki viraj denge çubuğu (Alfa Romeo Alfetta, ön)
Viraj demiri ne işe yarar, nasıl çalışır, artıları nelerdir?
Viraj demirinin temel amacı elbette aracı aldığınız virajdan, yoldan kaydırmamaktır.
Viraja girildiğinde araç ağırlığı dış tarafa doğru kayar. Bu durumda:
Dıştaki süspansiyon sıkışır
İçteki süspansiyon genişler
Viraj demiri, süspansiyonları birbirine bağlayarak:
- Gövdenin aşırı yatmasını engeller
- Tekerleklerin yere temasını artırır
- Daha dengeli ve güvenli bir sürüş sağlar. (Mı acaba, burasına ilerleyen noktalarda değineceğiz.)
🛠 Nasıl Çalışır?
Viraj demiri burulmaya dayanıklı çelikten yapılır. Virajda:
- Bir taraf yukarı çıkınca, demir burularak karşı tarafa kuvvet iletir.
- Süspansiyon hareketlerini dengeleyerek gövde salınımını kontrol eder.
"En önemli noktaya gelelim,
Elbette doğru yapılmış bir sistemde yol tutuşuna, aracın zemine yapışmasına, gövde salınımındaki etkilere pozitif yanı oluyor. Maalesef ki bilinçsiz olarak yapılan kitler de oluyor, onlarda da eksilerini hissediyorsunuz gerek yol tutuşu olarak, gerek de konfor olarak. Örnek olarak fazla kalın yapılan bu parçaların negatif etkileri de bulunuyor.
Kalınlaştıkça:
- Yol tutuş + (özellikle kuru zeminde)
- Konfor -
- Islak zeminde beklenmedik kaymalar olabilir
Önden çekiş araçlarda:
- Çok sert ön viraj demiri → daha fazla önden kayma (understeer) (Bu istenmeyen bir durumdur.)
- Arka viraj demiri eklemek → dengeyi iyileştirebiliyor.
Düzgün yapılmış bir sistem üzerinde konuşacaksak;
| Özellik | Etki |
|---|---|
| Viraj kabiliyeti | |
| Gövde salınımı | |
| Konfor | Bunun garantisi maalesef ki tam yok, artabilir veya azalabilir. |
| Yol tutuş | |
| Ani manevra stabilitesi |
S1- Genele baktığımızda, Viraj demiri yükseltmesi yapmak mantıklı mı?
C1) Aracınızın virajlarda beşik gibi sallandığını hissediyorsanız, yolda güvende olduğunuzu hissetmiyorsanız, alt takımı kontrol ettikten sonra elbet de yükseltme mantıklı olabilir.
C2) Eğer hız ve pist tutkunu biriyseniz, aracın daha iyi yol tutmasını elbette istersiniz. Bu doğrultuda yükseltmeyi yapmak mantıklı olabilir, aracınıza da özellik katar neticede
Kia Stinger, AFM Sway Bar uygulaması.
Bugünkü konumuz da bu şekildeydi, kısa lakin etkili ve bilgilendirici olur diye düşünüyorum. Viraj demiri hakkında sorunuz, yanıtınız veya ekleyeceğiniz mesajınız varsa aşağıda paylaşmaktan çekinmeyin.
Son düzenleyen: Moderatör: